80 DE AUGMENTIS SC1ENTIARUM 



plurimum existimationis ad omnia conferat. Id quod 

 insigniter cernere est in Hispanis, qui jam per 

 annos centum et viginti exercitum veteranum ad 

 aliquas partes, licet non semper ad easdem, aluerunt. 



9. Maris Dominium monarchise quasdam epitome 

 est. Cicero, de Pompeii contra Caesarem apparatu, 

 scribens ad Atticum : &quot; Consilium (inquit) Pompeii 

 plane Themistocleum est : putat enim, qui mari 

 potitur, eum rerurn potiri.&quot; Atque Caesarem Pom- 

 peius proculdubio delassasset et attrivisset, nisi inani 

 fiducia inflatus ab illo incepto destitisset. Praslia 

 navalia quanti fuerint momenti, ex multis exemplis 

 patet. Pugna ad Actium orbis imperium determi- 

 navit : pugna ad Insulas Cursolares circulum in 

 naribus Turcae posuit. Multoties certe evenit, ut 

 victoriae navales finem summae belli attulerint ; sed 

 hoc factum est, cum aleas bujusmodi praeliorum totius 

 belli fortuna commissa est. Illud minime dubium, 

 quod qui maris potitur dominio, in magna libertate 

 agit et tan turn quantum velit de bello sumere 

 potest : ubi contra, qui terrestribus copiis est supe 

 rior, nihilominus plurimis angustiis conflictatur. At 

 bodie atque apud nos Europaeos, si unquam aut 

 uspiam, potentia navalis (quaa quidem huic regno 

 Britanniae in dotem cessit) summi ad rerum fastigia 

 momenti est : turn quia pleraque Europae regna 

 mediterranea simpliciter non sunt, sed maxim S, ex 

 parte mari cincta ; turn etiam quia utriusque Indian 

 tbesauri et opes imperio maris veluti accessorium 

 quiddam exsistunt. 



10. Bella moderna veluti in tenebris gesta cen- 



