DE HORTIS. 355 



paralysis alios, bellidibus alios, alios rosis rubris, alios 

 liliis convallium, alios armeriis rubris, alios hellebore flore 

 purpureo, et floribua similiis, suavibus, et bellis, consitos. 

 Pars etiam cumulorum habeat in vertice frutices ; ese sint, 

 rosa; juniperus; aquifolia; oxyocantha; (sed hsec rarior 

 propter odoris gravitatem dum floret;) ribesium baccis 

 rubris; uva crispa; rosmarinus; laurus ; rubus odoratus ; 

 et id genus aliae. Frutices autem ferro resecandse sunt, 

 ne deformiter excrescant. 



Jam solum utrinque ad latera, in ambulacra privata, 

 pro quavis diei parte umbrosa, distribuendum est. Ex iis 

 etiam qusedam, a ventis asperioribus ita munienda sunt, 

 ut in iis spatiare possit quis, tanquam in porticu. Quine- 

 tiam, ob eandem causam, videlicet ut venti arceantur, ad 

 exitus claudenda sunt. Et hsec clausa ambulacra, prae- 

 cipue sabulo substernenda sunt, absque gramine, ne in 

 udo ambulatio sit. In plerisque horum ambulacrorum, 

 arbores fructiferae omnigenae collocandae sunt, tarn ad 

 parietes exteros, quam in ordinibus interius. Et hoc in 

 genere observari debet, ut terra elevata, in qua arbores 

 fructiferse plantantur, sit lata, humilis, et molliter ascen- 

 dens : et floribus suavibus consita, sed raris, ne succo 

 defraudent arbores. Ad exitus soli lateralis utrinque, 

 monticellos fieri probo, ad talem altitudinem parietis exte- 

 rioris, ut in monticello stanti, in agros pateat prospectus. 



Rursus, quoad hortum praecipuum, non negarem, in eo 

 confici debere ambulacra quaedam, eaque minime angusta, 

 arboribus fructiferis utrinque consita. Quin et arboreta 

 aliqua, arborum fructiferarum prope consitarum ; et um- 

 bracula artificiosa et bella cum sedibus ordine elegante 

 locata : verum hsec, nullo modo, nimis confertim ; relin- 

 quendus est enim hortus praecipuus apertior, et aere per- 

 flabilis, et liber. Umbram enim quaeras velim, in ambu- 

 lacris lateralibus, ubi in ardoribus anni, vel diei, ambules. 

 Hortus siquidem praecipuus, comparatus est in tempera- 

 tiores anni partes, vernas, et autumnales ; aestate autem, 

 ad matutina et vespertina tempora, aut etiam ad dies nu- 

 bilosos. 



Aviaria non probo, nisi tantse sint amplitudinis, ut 

 cespites graminei substerni queant; fruticibus etiam et 

 arbusculis vivis conferantur ; ut aves liberius volitent, et 

 se per diversa oblectare, et componere possint ; utque nulla 

 in area avearii conspiciatur spurcities. 



Quantum vero ad ambulacra in clivis, et variis ascen- 

 sibus amcenib conficienda, ilia naturae dona sunt, nee 



