44 



Compendium 



HilVania : ex viris doftis ante reformatioiKm Euangclicam 

 flunicrunt inprimi* Theodorus Gaza , Gcorg. Trapczuntius, 

 Kniauuel Cliivlolor.is, Laurcntius Valli , Franc. Philclphus, 

 Captili.i Pl.itin.i , Alc.vjiiflcr ab Alexandrojloh. Rcgiomonta- 

 nus, loh. Uicus MiramiuU , Hc rmolaus Barbarus , I'oniponius 

 L.ctus, Roilolphus Agricoli, lohan. louianus Pontanus , loh. 

 Trichcmius , HieronrSaiKsnorola, loh. Nauclcrus , lohinnes 

 Kcylcrsbcr-cr , Ang. Politianus, Fr. Picus Mirandula,Phil.Bc- 

 roaldus, R^iph. Volacerranus , Bapt. Mantuanus , Conradus 

 Celces, Phii Comin^us.PauIus Soncina^icx ICtis loh Biptifta 

 Caccialupiis H,irtholom3:us Ca-polla, Marianus Socinus , lo- 

 han. Schncidcuucin, &Eucrhardus de Mittelburgo : tcmpoie 

 reformanonis & p.iulo poil vincrum Luthcrus , Mchmchthon, 

 CaroHtadius , Zuuinglius , Hrentius, Bucerus, Eral- Roreroda- 

 mus, Tczc-lius, Ecrius, Canilius, Pii;hius , Zafius, Oldendor- 

 pius, Bud.cus, Alciacus, Durcnus, Co-l. Rhodiginus, Albcrtus 

 Crantzius , R. Eiias Lcuica , Marfilius Ficinus, Alb. Durctus , 

 Aidus Manunus, Chrid.Longolius , loh. Rcuchlinus , Polyd. 

 Virgi lius , loh. tcrnelius , Pccr. Galatinus , Santcs Pagninus, 

 Maicell. Paluigenius , Bcatus Rhenanus , Eobanus HclTus, 

 And. Vcfalius, foh.Culpinianus, Paul. louius, loh. Ludouicus 

 Viucs, Nicol. Copcrnlcus, Th. Paracclfus, Hicron. Cardanus, 

 lul.Cxf. Scaliger, Hicron. Facaftorius, Fr.Vacablus, P. Bem- 

 bus , Paulus Facrius , Scbift. Munftcrus. Seculum VI. Poft 

 Carolum V. impcrat Fcrdinandus I. tum Maximilianus I I. 

 RudolphusII Macthias I. &Fcrdinandus II. varia Comitia 

 celebranrur : Kalcndarium nouum proinulgacur : innumeri vi- 

 ri dofti florent,vt loh. Caluinus, lulius Pltu.i,Iuftus lonas.Vi- 

 rcrus.Marloratus, Murcums, Domin. a Soto , M. Hacius llly- 

 ricus, lacobus Andrei, Marc. Kemnitius , Dauid Chycrxus, 

 Bcllarminus , Theod. Beza, Anr. Sadccl, Danx-us,;Egid. Hun- 

 nius, & ali| Thcologi .■ Corafius.Tiraquellus, Bodinus, Gipha- 

 nius, Cuiacius, Gail, VS'cfcnbecius , Dor.^ilus, Gorhofredus, 

 Vultcius , & ali) ICii : Nacaiis Comes, Pctr. Locichus, Erafm. 

 Reinholdus, I. Sleidanus,C. Gefnerus, Sabinus , Faliopias, Sti- 

 gclius, H. Stcphanus, Funccius.Fuchyfius , Coiirad. Dalypo- 

 dius, Mart.Rulandus , Petrus Ramus, PaulusMcliHus, Fr.Pic- 

 colhomincus, lac. Zabarclla, SchegKius, Buchar.rnu.-. , *'igo- 

 nius, Hieron. VVolfius , Eraftus, Murcrus , loleph. Sralii;cr , 

 Zuuingcrus , Srurmius , Frifchlinus , Poirdiui, Lirifius Gcrh. 

 Mercacor,Tych6 Brahe, Abr. Ortelius, &; alij humaaiorum li- 

 tcrarum doftores. 



Arque hi funt fcx millenarij, qurbus totidem pra;ficiuntuf 

 hetoiis, videl. Adam , Noir, Abraham , Dauid , Auguftus, & 

 Papa. Inprinio fiquHcm millcnario Ad.im , in fecundoNoe, 

 in fcquentibus teliqui tuciunt veluti duces, quoium regimeu 

 mulri alij libi veluc tegulam propofuerunc. Deindc qulafe- 

 pcima rcuolutio planetarum incidit in fcxtuin milltnarium, 

 vniucrlalis,&ea quidcm longc nuxinia , mundi huius mutacio 

 portcndicur, abannoChrirti 1^04, vfquc ad 154.. N,>mablb- 

 luca fepcima hac rcuoucionc planeci rcdeunc ad fua iuitia; 

 vnde finis rcgnoruii: mundi a pcritisrci afttonomu.c colii- 

 aitur. 



