COGITATIONES DE NATURA RERUM. 405 



ratione conveniunt ; atque in corporis mollis effor- 

 matione, corporis duri passio, cum fugit et volat, 

 optime conspicitur. Interim nemo existimet nos 

 praster motum istum (qui caput rei est) non etiam 

 aliquas partes aeri devehenti tribuere, qui motum 

 principalem adjuvare, impedire, flectere, regere pos- 

 sit. Nam et ejus rei potestas est non parva. At 

 que haec motus violent! sive mechanici (qui adhuc 

 latuit) explicatio veluti fons quidam practicae est. 



De causa motus in tormentis igneis, quod ex parte 

 tantum, me ea potiore, inquisita sit. 



IX. 



TORMENTORUM igneorum causa, et motus tarn poten- 

 tis et nobilis explicatio, manca e?t, et ex parte po- 

 tiore deficit. Aiunt enim pulverem tormentarium, 

 postquam in flammam conversus sit et extenuatus, se 

 dilatare et majus spatium occupare : unde sequi, ne 

 duo corpora in uno loco sint, aut dimensionum pe- 

 netratio fiat, aut forma elementi destruatur, aut 

 situs partium praeter naturam totius sit (haec enim 

 dicuntur), corporis, quod obstat, expulsionem, vel 

 effractionem. Neque nihil est, quod dicunt. Nam 

 et iste appetitus, et materiae passio, et hujusmodi 

 motus pars aliqua. Sed nihilominus in hoc peccant, 

 quod ad necessitatem istam corporis dilatandi, rem 

 praepropera cogitatione deducunt, neque quod na- 

 tura prius est, distincte considerant. Nam ut cor 

 pus pulveris, postquam in flammam mutatus est, 

 majorem locum occupet, necessitatem sane habet ; 



