188 



te trekken, zijn contact met de wetenschappelijke wereld tot een minimum trachtte te 

 reduceeren. Zoo wordt hem in 1922 de Emil Christian HANSEN-medaille verleend, 

 waarvan de bijgevoegde opdracht o.m. de handteekeningen van een Calmette, een Th. 

 Smith, een Sörensen draagt en welke een waardig pendant vormt van de hem reeds 

 in 1 905 door de Koninklijke Akademie vanWetenschapppen verleende Leeu wenhoek- 

 medaille. Voorts geniet Beijerinck de zeldzame onderscheiding van het ,,Foreign 

 Membership" van de Royal Society te London, terwijl ook de Deensche en de Rus- 

 sische Akademie van Wetenschappen hem tot buitenlandsch lid benoemden. Zoo 

 ook de British Society for Medical Research. Verder is hij correspondeerend lid van 

 de ,, Society of American Bacteriologists", van het Tsjecho-Slowakisch Botanisch 

 Genootschap te Praag en van de ,, Deutsche Boden-Gesellschaft", terwijl de ,,Société 

 microbiologique a Leningrad", de ,, Wiener Gesellschaft für Mikrobiologie" en de 

 ,,Société pour la zymologie pure et appliquée a Bruxelles" hem alle tot haar eerelid 

 benoemden. Eindelijk was hij Honorary Chairman van het verleden jaar te Ithaca 

 gehouden ,, International Congress of Plant Sciences", terwijl hem tevens aan het 

 Serumlaboratorium der Vee-artsenijkundige en Landbouwkundige Hoogeschool te 

 Kopenhagen een honoraire positie werd verleend. Zoo zien wij nog na 1921 Engelschen, 

 Duitschers, Belgen, Denen, Tsjechen, Oostenrijkers, Russen en Amerikanen, micro- 

 biologen, botanici, medici, veterinairen en bodemkundigen op Beijerinck's werk 

 reageeren. Met opzet vermeldde ik hier al deze onderscheidingen, omdat de overgroote 

 meerderheid nimmer tot de dagbladpers doordrong. 



Maar uit het feit, dat deze stroom van onderscheidingen hem eerst in Gorssel be- 

 reikte zijn twee dingen af te leiden. Eenerzijds blijkt er uit, hoe Beijerinck in zijn 

 geheele rustelooze onderzoekersbestaan de propaganda voor zijn wetenschap, voor 

 zijn eigen machtigen geest, steeds heeft verwaarloosd, anderzijds hoe de grootsche 

 daad van het huldigingscomité van 1921, dat de verspreide geschriften van Beije- 

 rinck in 5 forsche deelen verzameld liet herdrukken, beantwoord heeft aan de be- 

 doeling, namelijk de wetenschap te wijzen op schatten, waaraan zij voorbijging. 



Maar de wetenschappelijke onderzoeker kent naast de bovengeschetste reacties, 

 ook reacties van anderen aard. Deze bestaan hierin, dat hij mag vaststellen, dat 

 door hem verkregen uitkomsten niet altijd zijn kanteelen op het trotsche gebouw der 

 wetenschap, maar fundamenten die het verrijzen van nieuwe grootsche vleugels 

 mogelijk maken. Ook deze reacties, van hooger orde nog dan de eerder genoemde, 

 zijn Beijerinck ruimschoots ten deel gevallen. Dit uitvoerig te documenteeren, 

 zou mij te ver voeren; slechts enkele voorbeelden wil ik U daarom noemen. 



Hoort dan hoe in de aan de HANSEN-medaille toegevoegde opdracht, naar aan- 

 leiding van Beijerinck's ontdekking van het merkwaardige micro-organisme, dat 

 als het belangrijkste agens van de stikstof verrijking van den braakliggenden akker- 

 bodem mag worden beschouwd, wordt getuigd: ,,En reconnaissance de sa découverte 

 de l'Azotobacter chroococcum dont les propriétés biologiques particulières ont été 

 largement mises k profit dans les recherches pratiques sur Ie sol". 



Maar de bewuste opdracht noemt behalve de twee reeds genoemde nog een derde 

 speciale motiveering voor het verleenen der onderscheiding. Zoo heet het daar ook 

 nog: ,,en reconnaissance de la fondation du principe de l'application des methodes 

 électives pour isolement des microbes". 



Hoe bevruchtend het principe der electieve cultuur, der ophoopingsmethode, 

 zooals Beijerinck haar noemt, op de geheele ontwikkeling der microbiologie heeft 

 gewerkt, laat zich niet onder woorden brengen. 



Door Beijerinck werd voorts het eerst een helder licht geworpen op de bacterie- 

 soort, welke de zeldzame eigenschap bezit om sulfaten tot zwavelwaterstof te redu- 

 ceeren en welke daardoor als één der hoofdschuldigen moet worden beschouwd van 

 den stank der verontreinigde stadsgrachten. Maar ook haar beteekenis als factor 

 in het geologisch gebeuren werd reeds door Beijerinck aangeduid en het moet on- 

 getwijfeld een groote voldoening voor Beijerinck zijn, dat thans — 32 jaren na het 

 verschijnen zijner verhandeling — verschillende publicaties bewijzen, dat ook geo- 

 logen in toenemende mate van de beteekenis van Vibrio desulfuricans voor verschil- 

 lende hunner problemen doordrongen geraken. 



Ten slotte moge in het beschouwde verband nog van één verhandeling melding 

 worden geraaakt, namelijk die over de mozaïkziekte van de tabak, waarin Beijerinck 

 één der grondproblemen der biologie, te weten de vraag naar de eenvoudigste gedaante, 

 waarin het leven zich manifesteert, aanroert. Er is heden ten dage zeker geen schooner 

 getuigenis mogelijk voor de beteekenis van Beijerinck's stoutmoedige conceptie 

 van het ,,contagium vivum fluidum" dan de hieronder volgende woorden van den 

 beroemden ontdekker van den bacteriophaag, Félix d'Hérelle, woorden welke 

 deze in 1925 — vijf en twintig jaren na het verschijnen van Beijerinck's verhan- 

 deling — sprak, toen hij de LEEUWENHOEK-medaille der Koninklijke Akademie van 

 Wetenschappen in ontvangst nam. d'Hérelle zeide dan bij deze gelegenheid o.m. : 

 ,,On a beaucoup discuté la conception de Beijerinck, mais je ne pense pas qu'on 

 en ait saisi toute la profondeur. Toute la biologie reposait, repose encore, sur l'hypo- 



