Metaphyficajrars I. Cap.XVIII.&:'XlX. 27 



Huc percinent illa ay.ieaux7x: Dominus 4tni comltatur effe- 

 Sut fuas : Ab -vno omni.% , ©• omnia ad vnu/n ; In Deo fumM, 

 •viuimi!!, Qr mouemur. 



&: ///. DependentU creaTttra,(jH£ elncet in creatione, 

 iP (Ji alia k dependenti<i,<jnti eji in generatione. 



Dircriracn pofitum eft in tnbus. r.Cicatio eft produdio 

 e non priexiftcnte matcria, & cft via a non-cfl.c (implicitcr 

 ad ejle^^enetatio ptzfupponit niatetiam,&: cft via a non-cflc 

 fecundum quid ad eflc. Hic obferua, cteationcm diciptodu- 

 (flionem c.\ nihilo : non vt vocula ex nctct mitcriamjcd tcr- 

 minum non fubjccliuum,fiue ordincm. i.Cicatio non eft mo- 

 tus, fcilicct phyficus, vt gcncratio. Nam in crcacione non cft 

 fubjciaum , & proinde non fucceflio. Er motus eft aftus im- 

 perfcftus : cjuippe qui eft in tieri juxta prxuias diipofitioncs 

 pcr fucccflioncm a termincx^ quo ad tetminum ad qucm : 

 creatio vero eft aftus perfeitns &: fimul cotus. Potcft tamcn 

 crcatio appcllati motus logicus , vti vocant , non phyficus. 

 j.Creatio non nifi ab infinita virtute ficri potcft;quia non cft 

 proporcio inter tcrminum a quo & ad qucm : idcoque nec 

 aiftio finita potcft eflTe propotcionataiquia illa requirit propor- 

 tionem terminorum. Solus igicur Deuspoteft ctearc : quia 

 ibius cft infiniti & vniucrfaliffima: virtutis.Hinc illud : DeH4 

 eft vniuerfalifima raufn,^ creatio eft vniuerfali{fmtis aiiu^. 

 Hoc tamen crcacio habet commune cum gencratione, quod 

 vcraquc ordinacur ad fpcciem, id cft, mundi perfeflionem, &: 

 terminetur ad indiuidua fiue fingularia:quia cxiftentia fpecici 

 oon cft nifi in iiidiuiduo. Hinc dicimus omnia cflc a Dco 

 creata,quoad fpeciem & quoad numerum. 



» IK Ouidquid creattimefi,exnihilo creattm eff. 



ita "^ — ■' . 



> ■ Creatio eft aalua/velpafiua.lUz eft aiflus voluntatls diui- 

 n.T, quo rcs cum nihil cUcnt, fecit eflc. Ifta eft depcndcntia 

 crcatnra: a creatore : qua: dcpcndentia cft via ad ricri vel cflc 

 crcaturx : ideoque cft raodus diftinc^lus cx natura rei acrea- 

 luta,& inferc rationem realcm cx patte crcaturar.Nam quem- 

 admodum ex parte Dci cft rclatio rationis ad creaturam ; fic 

 ci parte creatuta: cft telatlo realis adCreatorem. Nam cica- 

 tio cft produdio rei fecundum totara fuam fubl^antlam, nul- 

 lo pr.-cfuppofito fubjefto : ita vt tria requirantur ad crcatio- 

 nem : r« nihil ncgatiuum, infinita virtus crcacoris , Si nouitas 

 eflendi in crcatura. Porro vttaque ifta creatio eft vcl imme- 

 <liata,vel mediata. Immediata cft,qua aliquid fic ex nihilo, vt 

 terra : mediaia eft, qua aliquid fit cx materia , qua» cx nihilo 

 cft fa(fla. Quando itaque dicimus cum Scriptura.omnia cteata 

 eflc ex nihilo , hoc accipicndum cft vel immediate , vcl me- 

 diat^. Si cnim inateria rei cft cx nihilo proxime, res quoquc 

 critcinihilo rcmotc. Crcatioilla immediata a quibufdam 

 dicicui prima : mcdiara.fccunda. Sed alij hos cerminos aliccr 

 accipiunt : ita vt creatio prima fit tota illa 7rficroiili^i« Gen. i. 

 fccunda fit illa , qua Deus adhuc hodie crcat. Alij quoquc 

 creationem primam dicunt ■^cnWn illam , qua fiunt creatura; : 

 fccundam vcro rci;cnerationem nollri fiue recreacioncra ; 

 quod illa fit analoga crcationi. Plura dc cteationc vidc in 

 rneumaticispart.\. c.vlt. re^.vlt.' 



