176 G, D I E P II U I S 



ven vervaardigen van den inhoud der titeis, het kon geduld — , vertalingen , 

 mits letterlijk getrouw en met naauvvgezette inachtneming derzelfde orde, 

 konden toegelaten worden; maar elke andere behandeling van het nu be- 

 schreven regt , elke verklaring of liever verdraaijing der wetten — ziedaar 

 zijne uitdrukking — werd verboden en met de misdaad van valschheid gelijk 

 gesleld. En mogten later nieuwe beboeften nieuwe bepalingen noodig makea , 

 of scheen er eenige onzekerheid overgebleveu te zijn , zoo moest men zieh 

 wenden tot de Keizerlijke Majesteit; die zou er in voorzien. — Zoo hebben 

 ook wel latere wetgevers het noodig geacht, hun werk tegen den invloed 

 der regtsgeleerden en der regtswetenschap te beschermen. Maar ook van 

 eene geheel andere zijde verhieven zieh stemmen tegen dezen. Vooral ten 

 tijde der Fransche omwenteling , in het laatst der vorige eeuw , vond de ge- 

 dachte gereeden bijval, dat men geene wetenschap behoeft om het regt te 

 kennen; dat de wet alleen voldoende is, en dat het eene ongerijmdheid 

 zou zijn , te veronderstellen , dat er een enkel burger gevonden wordt , die 

 onbekend is met de wet. Ja, er zijn ook regtsgeleerden geweest, die van 

 eene duidelijke en alles omvattende wetgeving de, naar hunne meening 

 zegenrijke, vrucht verwachtten , dat andere regtsbronnen nutteloos en over- 

 bodig zouden worden. 



Vraagt men naar de oorzaken dier voor de regtswetenschap weinig gunstige 

 gezindheid, zoo is het missdiien niet onmogelijk, dat er, hoe en op wel- 

 ken grond dan ook, tegen de beoefenaren en met name de praktische be- 

 oefenaren van het regt een tegenzin is opgewekt, die zoo ligt op de we- 

 tenschap kon worden overgebragt , waar men , niet in staat om hare waarde 

 regt te schatten , haar slechts beschouwde als de kunst om duidelijke regts- 

 betrekkingen door redenering ingewikkeld te maken, en het regt als on- 

 regt, het onregt als regt voor te dragen. — Wat hiervan zij, bij den 

 wetgever, die aldus den invloed der wetenschap afweerde, mag voorzeker 

 zijne meening omtrent het wenschelijke eener volkomene regtszekerheid , en 

 over de mogelijkheid om deze door de wet te verkrijgen en te handhaven, 

 als eene beweegreden beschouwd worden, die eerbiediging verdient, al is 

 men ook van hare onjuistheid overtuigd, en al meent men ook eene te 

 hooge schatting van eigen magt en eigen algenoegzaamheid als eenen an- 

 deren , minder edelen , maar daarom niet minder medewerkenden beweeggrond 



