78 DE AUGMENTIS SCIENTIARUM 



contra autem, certissimum esse temporis oraculum, 

 nationes illas, quae in armorum professione et studiis 

 diutius permanserint (id quod Romani, Turcaeque, 

 potissimum fecere), miros in Imperio Amplificando 

 facere progressus. Quin et illse, quae bellied gloria 

 per unius tantummodo seculi spatium floruere, hide 

 tamen unico illo saeculo earn Imperil Amplitudinem 

 assecutae sunt, quam longo post tempore etiam re- 

 missa ilia armorum discipline, retinuerunt. 



7. Praecepto praacedenti affine est, ut status quis 

 utatur ejusmodi Legibus et Consuetudinibus, quas 

 justas illi caussas aut saltern praetextus arma capes- 

 sendi tanquam in promptu ministrent. Etenim ea 

 est insita animis hominum justitiae apprehensio, ut 

 bellum (quod tot sequuntur calamitates) nisi gravem 

 ob caussam, saltern speciosam, inferre abstineant. 

 Turcis praesto est semper et ad nutum belli caussa&quot;; 

 propagatio scilicet legis et sectae suae. Romani, 

 quanquam pro magno decore imperatoribus apud eos 

 fuerit si Fines Imperii ipsorum protulissent, tamen 

 ob hanc solam caussam, ut fines proferrentur, nun- 

 quam bella susceperunt. Aspiranti igitur ad impe- 

 rium nationi illud in more sit, ut sensum habeat 

 vivid um et acrem injuriae alicujus vel subditis suis 

 limitaneis vel mercatoribus vel publicis ministris 

 illataa, neque a prima provocatione diutius torpeat 

 aut tardet. Item, prompta sit et alacris ad auxilia 

 mittenda sociis suis et foederatis: id quod perpe- 

 tuum erat apud Romanes : adeo ut si forte in popu- 

 lum ioederatum, cui etiam cum aliis fcedus defensi- 

 vum intercederet, hostilis impressio facta esset, atque 



