\ 



ORATIO. 39 



Mihi illa res, a bonis initiis profecta, malos eventus habuisse videtur, et 

 literis ipsis recte colendis vehementer nocuisse. Non est istud studiorum 

 vigor, sed capitalis pestis, ubi vanissimorum hominum ingenia, quodam 

 velut scribendi pruritu agitata, hoc uno consilio sese osteiitant, ut captatis 

 blandientium amicorum laudibus, tanto plus habeant quod sibi sapere 

 videantur, quanto minus intellegunt. Huc enim duxerunt illae a Plinio 

 commendatae recitationes , vel potius ostentationes , duos interdum aut tres 

 dies continuataej eorum maxime precibus, qui quamtumvis clamitarent 

 pulchre! hene! recte! quantumvis pallescerent , stillarent amicis ex oculis 

 rorem, salirent, tunderent pede terram, stolidum recitatorem obmutescere 

 ilico cupiebant. Ita videbatur 



Derisor vero plus laudatore moveri "). 



Poetas iam ceteri scriptores excipiant, qui Traiano Imperatore maxime 

 inclaruerunt. Quorum primum quum excitem fabium quintilianum , neu 

 multo ante i^) artis suae praecepta XII Institutionum oratoriarum. libris 

 complexum, non est quidem in animo praestantissimi viri laudes diligen- 

 tius persequi, sed deberi hunc locum clarissimo rhetori arbitror, ex cuius 

 disciplina nescio an profecti sint eorum plerique, qui iisdem temporibus 

 probabiles oratores inter Romanos exstiterunt, aut omnino de literis Latinis 

 bene sunt meriti. Illorum tantum non omnium praetermitto nomina, quo- 

 niam de scriptis siletur i*); sed plinio secündo minori hie suus est, hie 

 debitus locus. Ab hoc num divellere licet eximium illum et oratorem et 

 historiae scriptorem corn. tacitüm? lungamus igitur par nobile virorum, 

 qui non tarn ingenio inter se simillimi quam studiis, concordia, familiari- 

 tate et fide per totam vitam fuerunt coniunctissimi. Habent profecto sua 

 uterque vitia, sed virtutibus multo maioribus egregie compensata. Quarum 

 quidem splendor in Tacito, seculi sui lumine atque ornamento praeci- 

 puo, ita oculorum praestringit aciem, ut illa, si attendas, cernere aegre 

 videare. Quod pulchrum sit, quod honestum, quod verum iustum- 

 que quaerit uterque, tuetur, propugnat, studio quidem et ardore pari, 

 sed dispari et modo et successu. Apud Tacitum coniunctum fere videas 

 impetum illum C. Gracchi cum L. Crassi maturitate; habet propemodum 

 Plinius calamistros et cincinnos Maecenatis tinnitusque Gallionis. Est illi. 



