RESPONSIO AD QUAESTIONEM JURIDICAM. 37 



si vindiciam faham tulit etc. Prima quidem lex, si legitima esset liabenda, iiti cam pro- 

 fert locum bic obtinere posset; nunc vero cum eam falsam et ita restiruendam esse 

 recte ostenderit Gothofredus , ut s't : si qui in jure mantim conserunt , secundum eum , qui 

 possidet vindicias dato , recte quoque eam retulit in Tabulam , ubi de jure possessionis 

 ao^itur. Alteram vero legem , quara naturalis ratio huic alteri de vindiciis legi subjungen- 

 dam postulat , merito Gothofredus in XII Tab. rejecit, quia in L. VI. Gajus hanc legem 

 explicat , adeoque haec lex liabenda videtur inter supplementa superiorum Tabularum : 

 haec vero quod ad Pithoeum. Apud Marcilium vero haec lex sequitur: qui si sieref 

 antestari libri pensae ni testimonium fariatur caet. ; quae minus recte hic locum occupare 

 videtur. Si enim tantum de antestatis loqueretur , forte hic referenda esset ; cum vero 

 et libri pendis mentio fit , legem generalem esse apparet contra s^siTrotiapTvploui , adeo- 

 que rectius in Tab. VII. quae est de delictis , ut vidimus , locum invenire posse videtur: 

 quod idem fere dicendum est de sequenti lege, de poena falsi testis. Et hanc ordinis 

 aPithoeo, Marcilio et Gothofredo exhibiti comparationem si ad finem usque persequi 

 vellemus , facile appareret quantopere illi a genuino recesserint , hic vero ad legitimum 

 si non attigerit, certe accesserit. Verum haec et quae superiore capite hac de re dixi-- 

 mus , satis sint ut illos mittamus ; restat adeo ut vidcamus qua ratione tandem illam in- 

 XII Tab. legitimam seriem hic Gonstituerit. 



Et primum quidem, illud dubium non est, liti Gaji ad universam Tabularum ma-' 

 teriam niaximi esse pretii docuimus auctoritatem , ita non minus valere ad seriei in sin- 

 gulis Tabulis servandae restitutionem. Ex Gajo enim id quoqire discere prossumus,' 

 quae lex priorem , quae posteriorem occuparet locum. Verosrmile enim est, ut supra' 

 jam monuimus, Tribonianum in Pandectis pUires uniiis JCti scntentias ex eodera libro, 

 eodem ordine eoUoeasse, quo ab ipsisJCtis scriptae sint. Hinc multura lucis oriri necesse' 

 est; si enim v. g. in 1. 223.fr. de V. S. §. prima pertinet z.Ajudicia, §. secunda ad/«r;<2;' 

 hoc principio admisso , concludere possimius leges dejudiciis ante leges defuriis collocatas 

 fiiisse. Praeter haec, si et alia exstabant testimonia , diligenter iis usus est; ut sunt Fesii' 

 Focus in voce reui , de quo supra ; et alter Ulpiani locus lib. 44. ad Edict. 1. 1. IF. si' 

 tabul. test. nuU. extap. quo loco docemur in XII Tab. leges de successione haereditaria' 

 ab intestato fuisse post doctrinam Testamentorum. Tertium denique et maximum ordinis 

 constituendi argumentum in eo est positum, quod omnium legura capita, quae ad unam- 

 eandemque doctrinam pertinere viderentur , crdine- naturali coxijunxerit, et in Tabula argu-- 

 Diento convenienti colloearit. 



■ Et hac quidem ratione, quae unica fere recta vidctiir, qua ad gehuinum pervenire' 

 licet ordinem', illud efteeii auctor, quod nuUus anteeum, ut fragmcnta ordine pro-- 

 babili restitueret. Quod si vero quaeramus- an revera ordinem a Gothofredo inventum 

 lagitimum habere debeamus, eundemque olim servaverintDecemviri , dubii quid respondea-- 

 dimi sit haeremus. Quamquam enim magni fticienda sunt argumenta, quibus nixus ita de- 



E z-- '^•' 



