Appendix J. 



Interview with Beijerinck published by Mrs. W. van Itallie-van 

 Embden. *) 



In Gorssel aan 't station. De hotel-auto wacht. Prof. noodt mij binnen. We tuffen 

 't dorp uit. Aan den prachtigen landweg 'n eenvoudig buitenhuis. 



'k Word 'n kamer binnengeloodst om wat te rusten na de reis. In den voortuin 

 hoor ik Prof. redeneeren met 'n reiziger in stofzuigers. Zelfs 't klemmend argument: 

 „We hebben er al een" bleek ter afwering niet voldoende. Na lang praten: reiziger af. 

 Prof. knikt, fier op zijn overwinning, naar boven. 



Wat 'n apart gezicht! Iets van 'n ouden leeuw in bouw en dwang van wil. Zal wel 

 'n eenling zijn in deze goedige boerenmenschen-streek! 



De studeerkamer is uiterst sober. Prof. zet 'n mutsje op, en 'n bril. Blijft tóch een 

 leeuw, die voor grootvader speelt! 



„Is de temperatuur hier naar uw zin, mevrouw? precies 19°." 



„Dus hier woont: ,,de Hollandsche bacteriejager". Wat 'n lang leven van werk- 

 in-wetenschap overziet u. Erfde u van uw ouders dien onderzoekersdrang ?" 



„Beste menschen. Niet mijn studie-aanleg. Mijn grootvader wel. 'k Zit altijd te 

 piekeren in dingen van de erfelijkheidsleer. Heel jong al werkte 'k me in, in Darwin. 

 Vond toen al steun in hèm bij mijn botanisch-zoölogische vorschingen. Daarheen 

 dreef mijn diepste natuur. — 't Leven kneedde me tot chemicus." 



„Was uw vader 'n gestudeerde?" 



„Nee, handelsman. En daarvoor niet geschikt, 'n Sociale tragedie; Vader had 'n 

 kunstenaarsaanleg; niet dwingend genoeg om dóór te zetten. Ach, moeilijke jaren 

 thuis. . . 'k Ging naar Haarlem op de eerste H.B.S. Konden mijn ouders, met veel 

 opoffering, nog net bekostigen." 



„Voelden ze uw aanleg?" 



,,Weet ik niet. In de 3de klas kreeg ik den Eersten Prijs van de Holl. Maatschappij 

 voor Landbouw. Had 'n herbarium ingezonden van 150 planten: de flora van Ken- 

 nemerland. Waren onbekende soorten bij." 



,, Wijst wèl op aanleg!" 



„Dat besliste, 'k Zei: 'k ga studeeren. Moeilijkheden? Gebeuren zal het. 'n Oom 

 deed me op de Polytechnische School in Delft. Goed bedoeld, en fout. 'k Hoorde in 

 Leiden, voor de botanie. Kwam in Delft te staan naast van 't Hoff. Die hielp me. 

 De hoogleeraar gaf goed college, bemoeide zich verder niet met de studenten, 'k Deed 

 al gauw, wat ik wou. Kwam slecht op 't lab. Maakte preparaten voor mijn pleizier. 

 VAN 't Hoff deed mee, maar. . . hij verwaarloosde ook 't andere niet. Had sterker 

 plichtsgevoel. — Zijn verloren jaren voor me geweest. Had eind-examen gymnasium 

 moeten doen." 



,,Zou u dan geen moeite hebben gehad met de klassieke talen ?" 



„Moeite zéker. Zou er gekomen zijn: de weg naar de botanie." 



„Was u zich uw aanleg niet bewust?" 



„Te kinderlijk. Wat mijn ouders vonden, was 'n natuurwet. Deed eindexamen als 

 technoloog, van 't Hoff was al weg. 'n Buitengewoon voortreffelijk student. — Op 

 mijn vorming was zijn invloed niet altijd gunstig; 'k dacht: wat ben ik. . . vergeleken 

 met hèm. Hij had tóen al ontdekkingen van waarde gedaan, 'k Nam intensief deel. 

 We praatten, we werkten dagen en nachten." 



„Hoe kunt u dan spreken van verloren jaren?" 



Bedachtzaam wegend: „'k Ben in twijfel." — Vast de conclusie: „De andere weg 

 was béter geweest. — 'k Moest gauw gaan verdienen, 'k Vroeg mijn ouders: „Geef 

 me één jaar in Leiden." Thorbecke had gezorgd; als technoloog kon je daar examen 

 doen in de plant- en dierkunde." 



„Dus tóch bereikt!" 



„Niet grondig. Te kort." 



Reprinted from "De Groene Amsterdammer" of March 17th, 1928. 



