De ontdekking van den stamvorm der 

 kultuurtarwe. 



De Levende Natuur, Amsterdam, 16de Jaargang, 1912, blz. 49 — 55. 



Een der meest verrassende floristische ontdekkingen door het tegenwoordige 

 geslacht beleefd, is ongetwijfeld die van de wilde tarwe in Palestina door A a- 

 r o n s o h n, dat is van den wilden stamvorm waaruit naar alle waarschijnlijkheid 

 alle tegenwoordig bestaande betere kultuurtarwen ontstaan zijn, een ontdekking 

 die gedurende langen tijd als hoogst onwaarschijnlijk was beschouwd. 



Voor het juiste begrip van de beteekenis van dit feit, moge 

 een kort overzicht van den vroegeren toestand der kennis 

 aangaande den oorsprong dezer kultuurplanten voorafgaan. 



Door vergelijkende botanische onderzoekingen was men 

 tot het besluit gekomen, dat de zeer talrijke produktieve en 

 in den handel voorkomende tarwevariëteiten en rassen van 

 de geheele aarde tot de volgende zeven groepen of soorten 

 moeten gebracht worden : 



Triiicum monococcum, het éénkoorn ; Triticum dicoccum, 

 de emmer of het tweekoorn; Triticum spelta, de spelt; Tri- 

 ticum durum, de glastarwe; Triticum polonicuni, de Poolsche 

 tarwe; Triticum turgidum, de Egyptische tarwe; en Triticum 

 vulgare, de gewone tarwe. 



Hiervan was de eerste, die tot de minderwaardige kul- 

 tuurplanten behoort, ook uit het wild bekend geworden. Deze 

 wilde plant (Fig. 1) is het eerst beschreven door den plantkun- 

 dige Linki) in 1834 die daaraan den naam gaf van Critho- 

 dium aegilopodioïdes en waarvan de latere synoniemen zijn: 

 Aegilops Crithodium Steudel, Triticum monococcum lasiorra- 

 chis Boissier, T. baeoticum Boiss., T. thaoudar Reuter, T. 

 nigrescens Pantschits, terwijl vindplaatsen daarvan be- 

 kend zijn in Griekenland, Klein- Azië, Turkije, Mesopotamië, 

 Syrië en Servië. De kuituur dezer plant moet reeds in de hooge 

 oudheid bestaan hebben, want ontwijfelbare overblijfselen zijn 

 gevonden in de paalwoningen van Hongarije en Zwitserland. 



De gewone kultuurvorm van het éénkoorn was het eerst beschreven door 

 Hieronymus Bock in 1 539, afgebeeld door F u c h s in 1 542 en met den tegenwoor- 



Fig. 1. 

 Triticum monococ- 

 cum lasiorrachis. 



1) Linnaea, Bd. 12, pag. 132, 1834. 



— 80 — 



