26 TAC.ONIS ROORDA 



tat Fichtius , qui rcs externas sustulit. Scntcntiam eius ct argunientandi rationem pro- 

 ponani vcrbis clarissimi Borgeri : aliter facere esset temerarium. Ilic itaque : „ Ficlitius" 

 inquit „ propterea uegabat, quod i])sa notio absoliitas exhtauiae incpta ei vidcba- 

 tur et absurda, et sccum ipsa pugnans. Nam ipsum illud existcrc non esse reruni pcr 

 se spcctatarum proprium , sed a nobis existentiam iis tribui , quoniam aliter nullam 

 earum notionem informare possimus, Itaque notionem existentiae prorsus esse subie- 

 ciivam , nos eam ex animo nostro expromere, atque , necessitace coactos , rebus ac- 

 Comraodare : de rcbus autcm ipsis , atque pcr se spectatis , dici non posse, eas existere. 

 De rc intclligibili qui dixerit eam existcre, eura non magis rationi consentaneum di- 

 cere , quam qui dixcrit, circultim quadratum existere: nam notione existcntiae tolli no« 

 tionem , ut ita dicam , intclligibilitatis" ( I ). 



Videamus primiira de rebus , quarum visa ad sensus feruntur; deinde de illis, intelli' 

 g'bi!es quas dicunt. 



Quod igitur ad res corporeas adtinct; dicit Ficlitius, tios necessitate coactos iis exi^ 

 stcntiam tribuere: et tamen non tribuit. in quo secum ipse videtur pugnare, er parum 

 .sibi esse consentaneus. Quae est necessiias, nisi faciat.? si autera necesse est facere : 

 quo pacto ficri fotsst, eura id non facere? nonne id est necessarium , quod aliter fie' 

 ri fioii potest? Sed mittamus Iioc, quia aliter fortasse intelligi potcst, et duriiis , quim 

 ipse voluit , dictum esse videtur. Ciim autem dixit, nos necessitate coac!os de re« 

 bus diccre , eas «;,? , id vult , ciim mihi mei ipse sim conscius, ct eius quod mihi op- 

 positiim est , hoc ipsum mihi oppositum nihil esse aliud , nisi quod necessario e notione 

 mei profluat, sive r5 Ego , ut ille loquitur , necessari6 opponi, quod sit Non-ego. At 

 quare non dicit , illi noii-ego neccssario opponi to cgo , itaque esse rcs enternas , non 

 esse illis oppositum ego. Non enim mei mibi sum conscius sine conscientii eius, quod 

 mihi est oppositum: quin etiam ne mei qnidem milii essem conscius , nisi cssent res , 

 a quibus me ipse distinguam. Nonne aeque certam habemus couscientiam existciitiae 

 rerum externarum , ac ea est , quam habcmus nostriim ? Per conscientiam meam intel- 

 ligo, cuique viso inessc et altcrura , quod vidctur, et , quod videt , alterum. Quare si 

 demonstrari nequit , non esse mundum externum , ego credo esse eum , quia necessitate 

 Cogor, ut ita credam : naturac est iudicium. 



Magis ctiam urget Fichtius , non esse res intelUgibiles : at qu6 mod6 ? quia scilicet 

 notioni rei intcIligibiUs contraria est notio existentiae. ]Mod6 hoc verum sic, iustura 

 sane argumentum. cuius autem notioni rei intelligibilis contraria est notio existentiae? 

 an notioni omnium hominum ? Hoc fieri nequit. quod enim sibi pugnat ipsum, quod 

 absurdum est , id cogitarc noa possumus : ita uotioui rei intelUgibilis non adiunxissemus 



no« 



Cl) 1. l. pag. 114. 



