COiMMENT.TIO ad QU.'.EST[Oi\£M PliiSlCAM. 39 



tor HI circum duo bracliiaeburea DG et EF circumvoluta , in punctis D et E ope ful- 

 crorum BD et BE cum filo verticali communicantia , ad cujus fili cxtremitatem C magnes 

 LK, in quem conductor agit , ope fili serici suspensus est. Fluxus conductoris, ad me- 

 dium Magnetem positi, actionem aliquam exercet in sectionem horizontalem Magnetis, 

 quae cum conductore in eodem plano est , et in aliquot alias sectiones supra et infra pri' 

 mam sumendas. Haec actio posterior multo minor est quam actio in priorem sectionem • 

 distantiae enim sunt majores, et anguli quos lineae conductorem et sectiones conjungen- 

 tes faciunt, etiam sunt minores. Si igitur fluxus in Magnetis facie, filo proxima , eodem 

 sensu profluant ac in conductore, attractiva illa actio erit, contrario autem casu repul» 

 siva (15). 



Quando eonductor gradatim adscendat vel descendat , prima ejus actio in Magnetem 

 paullatim minuitur, et si sub vel supra illam pervenerit, positio adest, la qua attractio re« 

 pulsioni est aequalis , uti supra jam vidimus , et qua transgressa actio primitiva in contra- 

 riam mutatur. Facile igitur actionis natura potest definiri , si filum primum juxia Mag« 

 netem et deinceps sub vel supra illum fuerit positum ; sed quomodo lioc procedit, si filura 

 V. g. sub Magnete inveniatur, nullo adscensu vel descensu praemisso? Hac de quaestione 

 nunc videamus. 



Sit (^fig. 31) Magnes AB verticalis et prismatis rectangularis formara Iiabens; sit CD 

 filum conducens sub Magnetis polo boreali positum ; quaeritur nunc de ejus actione in 

 Magnetem? Si illud nlum esset in GH , actio illa esset attractiva , et si dcinde descen- 

 disset in DE , hac in positione ejus actio esset contraria; similiter si in EF fuisset, re- 

 pulsio illud inter et faciem LM adfuisset , quae actio in positione CD conductoris foret at- 

 tractiva, Quum igitur illaJn positione CD conductor faciera JK repellat , et faciem LM 

 attrahat, Magnes versus sinistram fluxus partem pellatur necesse est (16), Quum loco 

 poli borealis substituatur polus australis, Magnes ad dextram fluxas partem depellitur • 

 sin vero et polus et fluxus directio mutentur , omnia phaenomena eadem manent. 



Si autem loco Magnetis substituatur conductor mobilis (fig, 5 ) , et loco conductoris fi* 

 xi Magnes , similes observantur efFectus, qui eodem modo explicari possunt (17). 



Hic nunc quoque referenda sunt experimenta plurium Pbysicorum praeclarorum , qui 

 theoriae Amperianae illustrandae operam dederunt. Inter hos Doct. Ermann filum cou- 

 ductorem actioni subjecit Magnetis , ungulae equinae forraam habentis , et ita posiu , 

 ut filum inter ejus polos esset. Observavit, utrumque Magnetis polum eodem mo. 

 do agere; filum enim si attraheretur, statim sese versus polum proxiraum dirigebat; si 



;i ajxufi ve» 



C15) Cff. Annales ttc. tom. XV, p«g. z02 ; tom. XVIII. pag. 323 seqq.; Exposi etc. %, 49. 



C16) Cf. Expoii ctc. l. c. 



(17) Vidd. Exposi eie. %. 50; /innalts itc. tom. XV. pag. SI5 seqq. ; tom. XVIII. pag. 32^, 



