DE VERITATE. 253 



homines timidum. Mendax enim, Deo insultat, homini se 

 incurvat. Certe, quam flagitiosa res sit, falsitas, et per- 

 fidia, nullo modo exprimi potest melius, quam quod istis, 

 (quasi ultimis clamoribus,) devocabuntur judicia Dei in 

 genus humanum. Praedictum enim est, Christum in ad- 

 ventu suo secundo, &quot; non reperturum fidem super terram.&quot; 



II. DE MORTE. 



METUUNT homines mortem, ut pueri tenebras. Quem- 

 admodum autem, metus iste naturalis, in pueris augetur, 

 fabulosis quibusdam terriculamentis, ita et ille alter. Sane, 

 mortis meditatio, prout mors stipendium est peccati, et ad 

 aliam vitam transitus, pia est et salubris; metus vero ejus, 

 ut est naturae debitum, res est infirma, et inanis. Inest 

 tamen nonnunquam piis meditationibus, fermentum aliquod 

 vanitatis, necnon superstitionis. Praecipitur in libris non- 

 nullis religiosorum, qui tractant de mortificatione, ut reco- 

 gitet secum homo, quantus sit dolor, cum vel minimus 

 digiti articulus torqueatur; atque inde aestimet, quantus 

 sit in morte- cruciatus, ubi totum corpus corrumpitur, et 

 dissolvitur. Cum tamen mors saepenumero transeat minore 

 cum dolore, quam sentitur in tortura membri. Partes 

 enim maxime vitales non sunt maxime sensitives. Nee 

 abs re dictum fuit, ab illo, qui locutus est ut philosophus 

 tantummodo, et homo animalis ; &quot; Pompa mortis magis 

 terret, quam mors ipsa :&quot; gemitus et singultus, membrorum 

 convulsiones, oris pallor, amici flentes, et atrata funera, 

 cum similibus, hsec sunt quae mortem ostentant terribilem. 

 Observatione plane dignum est, nullam esse animi passio- 

 nem tarn debilem, quin superet, et in ordinem redigat 

 timorem mortis. Ideoque mors, non est hostis adeo for- 

 midabilis, cum tarn multos habeat homo circa se athletas, 

 qui in certamine illam vincant. Ultio de morte triumphat; 

 amor earn parvi facit; honor ambit; metus ignominies 

 elegit; moeror ad earn confugit; metus anticipat. Imo 

 legimus, quod postquam Otho imperator seipsum inter- 

 fecisset, ipsa misericordia, (quae aftectus est omnium tener- 

 rimus,) multos provocarit ad commoriendum, ex mera animi 

 compassione erga dominum suum, ut fidissimos asseclas. 

 Quin et addit Seneca fastidium, et satietatem : &quot; Cogita 

 quam diu eadem feceris; mori velle non tantum fortis, aut 

 miser, sed etiam fastidiosus potest.&quot; Nee minus observatu 

 dignum est, quantillam mutationem in animo generoso et 



