o 



G O D S ü I E N S T I G E REDE; i5 



als bijzonder hare eigene Stad begiftigde. Maar ook andere, wel eenS min- 

 der opgemerkte, voordeelen vloeiden hiernevens bepaaldelijk aan Amster- 

 dam van dien zetel der wetenscliappen loe , waardoor het beschaafder deel 

 der bevolking met de verdienstelijke mannen , die denzelven vervulden , op 

 verschillende wijze in aanraking kwam. Het kan reeds niet anders, of de 

 man van letteren werkt weldadig op de Rringen , waarin hij , oök buiten zij- 

 nen naaste, zieh beweegt. Schöon er ver van verwijderd om met zijne 

 schatten te willen pralen , is hrj even weinig te karig om in het dagelijksch 

 verkeer , wanneer hij vatbaarheid voor ontvangen bespeiirt , daarvan iets 

 te willen mededeelen: en zoude het gesprek, dat hij ongedwongea weet in 

 te leiden en te rigten , zoude de toon van echte beschaving , die in deszelfs 

 gezelligen omgang heerscht, zoude de Ware, de gröote en vruchtbare ge- 

 dachte , welke h^ uildrukt en in omloop brengt , geen uitgebreider nut te wce^ 

 brengen, dan men?geen zieh verbeeldt? Is er, daarenboven, eene stad, 

 dan is het zeker Amsterdam , welke den Geleerde lokt en noopt en dringt om 

 het uilgespaarde uur tot allerlei nuttige einden aan te wenden. Scholen, 

 maatschappijen , genootschappen, vereenigingen van allerlei aard zijn geves- 

 tigd in deszelfs midden. Wie kan het dus onverschillig achten, dat mannen 

 van künde , ervaring en kieschen smaak däarvan bestuurders of leden zijn? 

 Hoe veel kunnen deze loch door gepasten raad, door veel omvattenden 

 blik, door ijverige medewerking, door het gewigtig onderwerp, dat dcrzel- 

 ver Rede voor eene talrrjker schaar behandelt, er niet aan toebren'^en om 

 het doel zulker Inrigtingen te bevorderen , of ook in kleiner', uitgelezen' kring 

 tot verbreiding van beschaafde kennis bijdragen. Maar verre, verre Was het 

 er dan ook van af, dat geene Leeraars onzer School zieh te zulkcn aaflzien 

 zouden hebben verdiend gemaakt. Toehoorders !' Ik zal U ten bcwijze hier- 

 van, lerwijl ik van levenden zwijg, evenmin te diep in de verledenheid terüg 

 leiden, noch ophalen, hefgeen, van vossivs aan, deze en die voor het ver- 

 beterd onderwijs der Latijnsche Scholen verrigt , of door hunne öpenlijke- 

 ILatijnsche lessen, gegeven' aan het grooter Publiek, dat toen cicero's taal 

 verstond, of op andere wijzen, ter bcvordcring van al wat goed en heilrijk 

 was , in vroeger' tijd' beoogd en gewerkt hebben. Doch ik zie mij van lioor-- 

 ders oniringd,, tot welker jeugd of jongelingsjaren rceds de Nedcrduilsclie 



B- 3' Voor-- 



