lO 



GERARDI DE VOS 



„ invcninir. In scriptis vcterum raineralogorum nomen iiabct osteocollae. Proprietas 

 „ nniltorum fontium calcareoriim in Bohcmia , Saxonia, Bavaria, Wurtembcrgia, cor- 

 „ pora in illis invenienda, obduccudi crassa criista calcarea, vctcrcs lapidLini collcttioncs 

 „ rcplcvit copia corporum singularium , quac aliquando pctrefacta diccbantur. Invcniun- 

 „ tur aiitera plurimi lacus tcrram calcariam contiucutcs , qui cresccntes iu iis arimdincs 

 „ crusta calcaria investiunt." 



Quae liucusque de incrustato Rakaniensi 'rn raedium protuli , satis railii indicare viden- 

 tur , illud esse toplium. Jam autera inquirendum est , quomodo formctur ille tophus , 

 num mechanice, nura chcmice, nura racclianice et chemice. Corpus racchanice suspen- 

 sitm est in aqua, quando hac quiesccntc illud sua gravitate praeceps dctur, vel quando 

 actione niechanica , colationc v. gr. ab ca scparari possit. Cliemice autom corpus est iu 

 aqua solutum, quando ab ea non scccrni possit nisi vcl ablatione illius corporis , cujus 

 opc soUitimi tencbatur , vel ope alius corporis singulari vi iu mixtionem agcnlis. Corpus 

 illo modo depositum mechanicam originem habere dicitur, hoc modo. dcpositum, chemi- 

 cam. Difficile autcm saepc est dijudicare, quanam ratione corpus quoddam in aqua con- 

 (tineatur.' Videaraus igitur singulatim incrustati nostri principia, quomodo se habeant in 

 aqua , antcqtiam ad incriistatum, formanduin couveniant. 



Calx aqua solvi potcst ; docet aqua calcis. Analysis autem uostra docuit calcem piiram 

 aquae non inesse , sed carbonatem et muriatera calcis. Carbonatis ealcis vcro parmn vel 

 nihil aqua solvitur; duac autcm suut conditioncs, qiiae faciunt, quod multiun ejus che- 

 iuice solvat aqua , nimirum vel abundans acidum carbonicura , vel gas hydrogenium sul- 

 phuratum (i). Et rcvera utrumque in nosu-a aqua invenitur; quo igitur satis calcis m 

 aqua possit solutum tencri , quae avolantibus arabobus illis acribus deponi debeu Atque 

 hac rationc non una fit incrustatio. Aquae lacus Saficti AlUrH descriptionem dedit Cue» 

 tard C 2 ). Limpidae suut et clarae , carbouatem calcis solutam tenent , abundaute acido 

 carbonico, quod cum aquac Iiujus raotu avolet, carbonas calcis dcponitur , et pons hoc 

 modo factus est plurium pedura longitudine et latitudine. Memorandae quoque suut 

 thermae Sancti Philippi Toscanieae , in quibus carbonas calcis soluta tcnetur, ope gas hy- 

 drogcnii sulphurati ; in iis immissa corpora subito incrustantur ct crusta tain dura inves- 

 tiuntur, ut acnuilentur marmorea antiquitatis monumenta (3). Hi lapides adeo duri sunt 

 quandoquc , ut ad construenda aedificia in usum vocentur. Ex iis urbs Pasti in Italia 

 constructa est. Travcrtino lapis, a quo confccta videntur Romae monumeiua, nec non 

 Pe&ti templa, ab incrustatis origiuem petit (4}. E carbouate calcis quoquc incrustata 



simt , 



( I ) Vid. inter alios Bmigninrt 1. I. p. 187^ 



C 2 ) Metnoir, de V Academie an 1754. 



(3) Jotir.ial de Pkys.. tom. Vlt. p. 354, et Broiigii. 1. 1. p. 215. 



C4) ^''■^tibniisoit Devoisin traiti de geognosie ■, tom. II. p. 154. 



