34 TACONIS ROORDA 



vnoralis, qiiae conscientiac, quac rationis practicae , qiiani Iiacc ipsa, quoJ in natiird 

 liunianft insint, ncc ab ei. seiungi possint ? Quid? ipsiiis rationis thcoreticae iudicia si 

 perscquimur ac vcluti dissuimus , nonne tandem perveniamus necesse cst ad ultimuiu 

 aliquod et extremum, in ipsl iiatura nostnl positum, ultra quod progredi noii liceat, 

 omni argumentatione maius."? 



Atque luiius sensfis quae sit ad oninium persuasionein , esse Denm , vis et efficacia , fa- 

 cilii nunc perspicitur. quae enim numinis notio vel idea, quamdiu illi nilril inesse:, qiiod 

 pertineret act humanani natm'am , iacebat quasi sopita; simulac alicuius Dei generisqtre hu- 

 niani necessftudlnis accesserit scnsus, excitatur et actuosa vigct: adcst cultus ; accediint 

 arae, templa, sacerdctes. Si autem verum sit, ut saepissiine rei cuiusdam cxcitctur no- 

 tio , ita facilltme eilis servari memoriam ; quis in anticipatae Dei notionis constantift nou 

 videat, quanta huius sensus fuerit vis et efficacitas? 



Quacnam ver6 huius sensfis religiosi sit auctoritas in demonstrando , esse Dcuiir,' 



quaeri potest, et erunt fortasse, qui ita arginnentari velint: Si habemus sensum ne- 



cessitudinis nostrCim et naturae divinae , hanc esse etiam , necesse est, quftcum haec sif 



coniunctio. Sed haud scib , an haec argutius persequantur. Nam primi^im quideni norr 



esplicatur hfc sensus, nisf Deum esse nobis persuasum sit. dein qualls ille est Deus, 



quicum nos iunctos esse sentiamus? num allus, quam natura excellens? an alia prae» 



terea hoc sensu continetur notio ? quis denique alius est hic sensus , quAm praestantiae 



naturae humanae atque excellentiac ? Ncc tamen propterea nulla continuo huius sensus' 



est vis, Cikm enim , nisi credamus naturam esse nostril et corum, quae conspicimns , 



natura longe excellentiorem , aenigma sit ipsa nostra, quod solvi nequeat : natu- 



rae nosrrae repugnaremus neccsse sit , si persuasionem , Deum esse, removere vel- 



lemus , dum ipsa nostra natura testetur , eam non esse vanam, Quare recte ite- 



sum Borgerus r „ Altcra sensils , inquit, luilitas est, quod aostram dc Deo ac de 



r-digione sententiam ac iudicium confirmat^ ncc facile eam ex anirais uostris evelli pa.r 



tiuu-. Fieri potest, ut a'rem , sed ita prorsus statuo, multos, si haec iis lex scri- 



beretur , ut , deposito sensu , imius rationis argumentis niterentur , unS cum scnsii: 



ipsam religionem exuturos esse. Non. sumus nobis satis conscii , quantiun sensus- 



apiid nos valeat etiam. tum , cum in unius rationis auctoritate positum ac fundatum no- 



strum iudicium putamus. Tum autem illa sensus vis et efficacitas optime intelligi so-.- 



kt , cura in eiusmodi aliquando. aut, scripta aut sermones incidimiis, quibus religionis, 



causa oppugnetur" (aj, 



Az. 



t»D Vid. praeclare et eleganter de hoc sensu disputantein Borgenjm 1,1. y. afiS — apa, 

 coiif.. auctores ab eo cicati p..2o;, 

 Ci) 1. 1. g, 304,. 



