ORATIO. 103 



batoria, omnis disparet difficultas; effluente pure dilatätur apertura, san- 

 guine autem exeunte certiores fimus hoc in casu non adesse abscessum. 

 Num vero necessario tum existit aneurysma? Non ita; inter tumores ma- 

 lignos unus datur, fungus nimirum, qui chirurgum in errorem ducere 

 posset. Est enim tumor, qui ab una parte propter fluctuationem, quae 

 in illo percipi videtur , abscessum mentiii potest , dum ab altera parte , 

 quando disruptis vasis saoguis in ipsum tumorem efFusus est, neque coivit 

 sed liquidus mansit, facta punctione forsitan nullum pus sed sanguis tan- 

 tum effluit. Quodsi sanguis iste non profunde ruber est sed magis laete 

 coloratus , facile exinde efficeremus hie dari aneurysma , dum revera fungus 

 baematodes adest. Tali in casu microscopicum examen facta punctione 

 auxilio venire posset, ita ut certa diagnosis haberetur. 



Quae de aneurysmate dicta sunt, de multis quoque aliis tumoribus va- 

 lent. Quantum processerit chirurgia, quantum recentiores indagationes, 

 eae praesertim, quas microscopii ope fecerunt, progressui üli tribuerint , 

 verum tarnen est ad scopum, quem attingere cupimus, nos nondum per- 

 venisse. Ab antiquo inde tempore chirurgi tumores in benignos et ma- 

 lignes dividere consueverunt , quae divisio desumta erat tum symptomati- 

 bus tum decursui , tum imprimis eventui. Quodsi tumor brevius diutiusve 

 post exstirpationem redibat, vulgo malignus habebatur, si non, benignus 

 dicebatur; quodsi tumor post operationem recidivam faciebat atque tunc, 

 ut saepe fit, aliam indolem prae se ferebat, malignus vocabatur et iure 

 quidem; at vero haecce divisio nequaquam sufficit: non raro enim tumo- 

 res, quos malignos existimabant , post exstirpationem, dummodo completa 

 fuerat , non redibunt , et contra tumores , quos ex omnibus signis benignos 

 iudicavisses , post breve temporis spatium redeunt, nee raro indole longe 

 maligniores. Hacce ratione fere cogeretur chirurgus diagnosin a posteriori 

 facere, quae a priori scilicet non bene fieri poterat; id tarnen aegro nequa- 

 quam convenit, scire cupienti utrum malum, quod patitur, sanari possit 

 necne, et sanatum vel sublatum rediturum sit aut non reditm-um. Dolen- 

 dum omnino est hac de re saepius nil certi affirmari posse. Constat qui- 

 dem peritum chirurgum, qui multos omnis generis tumores vidit ac cura- 

 vit, experientiam quandam nactum esse, illi externa morbi signa, sympto- 



