HISTORIA VIT^E ET MORTIS. 171 



matris spectantur : quibus addi debent, conditio ma- 

 tris, dum gestat uterum, quali sanitate, quali diaeta ; 

 et tempus gestationis, ad decimum mensem, aut ce- 

 lerius. Haec ad normam reducere, quatenus ad lon 

 gaevitatem, difficile est ; atque eo difficilius, quod for- 

 tasse quae optima quis putaret, in contrarium cedent : 

 etenim alacritas ilia in generatione, quae liberos cor- 

 pore robustos et agiles producit, ad longaevitatem 

 minus utilis erit, propter acrimoniam et incensionem 

 spirituum. Diximus antea, plus habere ex materno 

 sanguine, conferre ad longaevitatem ; etiam medio- 

 cria simili ratione optima esse putamus ; amorem po- 

 tius conjugalem quam meretricium ; horas genera- 

 tionis matutinas ; statum corporis non nirnis alacrem 

 aut turgidum, et similia. Illud etiam bene observari 

 debet, quod habitus parentum robustior ipsis magis 

 est propitius, quam foetui ; praecipue in matre : ita- 

 que satis imperite Plato existimavit, claudicare vir- 

 tutem generationum, quod mulieres similibus cum 

 viris exercitiis, tarn animi quam corporis, non utan- 

 tur ; illud contra se habet : distantia enim virtutis 

 inter marem et fceminam maxime utilis est foetui ; 

 atque fceminae teneriores magis praebitorias sunt ad 

 alendum fcetum, quod etiam in nutricibus tenet. 

 Neque enim Spartanae mulieres, quae ante annum 

 vicesimum secundum, aut (ut alii dicunt) quintum 

 nubere non solebant (ideoque Aridromanae vocaban- 

 tur) generosiorem aut longasviorem sobolem edide- 

 runt, quam Romanae, aut Athenienses, aut Thebanae, 

 apud quas anni duodecim aut quatuordecim nubiles 

 erant. Atque si in Spartanis aliquid fuerit egregium, 



