De Vacuo Spatio. 



61 



ihtolege- 

 tHtn Stn- 

 tiUtiM$ de 

 SpMtio Ima- 

 gin»rie. 



^uidam 

 SpMium 

 und cum 

 cerfor* con- 

 treari fH- 

 tmt. 



Autherii 

 Rtfponfio ud 

 ejujmoUi 

 /eatentiam. 



HeHMti des 

 Owtes fen- 

 tentia de 

 Imaginario 

 Spatie, 



TslfaeJI. 



jiuthoris 

 Sententia de 

 Spatieextra 

 Mttadum 



rur , ac unum quidem zQiu Mundum 

 (latuunt, plures autem po/Iibiles» 

 communiter Deum ibi quidempoHe 

 Mundos creare vei alia corpora cujus- 

 vis magnitudinis : atante creationem 

 corporum , nullum ibi intervallum 

 feu Spatium , a£^u concedunt, fed una 

 cum corpore Spatium feu ipfum Con- 

 tinens , concreari necefle elle , putant 



Attamen eo ipfo dum dicunt : /^i 

 pojffe corpora creare , conceditur Locus 

 & Intervalium vei Spatium, illudque 

 eflepriuscorporecreato. Imofifpa- 

 tium crearetur una cum corpore , nec 

 efletpriusundiquaquecircumfufum ; 

 corpusnon haberet extra , ubi fe mo- 

 veret, multo minus poffet iiabere mo- 

 tum Lationis; fed necefle efTet, Deum 

 adcujufvis corporis motum de Loco 

 ad Locum , novum creare Spatium ; 

 Item fequeretur , quodfublato corpo- 

 le , fimul quoque tolleretur Spatium; 

 quod tamen contra eWdentiam ; 

 Omne enim corpus , ex.gr. Turris , 

 quando deftruitur , Spatium ipfius, 

 quod occupavit, manet , & potefl alia 

 in ejus Spatium aedificari. Sichomo, 

 qui efl in conclavi aliquo , quando 

 abit , Spatium ipfius , quod occupa- 

 vit, nihilominus reflat , &poteflab 

 alio occupari ; Item aer extraOius e 

 vafe vitreo , reiinquit pofl fe idem 

 Spatium in vitro ; illudque vel ab alio 

 aere vel aqua , &c. poteft invadi. Er - 

 goSpatium non exiflit in fubflantiaii 

 <:orpore , fed efl per fe , & quidem 

 immobiie quid ac ubique prarfens. 



Renatus des Cartes , S P A T I U M ii- 

 lud IMAGINARIUM , vere reale 

 aliquid ejje , Mundumque hunc , five 

 Suhftantia corporea univerfitatem , nul- 

 los extenfionisjuie fines habere ypercipit, 

 &c. utpluribus^ allegato cap.ult.lih. 

 anteced. videre efl. 



Sed falfam effe hanc opinionem , 

 multis modis per totum hunc no- 

 flrum tradatum , demonflrabimus, 

 efTctque infuper contra Deum , fla- 

 tuere aliquid infinitum , immenfum; 

 Solus enim Deus nullos extenfionis 

 fuac fines agnofcit. 



Pergemus itaque ad rem propofi- 

 tam; Anfcilicctnt SPATlUMex- 

 tra Mundum , & quidem Finitum vel 

 Infinitum > 



Cum certum fit : Mundum deni- 

 que finem habere ; ideoque mens hu- 

 manadeultimo Munditermino (five 

 illum finiat, aut primum illud/(?«m 

 Mobile ; aut Aquae iliac fupra Coelos 

 creditae ; aut Coelum Empyreum ; aut 

 aliud aliquid) curiofe difquirit , quid 

 tandem fit,quod ha^c omniacontineat 

 vel circumfcribat ? 



Pofito quod fecundum communio- 

 rem fententiam N i H i L (in fenfu Ari- 

 flotelis acceptum) fit extra Mundum; 

 Tuncfiquis ad ultima Mundi confi- 

 nia veniret , ille ab extremafupcrficic 

 ultimi Coeli , aut Brachium extende- 

 re poflet , feu Telum Lapidemque ja- 

 cere ulterius in Nihdum iliud : aut 

 non poflet. 



Primo cafu, fi pofl^; Nihil efTeC 

 quod obflaret, ideoqueverum,quod 

 N I H I L ibi fit, S p A T I u M tamen 

 eflet (nam fi nullum Spatium ibi eflet, 

 lapis non poflet projici ukra , nec bra- 

 chium extendi ; quod enim nonefl, 

 in id non potefl aliquid immitti , nec 

 in eoquicquam efle, quia quod non 

 efl, nequeamplum neque latum y{^^ 

 omnino inhabile cfl adrecipiendum 

 quid) & per confequens, Aliquid 

 effet. 



Secundo cafu , fi non poflet ; Ne- 

 ceflario aliquid obflaret vei effet , quo 

 minus ahud alterius locum occupare 

 poflet ; quod vero obftat , id necef- 

 fario erit durum vei corporaie quid ; 

 Ergo erit extra uitimum Munditet- 

 minum aiiquid. Nihiienim, nonpo- 

 teft obftare ; neque potefl vocari 

 Non-Ens , quod obflat. Dicis : iion re-^ 

 \ pugnaturum corpus vel aliud aliguid.fed 

 ipjum Nihily feu ipjam carentiam Spatii 

 ^ loci refiflere , ac ita repugnare natu- 

 ram , quafi a duro corpore repelleretur 

 telum vellapis. Sed quis hoc inteliige- 

 re potefl > quod , quod non eft , pof- 

 fet repugnare &naturam aiiquamrc- Lod tareit* 

 fiflendihabere: Ipfa enim evidentia^'* «»*''•/*• 

 nos docct , quod carentiaioci vei Spa- 

 tii, nihiialiud fit quam corpusaliud 

 impediens, quo minus unum aite- 

 rius Spatium occupet , remoto autem 

 uno , aiterum aiterius Spatium occu- 

 parc potefl. Imo , cum negari non 

 pofrit,Divinam Effentiam extra Mun- 

 dum Infinitam Immenfam efle^proin^ 

 H 3 de 



