De Propriis Experimentis. 



"r 



Cum vero laboriofum acperquam 

 difficiie , ilium globum hac ratione, 

 ne quid aeris unquam intret autpe- 

 netret (hoc enim fi accidat , fucccflii 

 temporisaeri)leau£t:us, in fenfusin- 

 currit & opinionem a nobis conce- 

 ptam fallit) conficere : auc Libram 

 ejufmodi & partibus adeo exquifitis 

 inllru^bam parare, ut varietatem pon- 

 deris etiam exiguam indicet; inalio 

 modo hanc variationem ponderis 

 meiius & accuratius indigitandifoii- 

 citus fui : de quo etiam fupra cap. 20. 

 DtsutHa videndum in fine. Nempe viruncu- 

 ^JirTJa^" ^""^ ^^ ligno ef?brmatum ei arte & 

 induflria in vitrum quoddam collo- 

 cavi , ut in aere inferius ferretur & 



jlire M 

 tMtt», 



ex eo pro diverf^ aeris gravitate a- ^*'*»* 

 fcenderet & defcenderet , digito ^^*'/jr ^' 

 etiam fuo in quibufdam pundlis va- 

 riationem monflraret . £x quo au- 

 gurandum pariter & cognofcen- 

 dum , num piuvia in terris nec ne 

 futura > num ha^c fieri incipiat aut 

 defmat > 



Nihii nunc fcribam de tempeflate 

 & proceiiis vehementibus , quae, 

 etiamfi 100 & ultra Miiliaria Germ. 

 diftarent , hoc Experimento divinari 

 poflunt. Sed iliud in hac re defideran-^ 

 dum , quodiocus, ubiaccidunttem- 

 peflates , fciri non : nec Machinu- 

 la hxc de ioco in alium faciie defer^ 

 ri poffit. 



C A P U T XXXIL 



(De Caufa SiiBionis, 



Aer omnia 

 etrpora., nifi 

 fint/blida, 

 etu Metal- 

 la,penetrat. 



^uicquii 

 prtmitur , 

 ctdit ubi 

 liberum 

 Spatiamin' 

 vtnit. 



Caufa /u- 

 Bionis unde 

 txifiat I 



QUia AerisfphrEracircaTeilu- 

 remtam graviterpremit; fe- 

 quitur , quod aer omnia quo- 

 que foraminula rimafve corporum 

 (nifi corpora fint perfedlefoUda) pe- 

 netret & impleat. Si impleat , impiet 

 etiam corpora & omnes animalium 

 poros&per hanc impietioncm , nui- 

 fa iniispercipituraerisprefTio ; Quid- 

 quidenim femei repletum eft, illud 

 nihii amplius recipit , fed refpuit. 

 Quando autem exterius corpori ap- 

 ponitur aut conjungitur aiiquid, quod 

 non repletum fed vacuum , feu «li- 

 quomodofaitemvacuum efl, &cor- 

 pus iilud premitur ( ficut rever^ cor- 

 pora noflra & omnia qujcque in his 

 inferioribus ab incumbente aere pre- 

 muntur) neceflario cedit quidquid 

 fluidumefl, inappenfumnon repie- 

 tum ad implendum iilud. Ex. gr. Cor- 

 pus humanum efl undique ab aere 

 circumflante prefTum ; Quia vcro fi- 

 mul per totum repietum efl , imper- 

 ceptibilis quoque eft preffio circum- 

 flantis aeris. Quando autem appo- 

 nitur infans ad ejufmodi corpus, 

 fcilicet ad mammiilam matris, & in 

 orefuo per fubtradtionem linguaeef- 

 ficit fpatium vacuum , hoc efl » quan- 

 do fugit , neccflario ob prcfluram 



corporisac mammiilae, materiapro 



xima fluida , quse iac efl , propeili- 



tur in os infantis vacuum. ^^^ .^^ 



Eadem ratio eftcucurbitularum, & aioms o«- 

 quidem quanto orificium eiufmodi ^«'^^'^«^*- 

 vaf is eft majus , eo migis vel major nc 

 preffio,qu2E nobis videtur fu£tio ; Un- 

 de fi adhibeatur verhi gratia Reci- 

 piens evacuatus.habens orificium epi- 

 ftomii ampiius quam cucurbitula , pe- 

 detentim luccedet caro in coilum epi- 

 ftomii, donec tandem rumpatur caro. 



Sic quoque eadem eft ratio machi- Caufa fu- 

 narum hydraulicarum pro aquis e^^*^^^^/' 

 puteis deducendis , vulgo Pompen^hm MiTt,ut 

 (quibus fcilicet per fudloria inftru- '" ^*''"- 

 menta , hoc eft antiias pneumati- 

 cas , aqua intra canales lurfum at- 

 trahitur) quando cnim cmbolus , 

 qui antham intus bene laevigatam 

 exacliffime replet , levatur , fit fpa- 

 tium iiiud in Antiia vacuum , & 

 per faepius repetitam agitationem 

 neceffario afcendit aqua e puteo, 

 intra canalem ufquc in andiam , 

 non quidem ob fugam vacui , fed 

 ob preffionem aeris aquae in puteo 

 incumbentis. Si ob vacui fugam neret, 

 afcenderet aqua ad quamUbet ufque 

 aititudincm in antlia ; fcd illud non 

 fit (ftatim enim quando hoc organon 

 p 2 alti- 



