DE AMICITIA. 311 



virtute polleat, super animum hominis ; quam alchymistae 

 lapidi suo tribuere solent, super corpus humanum ; hoc 

 est; quod contraria operetur, sed semper in beneficium 

 naturae. Attamen absque auxilio notionum chymicarum, 

 extat hujus rei exemplum insigne, in cursu naturae ordi- 

 nario. Nam in rebus naturalibus, unio alit et confortat 

 actiones quasque naturales ; impressiones omnes violentas 

 hebetat et retundit : idemque prorsus fit in animis. 



Secundus amicitise fructus, salubris est intellectui, sicuti 

 primus aftectibus. Amicitia enim serenitatem inducit in 

 affectibus, a tempestatibus et procellis ; verum in intellectu 

 etiam noctem abigit, et lumen infundit, confusione cogita- 

 tionum dissipata. Neque hoc intelligendum est tantum, 

 de consilio fideli, quod ab amicis dari solet ; sed antequam 

 de illodicamus; certum est; quicunque animum cogita- 

 tionibus multis gravatum habet, ingenium ejus et intellec- 

 tum clarescere veluti in diem, communicatione consiliorum, 

 et discursu cum alio. Etenim cogitationes suas facilius 

 agitat, et in omnes partes versat ; easdem ordinatius 

 disponit ; illas tanquam in faciem intuetur, postquam 

 conversae fuerint in verba ; denique seipso prudentior 

 evadit : idque assequitur horulae magis unius sermone, 

 quam diei integrse meditationibus. Recte dictum est a 

 Themistocle, ad regem Persarum ; &quot; Sermones tapetibus 

 similes esse, cum explicentur, per quod imagines distincte 

 conspiciuntur; ubi cogitationes, instar sarcinarum quarun- 

 dam, complicantur et involvuntur.&quot; Neque etiam restrin- 

 gitur secundus iste fructus amicitiee, (qui consistit in 

 obstructionibus intellectus aperiendis,) ad eos solum 

 amicos, qui consilio pollent; (hi proculdubio optimi sunt;) 

 sed et hoc seposito, discit profecto quispiam a seipso ; et 

 proprias cogitationes in luminis oras educit; ingeniumque 

 suum tanquam cotem versus acuit, quee ipsa non fecat. 

 Ut verbo dicamus ; praestat statuae cuidam, vel imagini, se 

 impertire, quam cogitationes suas silentio suffocare. 



Adde jam, (ut fiat sermo, de hoc secundo amicitise 

 fructu, magis perfectus,) illud modo dictum ; quod promp- 

 tius occurrit, et in vulgarem observationem cadit ; fidele 

 intelligo ab amico consilium. Bene asserit Heraclitus, in 

 uno senigmatum suorum ; &quot;Lumen siccum optimum:&quot; 

 atqui certissimum est; lumen quod ab alio proficiscitur, 

 per modum consilii, illo siccius esse et purius, quod a 

 proprio emanat judicio, et intellectu ; siquidem quod aflfec- 

 tibus semper maceratur et tingitur. Adeo ut, non minus 

 intersit, inter consilium amici, et consilium cujuslibet pro- 



