46 JACOBI HENRICI van der IIEIM 



Ilcrr. I. 13. in qiio loco Ciceronem stiiduisse non apparet kgem suis propriis vcr- 

 bis profcrre. Unde igitur eflicit Cl. Erb, ex liis 1. 1. parum anctoritatis voc\ patej' 

 faniilias exstare. Aliud ingeniosum Erbi argumentum contra lianc vocem illud est, 

 quod dicit (22) : „ si in legg. XIlTabb. ea uti fuissent, certe ex ea re argumcutum de« 

 „ sunisissent JCti ad probandum filiumfamilias testari .non posse; quod certe niajoris 

 „ monienti fuisset, quam quod nunc ita explicant, quoniam filiusfam. nihil suum ha- 

 „ bet ut testari de eo possit ( 23 )." Tertium vero argumentum ex antiquae linguae cogni- 

 tione deductum est: docet enim vocem illam Decemvirorum tcmpore significationem 

 jaris non habuisse et honoris potius titulum fuisse, in vita civili adeo parum vulga- 

 tam , ut Plautus , qui 250 anuis post Tabulas editas vixit , illa voce ne scmel quidem 

 usus sit. Itaque cum Hugone legenda videtur haec lex: iiti legassit super pectiiiia 

 etc. (24). 



Jam si ad vocem Praetor attendamus, qua quater iisus est Jac. Gothofredus in ipsis 

 fragmentis , illa non magis ad XII Tab. pertinere videtur. Fuerunt enim multis demiim 

 annis post creati Praetores Ao. Urb. 387. Consules vero antc Praetores eorum munere 

 fancti esse videntur , quod jam suscipere debuerunt Decemviri , cum nullus praeter eos 

 alius exstaret magistratus. Incertum igitur est iitrum voce Consulis vel Decemviri usi 

 sint Legislatores illi, an vero nullius magistratus mentionera injecerint. Quod au« 

 tem ab auctoribus , qui lias leges memorant , ut v. c. in lege Tab. II. de furte mani» 

 festo , ubi dicitur : impubes Praetoris arbitratu verberator etc. , cujus meminit Plinius ; 

 et in altera Tab. V. Practor ad arctum ciendum arhitros tres dato, quam memorat 

 Donatus: et denique in lege : si vindiciam falsam tulit Praetor etc. , cujus auctor est 

 Serv. Sulpicius apud Fest. ; quod in his locis, inquam, expresse ab auctoribus addita 

 fuit vox Praetor , nihil probare videtur; cum facile in illum induci errorem potuerint, 

 exemplo quotodiano haec omnia ad Praetores pertinere videntes et non rcputantes, 

 Praetoris magistratum nondum creatum fuisse XII Tabb. tempore. 



Practer haec, in quibus humani quid accidisse viro raagno videtnr, optime antiquae 

 linguae verba protulit. Sic v. c. partim ex Festo, partim ex aliis auctoribus habet em 

 ■pro eum : endo pro /"« : im pro eum : nec pro non : mx pro noctu : qui pro quis , se pro 

 sinc, siremps pro idem, hostis pro peregrinus , perduellis pro hostis : ita etiam in verborum 

 l'ijrniis , ut capsit , diiit , escit , fascit , fuat , inccnsit , legassit , pacit , sicrit et alia 

 iiuilta. Quod si vero quaeratur, num revera verba, quibus usus sit Gothofrcdus, ad 

 antiquae linguae illius decemviralis rationem accedant negando sine dubio responden» 

 xlum videtur; quaenam enira illo remotissimo tempore ratio loquendi et scribendi fue- 

 iit , diflicillimum dictu est , q.uum omnia ex illo tempore monumenta pericriut. Et si 



ex 



(22) Cff. CI. Erb. 1. I. p. 470. (23) CtF. Ulpianui I. 1. XX. 20. 



( 24 J CfF. Hii^o Hist. Jitr. 1. 1. p. 166. 



