DE SEDITION I BUS ET TUIIBIS. 285 



Longiores enim et productiores sermones obtusi sunt, et 

 minus notantur. 



Postremo, in omnes eventus, habeant circa se principes, 

 personas nonnullas militia et fortitudine spectatas, ad 

 reprimendas seditiones, in primis motibus. Hoc enim si 

 desit, magis trepidari solet, in aulis principum, cum turbae 

 primo erumpunt, quam par esset. Et status eo genere 

 periculi laborat, quod Tacitus illis verbis innuit ; &quot; Atque 

 is habitus anirnorum fuit, ut pessimum facinus auderent 

 pauci, plures vellent, omnes paterentur.&quot; Isti autem mili- 

 tares viri, fidi omnino esse debent, et bonae existimationis, 

 potius quam factiosi, aut populares; et cum caeteris pro- 

 ceribus bene comparati. Aliter remedium morbo gravius. 



XVI. DE ATHEISMO. 



MINUS durum est, credere portentosissimis fabulis Alco- 

 rani, Talmudi, aut Legendae, quam credere, huic universi- 

 tatis rerum fabricae, mentem non adesse. Itaque Deus 

 nunquam edidit miraculum, ad atheismum convincendum, 

 quoniam opera ejus ordinaria, huic rei sufficiunt. Verum 

 est tamen, parum philosophise naturalis, homines inclinare 

 in atheismum ; at altiorem scientiam, eos ad religionem 

 circumagere. Etenim intellectus humanus, dum causas 

 secundas intuetur sparsas, interdum iis acquiescere possit, 

 nee ulterius penetrare; verum cum tandem catenam earum, 

 connexarum inter se, et confoederatarum, contemplari 

 pergat, necesse habet confugere ad providentiam et dei- 

 tatem. Imo, et ilia schola, quae praecipue accusatur 

 atheismi, si quis vere rem introspiciat, religionem demon- 

 strat clarissime : nempe schola Leucippi, Democriti, et 

 Epicuri. Etenim longe verisimilius est, quatuor elementa 

 mntabilia, et unam quintam essentiam immutabilem, recte 

 ab aeterno locata, opus Deo non habere ; quam exercitum 

 atomorum et seminum infinitorum, sine ordine fortuito 

 vagantium, hunc rerum ordinem, et pulchritudinem, pro- 

 gignere potuisse, absque aedili quodam divino. Dicit 

 Scriptura, &quot; Dixit insipiens in corde suo, non est Deus:&quot; 

 non dicit, &quot; Cogitavit insipiens in corde suo :&quot; adeo ut, 

 magis intra se hoc asserat, tanquam rem quam lubens 

 optaret, quam quod penitus hoc credat, et sentiat. Nemo 

 enim Deos non esse credit, nisi cui Deos non esse expedit. 

 Nulla alia re sane magis convincitur Atheismum labiis 

 tantum insidere, cordi autem minime, quam hac, quod 



