De Propriis Experimentis. 



«9 



Miiit$4m 

 Airis mitl' 

 tumjiqt** 

 f$t^ eonti' 

 tm$. 



Vtipor$s tn 

 0ir$ proeul 

 duhiojlH. 

 ausnt. 



Csufa J?»- 

 HHm. 



totum vitrum , acremque inclufum 

 longe humidiorem facit) nebulam 

 conllituant; quaeperintrominionem 

 aliquid a<fris in nubes didribui po 

 ted. Namquandoepiilomiaclaudun 

 tur , & vitra ab invicem feparantur , & 

 cucurbitse epiftomium paulifper re- 

 laxatur , parumque aeris intromitci- 

 tur, tunc nebula ilia in nubesdifper- 

 gitur. 



Exquibus evidenter conftat, pro- 

 pteraeris contrad:ionem vei diminu- j 

 tionem , aquam , qux eft ia aere , fe 

 feparare ab aere , & in nubes congre- 

 gare. Unde fi epiftomium omnino 

 relaxatur, & aer plene intromitti- 

 tur, illico nubes vel nebulae evanef- 

 cunt , quia ab intrante aere abfor- 

 bentur. 



Porro , quando per brevetempus 

 cucurbita hxc una cum nebula ferva- 

 tur , poteft luculenter videri , de- 

 fcenfus nebulie & feparatio ejus ab 

 aere fereniori ; Poteft etiam motus 

 velundulatioinvitro cieritalis, qua- 

 lem forfan liabent evaporationes in 

 Aere fuperiori : quod ad cognitio- 

 nem aerei Syftematis meliorem per- 

 tinet. 



Deinde ex his omnibus poteft difci 

 caufa Nubium ac Ventorum ; nam 

 quando ex montium radicibus&ca- 

 vernis fubterraneis affurgunt vapo- 

 res , vel etiam novus inibi generatus 



aer^Hcut in aurifodiniscomperimur, 

 diverlb tempore ex meatibus aerem 

 flari) ille propter qualitatem fuam di- 

 verfam , quam habet cum externo 

 aSre ,contra£tionem vel alterationem 

 caufatur , eapropter aquea materia, 

 quae in aere eft , feparatur condenfa- 

 turque, unde Nubes exiftunt. Sicut ^IP'''^^''' 

 eldem ex caufa accidit ut tempore ;iw "^Mrl 

 hyberno animalia ex oribus fumum 6^««'"'» 

 quafivelnebulamexhaient. Nam ca- ^'^**'^'* 

 lidior aer in frigidiore condenfatur. 

 quando autem condenfatur , fit mi- 

 nor , minor vero aer , non poteft con- 

 tinere tantum aquae , quantum ma- 

 jor ; ergo reiinquit humiditatem 

 fuam , quas nobis nt vifibilis ob con- 

 jun(3:ionem tot multorum corpufcu- 

 lorum, Atque hoc modo , ieftate , vel ^jJ^JJ ^*/^ 

 eiiam in locis caiidis , videmus vitra a^! 

 aliaquevafavinaria e frigidis celUs al- 

 lata, quaftfudare: ratio eft, quia aer 

 circumambicns vas, refrigeratur ab 

 eodem , unde contrahitur , confe- 

 quenteraquofum fuum humoremre- 

 linquit , qui deinde lateribus vafis ad- 

 haeret. 



Denique filcntio non prsetereun- cohrej iri- 

 dum : quando vitra hasc Soli expo- f^^fxdtare. 

 nuntur, atque operatio inftiiuitur, 

 quod tunc Aer in fuperiori Vitro, 

 valde primum candelcere incipiat, 

 pofteaque Iridis Colores reddat evi- 

 dentiilimos. 



C A P U T XII. 



T>e Iffie in Vacuo. 



C 



Andelam ex ccra alba faftam 

 accendi & in {cap. j-. ut ^ an- 

 teced.) didlum Recipientem 

 truUetittm I,mediante exemptili Epiftomio jr, 

 jconif. viii. immifi , deindeillumjuxta vel ad la- 

 ^^'^' tus Machinx {cap. 4) apponi : & (an- 

 tliabene exercitati) aerem extrahicu- 

 ravi. Et vidi flammam pedetentim 

 Jik '^m minui , & una cum exfudto aere con- 

 «ifrf mmui- trahi atque conglobari , donec ea de- 

 mum cum ccEruleo color^ad cacumen 

 ellychnii perveniens extindta eft. Et 

 quamvis poft extindfcam flammam , 

 cllychnium per unam vel duas ho- 

 rae minutas ignitum permanferit fu- 



tttr. 



mumquereftaemiferit, tamenexfpi- 

 ravit. 



Ex quibus & his faspius reitera- 

 tis experimentis percipiendum erat, 

 Ignem fme acre vivere non pofle, 

 fed fimul cum acre extingui ; Flam- 

 mae vero figurani oblongam , ab ac- /?»« pm- 

 ris gravitate exifterc , quae illam cle- ^^'^ '*" 

 vat & aliquantum furfum pellit (ceu 

 aqua , natura gravior aere , bullam) 

 ita tamen , ut flamma in eilychnii 

 prunahaerens maneat, quia circum- 

 ftans aer forrior non premit quam 

 eft flammae cum pruna conjundlio; 

 Unde , fi in locjs inferioribus , ubi 

 M acr 



