28 



Encyclop^diae Lib. XI. 



An rdpc- 

 in .ililclu- 



Mc. (.oni- 

 f onant ? 



Rcljtlo 

 irar.icen- 

 .Jciitalis 

 ijuui ! 



Abfoliitum fimlllcitcT e^ finfiz'.:. It.i eiiim coinpaiatuhi 

 cft.vt a iniUoprorlus pendcat, ncqiie vt (I[, nequc vt conlcr- 

 Uctur. Hoc ci\ abfolutum ciimio & (;n3ul.iri modo : eflquc 

 folius Dci proprium. AlfolntuTn fecundiim quld cft.quod ctll 

 rclpicit aliud a fc{ vt Dcum) tamcn non rcfpicit aliquid a quo 

 pindc.i: vt a c-vritJiKi, fiuc intiinfccus ccjftftituentc, id crt,vt a 

 m.x:eiia vel form.i. Et hoc modo iubftanii.T: cicat.v (unt ablo- 

 lut.T ; quia tamctli aDco pcndcnt, vt procrcantc, non tamen 

 pcndeni .^b co , vt matcri.iliter lullcn:an:c. Hic mcminetis, 

 iion dari pbfolutum omnimodc , quod kilicct onfncm exclu- 

 dat rclpc<;(uu!. 



/ / /. Omne rcfpcniiium fundattir in aliqiio abfo- 

 luto. 



Rcfpciftiuum ciiim cll,quod icfcrtur ad aliud. Neccffe ig\- 

 rur cft, vt id quod lefcrtur , priu>> concipiatut ranquam cns. 

 Sic patctnitas fundatur m honiinc, linics iii lapidc. 



/ l^. Relatio cjua relatio non componit , fed dijlitt- 



«tiit. 



Relatio eftif^jeV/f (iijc rcfpeclus intct duo vcl pluta,atquc 

 ita non ell Hmiiiti, fed «xabt/»;^. Ii.e. non aliud quid, fed aU 

 tcrius alicuius. Hoc autcm accipicndum cft dc iclationc pet 

 fc & abftradc con(idctata,llue fit rcalis.liuerationis.Nam re- 

 iatio crcata !iuc tinira , per accidcns taci: compolitionem, 

 fcil. cum fundaracnto fuo. Et quando lubiedtum relationis 

 diifeit a fundamento, relatio illa cicata (iuc finita facit ctiam 

 co!'.ipo(itioncm cum ipfo lubjcAo. Alitcr (c habct rclatio di- 

 iima liuc incrcata. H.tc cnim cuni non dilferat formalitcr a 

 fundnmcnto fuo, non potcllfaccrc compofitioncm fiue pcr 

 fc, (iuc pcr accidcns.Sic v.g.vnus idcmque homo poteft fufli- 

 ncrc millc relationes , qu,T ipfum non rcddunt compofitio- 

 r':n-., qua rclationcs funt : vt (iidcm homo fn pater,tilius, pa- 

 tcrfamiiias,ciuis,pr.-rccptor,&: fubditus.Scdfundamcntum (iue 

 caufa rclationis illius c(c accidcns ablolutum : quia rclatio 

 fundatur in quantitate,vcl qualitatc aaqua.Alia eft ratio in di- 

 uinis ; vbi fundamcntum relationis diuinx non cft accidans 

 ahquod,aliiiduc aDeo rcaliter diftindum. 



K Relatio tranfcendemalis toto ccelo differt a rela- 

 tione pr^dicamentdi. 



Kelatlo quippe tranfcendens non cft accldens , fed modus 

 cntis , & non aduenit fubiedo pcr modum formx , (cd clTen- 

 tialitcrincluditur in eo, quod rcfcrtur. Et hk non opus eft ,vt 

 duo c.\ticma rcaliter exiftant , fed fulhcit eflc ob;cifHuum,>j 

 point aliquid habcrc rationcm tcrmini tranfccndcntalis ; qua- 

 lis rclatio cft intcr potentiam & adum , crcatorem & crtatu- 

 xam ab.Tterno. Et ha;c rclatio tanta; cft latitudinis , vt eius 

 anibitum nihil cftugiat : cftquc vel diuina , q\ii cft fubftan- 

 tial;s &: infinita;vcl crcata &infinita, vt funt icrpecTus inclufi 

 in cllcntia cuiuslihct accidentis , per quos oidmatur adfubje» 

 clum. Sic matcri:i & foima in gcnetc fubftantii lc inuicem 

 rclpiciunt : & omnc accidcns habct rcfpcdum ttanlccndcma- 

 lcm ad fubftantiam. Reialio {'ridiciinienldlii sXhii fe habet. 

