Potamogeton. 59 



existimaverunt. Fructus et pollen in parte formarum in Europa rarius norraaliter evoluti sunt. 

 Ex cl. Baagoe (1. c.) sub P. fluitante semper duae formae mixtae sunt, jam a cl. Roth in 

 diagnosi confusae. Planta slerilis (ex Baagoe) semper folia submersa longa (»foliis inferioribus 

 longissimis« Roth, Tent. Fl. Germ. I. (1 788) 72 et »folia inferiora pedalia et longiora« Roth 1. c 

 II. ^789) 202) praebet et hybrida inter P. luccntem et natantem est, planta fructifera (species 

 propriai semper foliis submersis brevibus instructa est. Nomen Rothianum igitur dubium est et 

 cl. Ha s ström nomen Poiretianum (P. nodosus) pro specie proposuit. — Contra locutus est 

 cl. Raunkiaer, qui (Bot. Tidsskrift XXV. ;< 903] 277) formas anatomice perscrutatus est et 

 exemplaria Rothii examinavit (Herb. Petropol.); 4 specimina Ro thii omnia elementis mechanicis 

 in cortice carere invenit, itaque planta hybrida a specie fertili elementis in cortice numerosis 

 differt. Raunkiaer igitur formam fertilem P. fluitans »Roth« norainavit, cl. Fischer nomen 

 P. Noltei*) pro hybrida proposuit. Mihi quidem omnino dubium esse videtur, an characteres Uli 

 valeant; formae certe inter se proxime affines sunt. Auetores de positione formarum opiniones 

 longe diversas proferunt. Itaque omnes has formas in unam speciem (P. fluitans) conjungere prae- 

 fero; conf. etiam Hybridae et p. 23. — Cl. Fischer in Ber. Bayr. Bot. Ges. XI. (1907) 52 distinguit 

 formas hybridas certe steriles (conf. Hybridae) et 2 formas fertiles »I. O-Endodermis, ± sine 

 fasciculis libriformibus in cortice, et 2. C-Endodermis, cortex fasciculis libriformibus instruetas«. 



Proles I. petiolaris Presl, Delic. pragens. I. (1829) 151, sens. strict. — P. lucens 

 X natans Auct. plur. etiam Bennett 1. c, Baagoe 1. c, Raunkiaer 1. c. — Planta plerum- 

 que gracilis. Folia submersa (ex cl. Baagoe) longissima. Caulis plerumque in parenehymate 

 corticali fasciculis plus minus numerosis mechanicis instruetus. Fructus plus minus rarus. 



Europa: Meist zerstreut, am meisten verbreitet im norddeutschen Flachlande, 

 selten im Bergland und in den Alpen. Scheint im Ungarischen Flachlande zu fehlen. 

 In England selten (Fryer in Journ. of Bot. XXXV. [1897] 355). — Die Angaben dieser 

 Art außerhalb Europas beziehen sich nach A. Bennett (in Journ. of Bot. XXXIII. [1895] 

 372) nur auf die andere Unterart, in Fl. capens. VII. (1897) 46 führt er den Typus 

 von P. fluitans auch aus Süd-Afrika vom Caplande und aus Transvaal an. 



Nota. Huc pertinent formae sequentes, quarum variationes foliorum etiam in subspecie 

 altera inveniuntur. 



A. Formae foliis latiovatis vel ovati-oblongis, basi rotundatis vel subcordatis. 



Var. a. typicus Baagoe in Aschers, et Graebner Synops. mitteleurop. Fl. I. (1897) 

 308. — Folia submersa lanceolata transparentia. Folia natantia ellipsoidea petiolo 

 subaequilongo vel sublongiore. — Forma vulgaris. 



Var. (t. stagnatilis Koch, Synops. ed. 2. (1844) 776; Reicht). Ic. fl. germ. helv. 

 VII. t. XLV1II. fig. 87, Aschers, u. Graebner, Synops. mitteleurop. Fl. I. (1897) 307. 



— P. natans ö. media Koch et Ziz, Catal. pl. Palatinat. (1814) 18 p. p.? — Folia 

 submersa lanceolata minus transparentia. Folia natantia late ovata, breviter petiolata. 



— In aqua stagnante. — Cl. A. Bennett hanc varietatem formam prolis americanae 

 esse estimat. — Huc etiam nonnullae formae terrestres, quas Cl. Fryer in Journ. 

 of Bot. XXV. (1887) 306 (sine nomine) descripsit. Folia inferiora 2 — 3 anguste 

 rugata, superiora latiovata vel ovata, brevissime petiolata, fere sessilia. 



Nota. Formae auctumnales a typo aestivali valde differunt: Folia omnia submersa sunt, 

 anguste linearia, elongata, acuta graminea, in penicillio parvo nunc deeidente aggregata (conf. 

 A. Fryer in Journ. of Bot. XXVI. [1888] 276). 



Var. y. Billotii (F. Schulz) Billot in Herb.; Richter, PI. eur. I. (1 890) 12; Aschers, et 

 Graebner, Synops. mitteleurop. Fl. I. (1897) 308. — P. Billotii F. Schultz in Archive de 

 la Fl. de France et Allemagne I. (1842) 61. — P. spathulatus Kirschleger Stat. Veg. 

 Strasbourg (1845) ex A. Benn. in Journ. of Bot. XXX. (1892) 229, Nym. Consp. (1882) 

 68 1. • — Gracilis. Caulis tenuis. Folia submersa plerumque anguste lanceolata, raro 

 pauca subspathulata vel obovata. Folia natantia triplo saltem latitudine longiora, basi 

 rotundata vel subeuneata, saepe rubra, longissime petiolata. 



Deutschland: Niederbronn im Elsass (Billot!). 



Nota. Varietas (probabiliter proles) valde distineta. 



*) Nomen jam antea a cl. A. Bennett adhibitum, conf. infra et inter hybridas. 