Cap. XVI 1 1. De Lnte k fe & ab alto. 

 Pr^cepta. 



ENs a fe eft, quod non eft ab alio. 

 Eftqiie vel abfolutc tale,z;f Detts : vel compa- 

 vaic,vt popnliis habet potejiatem afe. 



Ensab alio cft,quod ab alio pendct vel cffedbiuc : 

 vt homo a Deo : vcl originaliter , vt FiliitJ Dei efl a 

 Patre. 



R E G V L i€. 

 /. Fffe a fe negat dependentiam ejfeBtHam alicuius 

 ' ab alio. 



Q^uando aliquid dicitut cflc a fe , illud accipicndum eft in 

 fcnlu ncgato,vt ioquuntur.id cft,non cft abalio.,Ncquc cniin 

 ficri poteftjVtaliquid fit fuiipfius caufa & effc(fluin , aiquc ita 

 fcipfo pt ius & pofterius, hoc cft,fimul fit & ncrti fit. Sic igitur 

 a fe cflc dicitut, quod non pcndct ab alio tanquam a causa. 

 Quo fcnfu Logici dicunt , argumentiim priraum cflc fu.T ori- 

 ginis. Atquc fic patcr,quomodo Filius & Spiritus S- in diuinis 

 finta fc.Tamctfi cnimFiliusa Patrc,'& Spiritus'faniflus a Pa- 

 tre& Filio dtpcndet : non tamcn dcpcncicnt cffcdliuc, id cft, 

 cflcntialitcr^fcd cantum otiginaliccr.vidcl. lacione motii fub- 

 firtcndi.Porro cfFc(fliuedicicur aliquid dcpcndcrc,id cft,.-icau- 

 sa cflicientc,non vcro formalitcr , quia nullum ens potcft ab 

 alio pendcrc quantum ad fotmam.Omnc cnim cns ftipfo pcr 

 fuam formam cft in cctta fpceic.fiue cctto cntitatis gradn. 

 Tim. I I. 



'"■■ 1 1. Solits Deus ejl afe ratione fffcmit. & virtutii . 



Solus Deus cft,prinnim cns. E:go & ptimum agcns. Pro- 

 inde ficut non habet cllentiam fibi ab alio cimrnnnicatam ■ 

 ita etlam virtutcm liuc potcntiam ancndi non habcc aliundc 

 Hinc primum ens dicicur «».»/1;^'" icfpciflu ».;;'«{ & ffji-i.^s, s^ 

 a fc,in tc,pei fe.cx le, ab iterno c.vifttns & .igcns : a quo cx- 

 tcia orania txiftcndi &: agendi vini habcnt. Nam quia finita 

 lunt,abaIio lint oportct.Et quiafinitam habent cirtniiam.non 

 liabcrc poflunc nili vira & pottftatcm fiuicam. C.-cicriim crca- 

 tura fa-pt dicitur habcrc a iquiJ a ft,non in ordinc ad Dcum, 

 Itd in ordinc ad alias citaturas. Ita popuius dicitur habtie 

 potcftatem a (e, princtps a populo. 



/ / /. Pr£poftiones h&hh fHmttntur late,Z/el JlriHe. 



Lati fummuntur pro quacunquc habiiudinc principiantis 

 ad principiatum:quomodo Filius Dei cft a Patrc,vidcl.pei ra- 

 tioaem origiuis. Nam vbicunque cft hoc ab lioc, illud aquo 

 ert hoceft ptius originci&. illud.quoj eft ab co.cft pofterius. 