 Nam 5i illa cft accidcns,&riquiiir rcalim icfpcftum duorum 

 cxticniofiim, ita vt vno pofito ponatuf alterUm : quod vcrum 

 cftjliuc lila relatio (it intiinfcca, ^.c.x-iila, r$ «v*, fiue extiinfc- 

 ca,id cft, K-i:7« Jo Ai>i£&tf<. Hinc pater,reIatjoncs diuinasnon 

 cife pr.Tdicamentales,fcd tranfccndcntalcs. Sicut cnim cflen.. 

 tiaDeicft aliiis rationis &: gencris quam eflcntia creatura- 

 rum:ita & lelationcs diuin.T (e habcnt. Rclariones itaquc di- 

 uin.-c nonfunt accidcntia: neq.ue ditfctunt a Deo rcaliter, fcd 

 t.intum modalitcr,&: coiriparara: ad iuum ab(biutum,fuftinent 

 cuni illo TpcTiv Txi/iirttJf^ , moduni identitati!,\d cft , ru finti, 

 fecuridirm rem. idcm (unt cum ipsa cllcntia, & cum ea confc- 

 runtur licut idcm ad idem. Sic v. g. Filius Dei nihil cft aliud, 

 qu.imclltntia ipfa.qu.r ctiam cft Pattis, fcdcum proprio fub- 

 liftcndi inodo.ncmpc quod cxiftit yinriTKi. Tcrtio in rclatio- 

 nibus diuinis vnum taiitiim cft abloIutum,ncmpc cllcntia: fcd 

 incrcatisrclatio rclpicit & fubftantiam & accidcns. 



Ciif. XX. De Incorriiptibili ^ Corrtiptihili. 



PRjCCEPTA. 



Niotiuptibile eft,qnod efTe fiiiim nonpoteft mu- 

 rarc cum non-cfle : fiue^ qiiod de eflc ad non-eire 

 tf anfire nequit. 



Efttjue tale f^mpliciter ,vcl fecundum quid, 

 Inconuptibile (^i|>liciter elt tale cxttiniccc 5c 

 intrinfeccjquod nulfo modo tr.anfirepoteft ab clfend 

 non c(['c,vtiDciis. D»V/Vh>- incorruptibilenatuii. 

 Incorruptibilc fccundum cuid eft , quod c pluri- 



bus conflat , ideoque corrumpi poreft ; & cfL rneti* 

 phyficum,vel phyiicum : Ibi efl fpiritm creatus : h;c- 

 calim. j 



Coiruptibile eft,cui non repugnat mut.ari quoad 

 fuumefle : eftque tale potentia vel adtu. | 



Corruptibile potentia (lciUvel remot..i,vel proxi- i 

 ma) cfl, cui non repugnat , non eflc. Eftque talc vel ; 

 extrinfece,vel intrinfece:y^«,ab extra, vel ab intra. 'i 



Coriuptibile extrinfecc eft , qnod mutari poteft | 

 agente voluntanoiw angelus. Dicituretiam corrupti- 

 bile ratione caufx. 



Corruptibile intrinfece eft , qnod e talibus eft 

 compo(itum,vt poffit in illa reiolui : vticorpus natw 

 rale. Diciiur etiarn corrnptibile ratione fubiedi. 



Corrupribile aclu eft,quod efl corruptibile intrin- 

 fecc & extrinfecc fimul : vt omnia corpora fublunaria. 



R E G V L ./€. 



/, Soltu Deus eU natura incorruptibilu. 



Eft enimincorruptibilis& cxtrinfece.&intrinfece. Exttin- in 

 fccc ;quia nullamhabct caufam cxtcrnam , a-qua corrumpi P" 

 poiric. Intiinfcce ; quia nullam habct cauiam intcrnam, a qua 

 alteraii pofht. Itaque fua natufa omnia prxter vnum f unt in 

 corruptibilia. 



//. yingeli honi fmt incorruptibiles gratia creatio- ^ 

 nis & redernptionis -.fic & eleSii homines: reprobi vero % 

 angeli ZP" homines Jitnt incorruptihiles gratia creationis P' 

 & ittjiitta punitionts : coclum heatorttm &■ loctts damna- 

 terumfunt incorruptibilia, e^uatenM feruiunt elcHis vel 

 reprobis angelis & hominibtu : ccelum JielUferum iil 

 haElenns incorrtiptibile vi creationii. 



