166 ^ J. I. P. V ALETON 



meis obici posse, quorum fortasse gravissimutn hoc est, quod prophe- 

 tae aliique viii praeclari non raro extemum Dei cultum parvi faciant, 

 quin popiilum graviter reprehendant ob nimiam in eo diligentiam , quippe 

 cum animi perversitate moribusque corruptis saepe coniunctam. Et sane 

 sunt multi huius generis loci, veluti lesaianum illud: »Quo mihi copi- 

 am sacrificiorum ? inquit Dominus, satiatus sum holocaustis arietum et 

 pinguedine boum saginatorum , et sang' 'ne iuveucorum et agnorum et 

 hoedorum non delector. . . . Noviiunia ve..cra diesque festos odit animus 

 meus, sunt mihi onus quod ferre me taedet. Et quando manus versus 

 coelum expanditis, oculos a vobis averto; quando multas funditis preces 

 non audio; manus vestrae sanguine madent. Lavamini, purgamini, remo- 

 vete scelera vestra ex ocuhs meis: absistite malis, assuescite bonis; quae- 

 rite iustitiam, reparate violentiam; ins reddite orbis, causam agite vidua- 

 rum." Sed prae caeteris lubet maiorem partem excitare carminis pulcherrimi 

 quod ASAFi nomine inscribitur, quodque cum difRcultate simul ea continet 

 quibus haec solvatur. Post introitum Dens //pios suos cultores qui per 

 sacrificia foedus suum pangunt" convocari iubet hosque sie alloquitur: 

 //Non ob sacrificia tua [mi popule] te reprehendam et holocausta tua per- 

 petuo ob oculos sunt." Per se itaque hae caerimoniae nonJmprobantur, 

 quod mox etiam clarius patebit. Sed ne quis , illo inprimis tempore , ea 

 pluris quam par est faciat additur: //Non sumam e domo tua iuvencum, 

 ex oviübus tuis hoedos; nam meae sunt omnes sylvarum ferae, bruta in 

 moutibus sexcentis; cognitas habeo omnes montium aves et animantia agri 

 possideo. Si esuriam non tibi dicara , nam mea est tellus et omnis eins 

 copia. Num comedam carnem taurorum aut sanguinem hoedorum bibam?" 

 Omnium rerum auctori atque domino prot'ecto nihil umquam deesse pot- 

 est. Quae autem nunc sequuntur vulgo minus intelleguntur et in alienum 

 sensum torquentur ne, ut aiunt, toti carminis menti repugnent, sed om- 

 nino ad litteram accipienda sunt: i'OSer [utique] Deo sacrificia eucharis- 

 tica et persolve Supremo vota tua." Conceditur nempe piis Israelitis ut sacr- 

 ficia illa quibus Deus quidem non indigeat ofiTeraut tarnen atque sie divini 

 favoris sibi conscii fiant, quare et adicitur: //Et invoca me in anxietate 

 et redimam te et honorem mihi tribues." lam vero perventum est ad ea 

 in quibus tota vis et summa carminis cernitur: //Sed improbo dicit Deus 



