468 COGITATA ET VISA. 



dum culta et subacta sit. Postquam enim fides 

 Christiana adolevit et recepta est, longe maximam 

 ingeniorum partem ad theologiam se contulisse, 

 hominumque ex hac parte studio et amplissima prae- 

 mia proposita, et omnis generis adjumenta copiosis- 

 sime subministrata esse. Quin et aevo superiore 

 potissimas philosopher um commentationes in moral! 

 philosophia (quag ethnicis magria ex parte vice theo- 

 logiae erat) consumptas esse ; utrisque autem tem- 

 poribus summa ingenia haud infrequent! numero ad 

 res civiles se applicasse, prassertim durante magnitu- 

 dine Romana, quae ob imperii amplitudinem pluri- 

 morum operis indigebat. Earn ipsam vero aetatem, 

 qua naturalis philosophia apud Grascos maxime 

 florere visa est , fuisse particulam temporis minime 

 diuturnam : ac subinde contradictionibus ac novorum 

 placitorum ambitione corruptam, et inutilem reddi- 

 tam. Ab illis autem usque temporibus neminem 

 prorsus nominari, qui naturalem philosophiam ex 

 professo colat, nee ejus inquisitioni immoriatur, adeo 

 ut virum vacuum et integrum haec scientia jamdiu 

 non occupaverit, nisi quis forte monachi alicujus in 

 cellula, aut nobilis in villula lucubrantis exemplum 

 adduxerit, quod et rarissimum reperietur. Sed fac- 

 tura deinceps instar transitus cujusdam et ponti- 

 sternii ad alia, magnamque istam scientiarum matrem 

 in ancillam mutatam esse, quas medicina3 aut mathe- 

 maticis operibus ministret, aut adolescentium imma- 

 tura ingenia lavet et imbuat, veluti tinctura quadam 

 prima, ut aliarn rursus felicius et commodius exci- 

 piant. Itaque visum est ei, naturalem philosophiam, 



