NOVUM ORGANUM. 297 



(quorum utrumque falsum est), sed ad particulas ve- 

 ras, quales inveniuntur. Neque rursus est, quod ex- 

 horreat quispiam istam subtilitatem, ut inexplicabi- 

 lem ; sed contra, quo magis vergit inquisitio ad natu- 

 ras simplices, eo magis omnia erunt sita in piano et 

 perspicuo; translate negotio a multiplier, in sim 

 plex ; et ab incommensurabili, ad commensurabile ; 

 et a surdo, ad computabile ; et ab infinito et vago, 

 ad definitum et certum ; ut fit in elementis lit- 

 terarum, et tonis concentuum. Optima autem cedit 

 inquisitio naturalis, quando physicum terminatur 

 in mathematico. At rursiis multitudinem, aut frac- 

 tiones nemo reformidet. In rebus enim quae per 

 numeros transiguntur, tarn facile quis posuerit, aut 

 cogitaverit millenarium, quam unum, aut mille- 

 simam partem unius, quam unum integrum. 



IX. 



Ex duobus generibus Axiomatum, qiue superius 

 posita sunt, oritur vera divisio Philosopbia?, et Scien- 

 tiarum ; translatis vocabulis receptis (quae ad indica- 

 tionem rei proxime accedunt) ad sensum nostrum. 

 Videlicet, ut inquisitio Formarum, quae sunt (ratione 

 certe, et sua lege) aeternag et iinmobiles, constituat 

 Metapbysicam ; inquisitio vero Efficientis, et Ma- 

 teriae, et Latentis Processus, et Latentis Schematismi 

 (quae omnia cursum naturae communem et ordi- 

 narium, non leges fundarnentales et aeternas respi- 

 ciunt) constituat Physicarn ; atque bis subordinentur 

 similiter practical duae ; Physicae Mecbanica ; Meta- 

 pbysicae (perpurgato nomine) Magia, propter latas 

 ejus vias, et majus imperium in naturam. 