Incorruptibile & corruptibile dicuntur tribus modis. Eft 

 eiiim aliquid incorruftihile : i. Extrinfeci ^ intrinfece , vt 

 Dcus : quia nulla hic datur caula , fiue cxterna fiue intctna , vt 

 jnodo dii^^um eft,qu.T poflit Deiwn corrumpere. i.lntrinfece, 

 vti fun:angeli:in quibus non d^ntur caufx interna;, qui ipfo* 

 corrumpcre poffinr. i.Extrinfeci incorruptibilc dicitur ,quod 

 acreatura non potcft corrumpi. Sic Sc corruftitile eft tale: 

 i.A canfa intrlnfeta : vti fun: illa , qux c.x matetia & foin» 

 conftant, habentque caufam corruptionis in fe , nempe vel 

 conttarias qualitatcs, vei abfumptioncm calidi .-lut humidi ra- 

 calis. 1. A caufa exttinfeta : vti funt illa qux vel a Deo , vel 3 

 valentiori aliquo ente.quam ip(i« funt, coiiumpuntur. Et qui- 

 dem folus Dcus potclt etficeie corruptioncm,qux vocatur an- 

 nihilatio ; creatura veio non corrumpit aliquid totali corru- 

 ptione, fcd partiali.j. A caufa intrinfeca ^extrinfeca fimul : 

 Tti funt omnia coipora fublunaria. His addimus & illud : Ali- 

 quid incoiruptibilc effcvel natura- ncccditatc ,vti fblusDeus, 

 vcl libertate voluntatis Dei, caquc vel gratiosa.vel judiciaria. 

 His ita piimitTis, dicimus , anj^elos dici incorruptibiles , quia 

 licet habcant potcntiam pafliuani rcmot.rm , non tamen ha- 

 bent ptoximam , qua: .ad corrupticncm inclinat. Sic itaqu<>. 

 omnes angcli funt incotruptibilcs vi creatiouis. Tamcifi cmm 

 an»eli non tinr abfoluii a causa,a quS dt pcndcant,tanicn gra- 

 tia ptim.T ca^ufx hoc habt-nt. Idco rcfte dicitur : Angeli niitu 

 fnnt creati,nulii dijjolui pcjjiint,fed fLTcet fr!m& caufd, i't nun- 

 qua?n difjoluantur. Ad s^iatiam ilkm cuatioi;is a,ccedit gratia ; 

 in Chtilto,quantum ad honos angclos , & judiciaria potcftas 

 Dei quantum ad malos. Ad calum ftcllitcium quod .utincr, 

 ct(i ncc a (ubjc'5to>ncc a ciusi cft abfohitum, contia;ium ta- 

 mcn non habet , a cuo fub inutationcm veniat , ob fcmpitcr- 

 nam conncxioucm matcria: & totm.T. Ex his facile judicare 

 cft,quomodo homincs clcdi &: rcprobi fint futuii incoiru- 

 ptibiles , itcmque ccclum bcatorum & infernus. In hominum 

 quippe anima cadcm rntio obtinet , qu.T iii angclis. Coipora 

 iplorum crunt incorruptibilia vi gratix vcl juftiti.T Dci.Coc- 

 lum bcatorum cft incotruptibilc, quia cftdomicilium fando- 

 rum. Infcrnus dcnique non corrumpctur.qui.i cri: inftrumen- 

 tum feuera; Dci juftitir. 



///, Cotruptihile i^uadruplicem cerruptlonis cah- Qi 

 fkm agncfcere poteji. ^^' 



Princlfii nliquid eft corruptibile juxta peiiodum : vti rcs ^y, 

 fublunatcs cerr.i dctiniuntur & comprehenduntur pcriodo. 

 Deinde rationc conttaiij : vt in mixtis funt contrari.r qualita- 

 tes. Atque itacorpus Adami crat cortuptibile ^''i '^^"^"'1®'-, 

 fiiie ro?.KrM«7©- . incorruptibiie X«£;7' xlicrai]&' (iuc wAa,-i!. 

 Trr/jo rationc dcfidus (lUc abf:;niptionis ; vt ciim calidum 

 ^ Iiumiduiii r.i.iic.tlc .-ibrumitur. §)_!<artl ratione violcntijc: 

 Tri ciim ;Iiquis ntoKc v:ol'.,'n:a cadir. 



Ca^.XXI. 



