29 L 



XIX. DE IMPERIO. 



MISER procul dubio est aniini status, pauca habere qua* 

 appetas, multa quse metuas: attamen hoc ipsum regibus 

 fere proprium est: qui in supremo gradu collocati, non 

 habent ad quod aspirent; id quod animos eorum reddit 

 languidiores : atque e contra habent phantasmata plurima 

 penculorum et umbrarum volitantium ; id quod animos 

 eorum reddit minus serenos. Hinc etiam emanat et alter 

 ille effectus, quern Scriptura regibus tribuit ; &quot; ut eor regis 

 sit inscrutabile :&quot; etenim suspicionum multitude, et absentia 

 affectus alicujus prsedominantis qui reliquis imperet, cu- 

 jusvis animum reddit exploratu difficilem. Hinc quoque 

 emanat et illud ; quod reges ssepenumero desideria sibi 

 ipsis creent, atque ad nugas animum adjiciant: interdum 

 ad sedificia extruenda; interdum ad ordinem aliquem aut 

 collegium instituendum ; interdum ad personam aliquam 

 evehendam; interdum ad artem aliquam mechanicam aut 

 manus excellentiam exercendam ; ut Nero studuit pulsandao 

 cytharse, Domitianus sagittis collimandis, Commodus gla- 

 diatorise, Caracalla aurigationi. Hoc illis incredibile 

 videtur, qui axioma illud non norunt: Animum huma- 

 num, magis exhilarari et refici, progrediendo in rebus 

 parvis, quam consistendo in rebus grandibus. Videre 

 etiam est reges, qui sub imperil sui initiis, in victoriis et 

 provinces subjugandis, maxime foslices fuerunt; cum vix 

 possibile sit ut perpetuos progressus faciant, verum ut 

 fortunam suam aliquando adversam et retrogradam expe- 

 riantur ; sub fine superstitiosos et melancholieos evasisse : 

 uti contigit Alexandra Magno, Dioclesiano, ac nostra setate 

 Carolo quinto ; et aliis. Qui enim progredi semper con- 

 suevit,et in obicem tandem impingitur, sui ipsius favoro 

 excidit, neque amplius res est quee f uit. 



Dicamus nunc de vera imperil temperatura; quam 

 servare, res ardua est, et rara. Etenim tarn temperies, 

 quam intemperies, ex contrariis consistunt. Verum alia 

 res est, contraria miscere, alia alternare. Responsum 

 Apollonii, egregia prudentia plenum est. Interrogabat eum 

 Vespasianus ; &quot;Quid Neroni ruinse fuisset?&quot; Respondit; 

 &quot;Nero cytharam perite pulsare, et accommodare noverat; 

 at in imperando, chordas interdum nimium distendebat, 

 interdum eas nimium relaxabat.&quot; Atque certissimum est; 

 nihil auctoritatem a3que destruere, ac .insequalem, et quasi 



