De T e r r a 



TtUmrk 



fuicquid fit fpirituale cmittcndum vel 



^mittenJum, dijpofitum. 



Ariftsnhi ^mc ^riflorchus Samius , nuperex 



/^«MM dt Gallia redivivus, in Mundi Syftemate 



fub tit. de Cometis , fcribit : Diximus 



initio , Nos , multas oh caufas opinari , 



Terram animh fenfihili praditam ejje, 



eandemgue maxime compofitam. Adjeci- 



muspoftea eorum opinionem , quiputant 



ipfam inter multas facultates qutiuspol- 



let , etiam Expultrice ^ ^ttraarice 



gaudere ; Unde attrahat velemittat qua 



fihi velconvenire velnocere nativofenju 



deprehenderit , quemadmodum ^ aete- 



smtt htpides ra animalta ^ ptanta folent ,fed ^ qui- 



facuUattm damlapidcs qui facultatem illam attra- 



t^exptiUn- "endt (is expeUendt lon^e extrafeexer- 



dih^tntti. cent» &c. de quibus etiam videndus 



globus nofler fulphureus in lih. 4. 



cap. I f . 



TtUurit Volvituritaque Terra, vitiinfiti, 

 dtumacir- convertituradSolem circularitcr, fir- 



tumvolutto . * . y 



maximint- maturque virtute magnetica in fua 



ctjfMrim. verticitate , ne vacillet leu vage in om- 



nem Coeli regionem libretur. Atque (i 



diurna vertigine non volutaretur, Sol 



& L U N A. ts7 



conftanteluce, deftinataealicuiparti 

 femper impenderet , ipfamque mori 

 diuturni ureret, animaliumque genus 

 periret; in aliis vero partibus omnia 

 norrida & frigore fummo rigida , per- 

 peiuis umbris & nodie aetem^ coo- 

 perta , iacerent ; quam miferam & 

 norrendam utrinque faciem , cum 

 Tellus pati non pollit , aftrx^ mente 

 ac viti in orbem volvitur : 



Spiritm inttds alit , totamque infufa 

 per artus 



Mens agttat molem. 



Caeterum, fiTerraeft corpus ani- 

 matum, habebit quoque vitamvege- 

 tantem&crefcentem ; Si autemcref- 

 cit Terra , tunc motus ejus diurnus ut 

 & annuaejuslatio ,non erit perpetuo 

 aequalisfeu uniformis, fed cum tem- 

 pore tardior, Uti Ith. \.cap. 3. pofui- 

 mus , ^feq. cap. 1 6 . infinefere , viden- 

 dum : Unde procul dubiu pracejio 

 jEquino^iorum oritur , quiE alias pro 

 fingulari motuStellisFixis adfcribitur 

 & ab Aftronomis Motus Retrograda- 

 tionisvocatur. 



Si Terra 

 crefeit tm»' 

 tut tjttsfit 

 tardior^n- 

 defratejpo 

 MquinO' 

 Biortim 

 exifiit. 



C A P U T V. 



3)e Mari & jEjlu Marb. 



Msria tm- 



diqttaeiHt 

 dtjftrf» 

 fmat Hori- 

 XAntalittr, 



MAria, una cumTerr^, eflbr- 

 mantglobum; &quidemro- 

 tundumfecundum geometri- 

 cam proportionem. Nam omnia Ma- 

 riain unum junda, remotis impedi- 

 mentis , Sphasricas funt figuras, quod 

 nullo negotio ftabiliri poteft. Ex.gr, 

 Imaginetur fibi quis ; fi efFundatur 

 vafe aliquo aqua fuperMare, ftatim 

 difpergetur aqua horizontaliter undi 

 quaque , quotcunque vicibus illud 

 etiam reiteretur. Unde omnia quo- 

 ^/7^5^ que flumina fecundum horizontem 

 fit. fluunt, quandofaltemaboriginealti- 



tudinem aliqualem habent, etiamfi 

 ^it unius ulnaj , non defmct fons a 

 iluxu fuo , ufque dum totum flumen 

 horizontaliter id eft in accurata feu 

 ajquali a centro Terras diftantia , fub- 

 fiftat. Quod nos etiam docent Aqux 

 dudus Roms , qui , fi ab initio aliqua- 

 lem faltem habent lapfum , derivantur 

 deinde & protruduntur horizontali- 

 ter , per aliquot milliaria. 



Quantum autem Maris jEftum feu 

 defluxum & affluxum attinet ; nuilum 

 fere Natura? Pha?nomenon eft , quod 

 Phyficorum ingenia tantopere exer- 

 cuerit, feuplures conatuseluferit. 



£ft autem i£ftus Maris exiguaquaz- 

 dammotiototiusOceani, qux nobis 

 videtur magnus affluxus & defluxus 

 feu intumelcentia & detumefcentia 

 magna : Ita ut femper in Tellure fmt 

 dua? intumefcentiaz apartibus oppo- 

 fitis ; Tempus vero inter duas ejus- 

 modi intumefcentias,ut & detume- 

 fcentias, eft 1 2 horarum cum 24? min. 

 Duo haec tempora faciunt 24 horas 

 cum 4^^min. quaefercconftituunt2f 

 horas ; Atqueideo (inguUsdiebusin- 

 tumefcentiafumma, integra fercho- 

 r^(5c5min.)tardius adeundem Meri- 

 dianum redit. 



Sex itaque horis Mare affluit, toti- 



demque defluit ; etfi varii littorum an- 



fradus , declivitates , & fitus loco- 



rum &Marium, Infularum obftacula, 



V ^ Aqua- 



MMrit m/' 



/btxiuf^ 

 defiuxitsrt- 

 fftSu kujus 

 Mundaai 

 corporit pr» 

 nibilo £)«. 

 btnditi. 



Ttmpm af- 



fluxui^ 



difluxm. 



