De Va C V 



unum&idem, hicefle, autperinfi- 

 nitas miliiarium myriadas alibi ; ne- 

 qucjuvaret ejufmodi ingens difcri- 

 men, cantum, quantum unicuspaf- 

 fus ad iter in Indias faciendum , fed 

 Terra eflet uno eodemque Spatio, 

 hoceft Nulhbi. 

 cce!um Tei^ Coelum icaque Telluris noftrx pro- 

 ^'"' culdubio {utcap. f. di^um eji) nihil 

 aliud erit , quam iftud Expanfum Spa- 

 tium , quod Tellus , una cum Socia 

 Luni , & quoufque earum virtutes fe- 

 fe intra Veneris & Marcis Coelosex- 

 tendunt , circa Solem occupat. 



Sicut autem Spatium {feu , Univer- 

 faleillud omnium rerum Continens) eft 

 Increatum quid , femperque a majori 

 fit denominatio , fic in maxima alti- 

 tudine , quo majus Spatium concipe- 

 repoflumus, e6magisnatura,Deum 

 ibi inteliigimus ; Unde Pfal. Quisficut 

 Deus nofter qui in altis habitat ? &c. 

 ^uare Deo Omnefque Barbari , tefie Arifiotele , 



Locumltm ^p /-,1-1 -^ 



veisn tUtit natuta lupremum Coeli iocum Oeo at- 

 MttriitM- tribuerunr, &C(2lumpro Deo fum- 

 ^ ferunt dicentes : de/um tefior ; Invo- 



camufque in Oratione Dominica 

 Dcum Patf em noftrum qui e(i in Coelis, 

 id eft, qui ipfe Ccelum eft (Nam 

 Deum in Ccelis quafi in loco circum- 

 fcripto feu habitaculo aliquo e^Te , aii- 

 ter fcimus ; ecenim CcEli Codorum ii- 

 lum non capere po^funt) & quidem 

 eorumquiinejusgrariafunt; qui ve- 

 ^idinfer. fo extra cjus gratiam, iftorum Infer- 

 nus eft , dum seternis tenebris oppri- 

 mentur. 



Ccelum itaquepoft ultimum Judi- 

 cium , non erit (/» nofirh fententi^) 

 Crcatum aliquid , feu palatium ingens 

 ex materi^ aiiqua pulcherrima; (Si 

 enim Creatum aliquid effet , & Deus 



fUii t 



O S P A T I O. dp 



efTet fecundum vulgi opinionem in 

 Coelo , quafi loco circumfcripto vel 

 finito; fequereturquod Deusmelio- 

 ris jam fit conditionis & dicior quafi 

 fa(^us, quiajam haberet Codum fcu 

 Thronum Majeftatis , quem antea 

 non habuifTec) fed Deus ipfe : qui 

 Deum clementem habebit , habebit 

 unaCoelum. 



Coelum porro totiusMundiquod ^idca- 

 atcinet, eft Spatiumilludinteromnia ^'""^'*'^^^ 

 hujus Mundicorporaintcrmedium, 

 quodante Mundi creationem conci- 

 pimus Vacuum fuifle , jam vero Cof- 

 poribus Mundanis aJiquo modo re- 

 fertam ; ita ut cuilibet tali corpori, in- 

 terim quoque fuum aflignetur Cce- 

 lumvelSparium, confequenter Tel- 

 luri , illud intra Martem & Venerem. 



Nec dubitamus , quin Spatium hoc, ^agnitudo 

 tot homines quotquot erunt , fatis ca- ^*^' ^'^^' 

 pere poflit ; conftat enim ex /ib. 6. 

 cap. 13. Martcm a Solediftarc 3739 

 femid. Terr. Ergo {cum Sph(smfecun- 

 dum Euclid.fint interfe zn triplicata 

 ratione fuarum dzametrorum ^ femi- 

 diametrorum ) Sphiera magni Orbis 

 Martis continere poteft yz 271 672- 

 41 9 Terreftres globos : Venerem ve- 

 rodiftare 2049 femid. Ergo Sphaera 

 magniOrbis Veneris , continere po- 

 teftglobos Terreftres 8 6oz 5-23 (^49. 

 Deinde dedu6ta Sph^era Veneris a 

 SphaeraMartis, manet Spatium pro 

 Sphsera intermedia feu Coelo hujus 

 Telluris , quo d con linere poteft Glo- 

 bosTerre(tres43 66^ 148 770. Quod 

 amplumfatis videtur accapaxhomi- 

 num, quotquot erunt: faivo Theo- 

 logorum juaicio , qui tamen inter fe 

 quoque de hac materia valde diffe- 

 runt. 



C A P U T XII. 



T>e Maximo ^ Minimo, 



j^nantitas ^^^ Uantitas perfefme compara- 



;j,J^;;^;'l )ti°ne. ^//?W non eft, fed 



vum qmd, ^^*L faltem Creato alicui exteme & 



ficut&Lo refpe£tive accidit. Nam in rerum na- 



tura quicquam non elt, quod Ma- 



gnum vel Parvum, longum vel bre- 



ve , altum vel profundum , amplum 



vel anguftum &c. dici poteft , nifi re- 



fpeftive feu comparativc cum alio 

 aiiquo. 



Omnia vero Creata , certos aliquos 

 terminos Magnitudinis aut Parvitatis 

 habcre, ut in minori vel majoriefle 

 nonpoflint, ratio ipfa didJitat ; Infi- 

 niteenim magnum aut parvum efle, 

 Creato non competit , fed Increato. 

 I 3 Unde 



