Stcundtim 

 Authoru 

 /ententiam, 

 Telluris ia- 

 tiofalttm 

 ue Comttis 

 Crtnitts, 

 nonde 

 Cattda- 

 titineonfi- 

 deratiottem 

 venit. 



m 7. Epi- 

 fiolaAutho- 

 ris relfonfo- 

 rist. 



jlMthor 

 profiteturfe 

 in iis qa£ 

 adaccura- 

 tiorem Co- 

 metarum 

 eonfidera- 

 tiottem fer- 

 tinent, non 

 magnopere 

 follicitum 

 fuiffe. 



Variorum 

 Ihilofopho- 

 rumfenten- 

 tia,nonfa- 

 eile toruili- 

 aripojfunt. 



jtuthoris 

 fententia d$ 

 ortgine (^ 

 materia 

 Cometa- 

 rum. 



194 A P P E N D I 



Harc tunc ille. Plura de his ab utro- 

 qucillorum exfpedlo, quse fiaccepe- 

 ro,eaTui & publicijurisfaciam. En 

 Tibi AmpliflimeDomine, epiftolam 

 Ciariflimi Viri Joannis Mulleri Ma- 

 thef in Gymnafio Urbis hujusPro- 

 feff quamad metunc cumargumen- 

 tum Cometicum mutuo tradtaremus 

 fcripferat. Facit enim in ea meniio- 

 nem Tuas demotu Cometaeex motu 

 Terrae proveniente fententiae , idque 

 ita,uteinonpaucaopponat. Dubito 

 enim an ejus copiam Tibi vel Nobilif- 

 fimoFilioTuoanteafecerim. Tuve- 

 lim aliquid ad ifla quoque reponas. 

 En Tibi etiam,quaz nuper ad me R. D. 

 P. Schottus, de Te fcripfit,& quae ego 

 refcripfi , tum quid lllujirifmus Dn. 



Magdeburgo Hamburgum, 



QUamvis meam dc Cometis 

 Sententiam Tibi denegare 

 non facile velim, proteftor ta- 

 men (utin fuperioribus a me fa£tum) 

 denuo, &profiteormeinpcrfcrutan- 

 disiis , qux ad accuratiorem Cometa- 

 tarum confiderationem pertinent, 

 non magnopere folIicitumfuifTe, eo 

 quod in Opere meo Je Spatio Facuo, 

 occafio mihi defuerit materiam iftam 

 tradtandi.Non gravabor tamen ex lau- 

 datis iliis tuis literis qusdam repetere, 

 deque iiiis mentem meam Tibi, ut pe- 

 tis, aperire. Tuum erit de re ipfi lilbe- 

 re arbitrari. Adducisin tuis varias ve- 

 terum Philofophorum , cumprimis 

 Epigenis & Ariftotelis , de Cometis 

 fententias, (imulque exponisquopa- 

 Sto Libavius , Epigenem cum Peripa- 

 teticis conciiiare conatus fuerit , qui- 

 bufque in pun<!^is mea fe;itentia cum 

 Epigene con venire, quibus vero ab eo 

 abire videatur , qux prolixius nihit at- 

 tinethic commemorare. 



Refpondco autem, non eam efle 

 meamopinionem, quodmateriaCo- 

 metarum ex halitibus Terraenafcatur, 

 ac radiis Solis accendatur : {^6^ mate- 

 riam eam conftare ex turbine quo- 

 dam in iocis fubterraneis gcnerato, 

 Nautae vocant Orcan , qui ex cavernis 

 terrxaut montium erumpens , parti- 

 culam aeris (ut omnes turbinesfacere 

 folent) attrahit, e^; invoIutus,praeter 

 comnmnem conluecudinem , non de- 



X A D L I B. V. 



Catnpi Marefchallus fVirtzius de Vacuo 

 fentiat , & a me Schoito in rem Tuam 

 fcribi voluerit. Harc Tibi fore grata 

 nondubito. Etcerteiam illuftris, & 

 acumine ingenii , ac prudentia pras- 

 ftantis Viri judicium de Te honorifi- 

 cum, magnifaciendum efle nemo non 

 videt. Quapropter & ego Tibi eo no- 

 mine gratulor , ut & coilatum a Serc- 

 niffimo & Sapientiffimo Imperatore 

 Leopoldo TibiFihoqueTuonobili- 

 tatishonorem,virtutum &meritorum 

 utriufqueVeftrumpraemium. Gratu- 

 lor Tibi cumprimis confirmatam a 

 morbo valetudinem , qui commodi 

 omniquefimulprofperitate, utquam 

 diutifume fruaris, ex animo opto. 



LUBIENIETZKI.^ 



die 2, Aprilis, St.V. 1666. 



orfum ad terram , fedmagismagisque 

 furfum fertur, ufque dum eopertin- 

 gat, ubi aer Valde dilatatus , nullufque 

 ventus: ibidemque ex innato fpiritu 

 turbido , inftar pyroboli huc illuc va- 

 getur, &a Sole(quandofcil. exUm- 

 bra Terrae eft egreffus) ut Nubes ali- 

 qua, illuminetur, tandemque ab eo ab- 

 fumatur , quemadmodum in literis 

 meis 22. Julii anni praeterlapfi adTc 

 datis eadem fere petfcripfi. 



Num vero iftiufmodi turbines in 

 terrae cavernis a Daemonibus quibuf- 

 dam excitentur aut efficiantur, necne, 

 diOiu videtur diificillimum,neque ego 

 facile affirmare aufim ; Sed potius 

 quod fint partim viventes ejjentia, vel 

 etiam animantesfpiritus , qui ibi ad ef- 

 ficiendas ejusmodi tempeftates gene- 

 rantur, & deinde iterum exfpirant. 



Prseterea ex illisTuis quoque intel- 

 iixi,quendamAmicorum tuorumfer- 

 monem habuifle cum alio quodam vi- 

 ro do£to de Spatio Vacuo : quorum hic 

 adferere non duhitdiytni, fpatiuntne- 

 cejjario ejje corpus , quum conftet trin^ 

 dimenjione: unde concluiieretur,fpatium 

 non pofje ejje vacuum corpore , alioquifi 

 hoc tolleretura fpatio, tjiudperiturum, 

 ^ terminos , inter quos intercedit fpa- 

 tium,coituros. Ad hoc refpondeo : fpa- 

 tium in fe nullam prorfus admittere 

 dimenfionem. 



Spatium enimeft idcujus eftcon- 

 tinere, capere ;in quo nimirum omne 



coi- 



O». Cam^ 



Marfehtu- 



lusffirtziut 



adfentit 



Authori d» 



Vaeuo. 



Ejus hono- 

 nfieumJM' 

 dieium. 



Dn. Luhie- 

 nieti.kigrO' 

 tulatur 

 Autherih 

 Cafare ne- 

 bilttatit h9- 

 norem, ut 

 (^ reftitit- 

 tam vale- 

 tudiaem. 



Tempefiates 

 potius kftn" 

 gularibtet 

 effentiis vi» 

 ventibus 

 quam aDa- 

 'menibut 

 excitarivi- 

 dentnr. 



Bjtfpenfio 

 ad obje^iO' 

 nes, contra 

 Spatium 

 vacuttm^ 

 quedam 

 Attueopre' 

 tatas. 