LlBEK XXXIV. 

 ARCHITECTONICA. 



^tid efl Archlteilonica i Bcne a'dificandi fcicntia. 

 ■Xcncialis, & fpccialis. 



61 



uot junt cius pirtes ? Dua' : j,^ 



3. &uidexpliciit Architcciovica generali6 iiubicdum fuum, 

 & lubicdi principia , arque afteiliones. 



4. S^iodnamcjijUliiecium Architeitiinices ■' JE.il\Rcmm. 



5 . Gluinam funt frincifia htuiis ftibiecii ; Caula: extcrnx, & 

 internz. In caufis externis finis xdificij eft fiimicas, ycilitas,& 

 vcnuftas ; efficienseft architciflus , ilquc fumtuatius,qui num- 

 mos ; ingcniarius, qui artcm : manuarius , qui operam confcrt. 

 In caufis exccrnis eft n)atcria,& forma. Maccria eft prxexiftens, 

 ex qua fit xdificium ; quo perrinenc ligna, lapides,laccres,calx, 

 & arcna : vcl coiixiftcns , ex qu.a conftac a'dificium excru- 

 (SumA ha-c fpeftacur vci rarione loci, vt funt regio & arcajvel 

 ratione parcium intcgralium , vt funt fundamcntum, & fuper- 

 ftruftioncs Forma Ipcdacur in Otdinacione, Graphide , & 

 Diftributioue. • 



6. AjfeHiones xdifici^ 5M*?Euvythmia,,Syramecria,& Decor. 



7. Quidnam tr:ci.U Architeiionica jpci.ialii ! yEdificium 

 tnrritum, & bellicL '■ 



1. I B E R X X X V. 



Q^V ODLIBETICA. 



I. ^id eft &uodr:betica ? Inftitucio dc variis rcbus fuf- 

 cepta. 



1. &uid in hacnt':-.i &uodlibetica traBatur ? Prxcipuas 

 farragincs variarum c. • iplinarum cerra mcchodo proponun- 

 tur. e, g. Apodcmica, Cricica , Parcemiographia , & fimilcs: 

 quas vidc fuo loco. 



Katio Ordinis 0* Connexionis ffrtecipuomm TraEiatHum 

 in hdc Encycloptedid. 



I. /^ V ATvoR PR/Ecognita cxplicant de natura & ftudio omnium difciplinaium. Icaque iure 

 V^merito primum (ibi vendicant locum. De natura piscipiunc Hexilogia,Technologia,& Archelogia. 

 lUa tradat de habicu , qui vel prxflipponitur in difcente , vel introducitur : ifta digerit ipfas res difcendas ; 

 hxc partitur res difcendas in principia & conclufiones,& proponit principia rcgulaciua difciplinatum. Itaque 

 Archelogia rcifte vltimo loco ponitur. 



1 1. Quatuor facultaccs vulgo confticuuntur ; Theologiajlurifprudcncia, Mcdicinajoc Philofophia. Qui eft 

 ordo dignicacis. Veri\mquiaPhilofophia, tanquam facuicas infima,rcliquis tribus, vti fupetioribus » ancil- 

 latur, oportct in docendo Sc difcendo incipere a Philofophia ; & quidcm ira vc P h i l o l o g i A pr^mit- 

 tatur: quiacamctfi Philologia ordinc natura: infimas tenec in Encyclopasdiaphilofophica ( philologia cnim 

 nihil eft aliud, quam philofophia poecica) camen melioris dodrini causa in prima collocacur aciejquia in do- 

 cendo & difccndoincipimusab arcibus philologicis. 



III. Philosophia cheorecica prxmictitur przdlica: ; quoniam illa eft porta, vt-ita dicam, ha:c portus 

 erudicionis. Itaque, 



IV. P HiL cs o p Hi a Pr a cti c a confticuic comumquarcum. 



V. Thhologia, lurifprudentia , &: Medicina fequuntur philofophiaiti > quia confedo curriciilo 

 philofophicoanimumapplicamus ad vnam cx tribus hifcc facultatibus. 

 VI. Artes Mechanic^ explicantur ordine feu methodoferearbitraria. 

 VH. Farragines Disciplinarvm cadcm edilTeruntur methodo. 



l> A R S 