 Striiie delignant caufara, qu.r dat cfltnciain. Et hnc raodo Fi- 

 lius Dei non eft ab alio,(cd a It. Nam qui eft verus Dcus cft 

 a ft,in fenlu videl. ncgatiuo,vt diximus . 



Cap.XlX. De ^bfoluto 6^ Rcfpe^iuo. 

 Pracep ta. 



A 



Q^on»Cii = 

 1 'lui Uccs 

 (ii 2 (c ! 



Bfolutum eft.quod non requirit aliquid aliud, 

 Eiusdiuifiones duarfunt. 



I. Abfolutum efttale pofitiuc, priuatiuc, vcl nc- 

 gatiue. Jllud efi , quod collocari poteft in pra;dicj>- 

 nicnto fubftantir vel accidentis abfoluti : z-r homo, 

 linea.IJlud e^,<\\ioA fupcrius cft abfoluto & refpedti- 

 uo, & ab vtroque abftrahit , quia indiffercns eft ad 

 vtrumque:z/f ens.Hoc (r/?,quod in eire luo pricisc cft-, 

 & non advltcriusordinatur : vt vltim& dijferenti£. 



I I. Abfolutum ell tale ctFc^liue fiue caufaliter, 

 fubicdliucjvel tertninatiu^, 



Abfolutum cfTediuc eft,quod non habet ordinem 

 ad caufam : 6~ ^««V«r abfolutum a causa. Eftque.vel 

 fimpliciter tale,quod liberum eft ab onini causa, vt 

 Dens :vel fecundiSm quid,quod abfoluitur a niateria, 

 vt mentes angelica. 



Ablblutum fubiediue eft , quod non eft in alio 

 tanquam in {uhic£to:vt fibJiantia:Dicitur abfolutum 

 i fubiedlo. 



Abfolutum terminatiucjfiue a termino, eft, quod 

 liberum eft a relationc :fue,cmas ca non cft habitu- 

 dojvt alio tanqua correlatiuo tcriT)inetui:t/r/«K< ea, 

 <]it£ in prxdicamento ijuamitatis & ^tialitatis collocantur. 



Refpedliuum eft,quod adaliud refertur. 



Refertur autem rclatione tranfcendentali, vel 

 prardicamentali- 



Relatio tranfcendentalis efl , quir cfTentialiter in 

 co includitur,cuius eft. Ita Deus referturad creaturat. 



Relatio prxdicamentaiis eft,qu2E aducnit fiibiedo 

 per modum accidentis. 



Eftque intrinfcca , vcl c^^trinfcca. Illa conftituic 

 pri-dicamcntum relationis , &: cft mera rclatio : ifta 

 eftrefpedus extrinlecus aducniens : vti cft rcl.itio in 

 pridicamento a^flioniSjpaflTionis, Quando,Vbi, Si- 

 tfis,& Ilabitus. 



R E G V L ^. 



/. Abfolutum idem cji quod non dependens ab alio. 



Abfolutum iioc modo fpeL>atum tft vtl a causS, vel ^ fub- 

 jr^flo , vcl a tcrmiiio indcpcndcns. Abfolutum fiuc indcpcn- 

 dcns a causa cft , qiiod non liabcc ordincm ad caiifjm, a qui 

 fic,vc Deus. Abfol»lum (wic indcpcndtns ;i /«i/CiTD cft , quod 

 non cft nacum rccipi in alio,vc fubrtantia. Abfolutum i termi- 

 no cft.quod fotnialitcr non rtfpicit ad aliuJ pr.Tcisc vt tcimi- 

 num ad quem, vt omnc accidcns abfolutum. Qjiidam addunc 

 abfolutum ab obicHo . vti cft quantita^i^ . 



//. Abfoliitiimefivel <xTAt<{,fimpliciter;&</ y.fl^ 



Tt, fecundum quid. 



C i A^' htum 



Q^iomoiio 

 Ajniantur 

 faiticuI.T 

 A ScAb? 



AbMururt-. 



Ab.oUiriiiH. 

 qvutup'(xi 



