472 COG1TATA ET VISA. 



magnum discrimen inter rerum civilium ac artium 

 administrationem reperiatur. Non enim idem peri- 

 culum a novo motu instare ; verum in rebus civilibus 

 motum etiam in melius suspectum esse ob perturba- 

 tionem, cum civilia auctoritate, consensu, fama, opi- 

 nione, non demonstratione et yeritate constent. In 

 artibus autem et scientiis, tanquam in metalli fodinis, 

 omnia novis operibus et ulterioribus progressibus stre- 

 pere debere. Atque recta ratione rem se ita habere. 

 In vita autem visum est ei, doctrinarum politiam 

 et administrationem, quaa in usu est, scientiarum 

 augmenta et propaginem durissime p re mere et 

 cohibere. 



Cogitavit et illud ; etiam in opinione hominum et 

 sensu communi, multa ubique occurrere, quae novas 

 scientiarum accessiones libero aditu prohibeant. 

 Maximam enim partem hominum, praesentibus non 

 aequam, in antiquitatem propendere, ac credere, si 

 nobis, qui mine vivimus, ea sors obvenisset, ut qua? 

 ab antiquis quaesita et inventa sunt, primi tentaremus, 

 nos eorum pensa longo intervallo non fuisse a?qua- 

 turos : credere similiter, si quis etiam mine, ingenio 

 suo confisus, inquisitionem de integro suscipere afFec- 

 tet, hunc hujusce rei eventum fore, ut aut in ipsa 

 incidat, qua? ab antiquitate probata sunt, aut sane 

 in alia, quae, ab antiquitate jampridem judicata et 

 rejecta, in oblivionem merito cessere. Alios, spreta 

 omnino gente et facilitate humana, utriusque tem- 

 poris, sive antiqui sive novi, in opinionem labi cu- 

 riosam et superstitiosam ; existimantes, scientiarum 

 primordia a spiritibus manasse, et ab eorum digna- 



