Pneumatica^ Pars 1 1 1. Cap. I. &: 1 1. 77 



R E G V r. ^. 



7. An^eltu elt nornen efficij , non natura. 



is; Varia funt nomina.qiix angclis tribuuntur.pavtim in fjcris 

 literis, partlm in fctiptii pliilufophorum , caque duila vcl ab 

 cfientia, tcI a dignitatc, v<:| a potcllatc ipforum. Et in factis 

 qllidem literis V. & N. T. appell.mciit vlitatiffimc jpiriiin Sc 

 nngeli. Quade tc Ausuftiniit (ic ait in P/^/ 104. Qu.ttis no- 

 men huius natutx ? Spiricus cft.Quiris orlicium?AngeIus cft. 

 Angclusenim notat nuiuium iiue !cc;atun..In icriptis philofo- 

 photum vocantut i^ii ./(''■''nines ,geHii ,a. Placonicis ■.iMeU.igentisi, 

 mentesyfubfliirniij^forms. ftbftracii (j'ff^arats.,z rciipateticis: 

 item vcifci, aK.x/i7rfls,HC(r,uxyci,Sui/x,ufti, intclligentes ,inflexiles, 

 tnuniii reciores.foteftates.Qjioiu nominum breuitcr cii h(jc ra- 

 tio. Dicuntur dii proptet exccncntiam cffcnci.T:, poccntia; , & 

 domicilij: (iimcnes,a^\i:,\\ J'(;«,4i,j»sf,fi:icnte5,proptcr cognitionf 

 & expcrienciam ■.genii , ouod gcnitos homincs tucantur :/;;- 

 lelligentii, mentes, i^ fcrmi. fejiarats. , ob nobilitatcm ciTcntix 

 &cognitionis ,c|u6d(int a cotporis molc libcri,& intelligant 

 abfque organis; vus^uJ.candem ob cau(am:>'0!!-^«:j'i;/ & }uoii,uas, 

 quod mundum leganc vt Dci miniltri : a»iv«~«f , cju6d (int 

 conftantcs Sc fortcs i qaodbonis angelis tantiim competit. 



/ /. Angell perfe & fna natnrafunt liberi ah vnlo- 

 ne corporii hypoflaticajed exficrmifjit Deipoffunt appa- 

 rerefo/wa corporata' 



Spiritus crcatus hoc habct ex natura gencrica , quod fit 

 filbftantia fpiritualis>finita.localis,pr.Tdita intcllciflu &; volun- 

 tatc.Scd hoc fpccialiier compccit angeio.quod (it liber a cora- 

 munionc&commercio corporis:anima:,qu6d naruralicer gau- 

 deat commercio & vnione cctporis organici.Etfi autem ani^cli 

 fuanatura func libcri a corpoubus ; apparcrc tamen po^runt 

 in corporibus,&: iisquidcm vel cx nihilo a Ucocreacis: vc! cx 

 praciaccnte aliqua niatcria tormatis.puta ex ignc vel aere con- 

 dcnfatoivcl dcnique naturahbus.qua: vel viuunt,vcl antcaex- 

 titcrunt,a(rumptis. Et boni quidem afTumunt corpora vel cx 

 nihilo creata.vel ignca.vcl alicuius hominis pij viuentis: non 

 autcm cx aerc formata,vel naturalia quaelibec qu.r antca quo- 

 quc cxtitcrunt.puca hominum dcfundorum. Mali fcciis. H.tc 

 vcro alTumptiocorpotiim non tuit hypoftatica.vnum cum an- 

 Jjclis j/^yj-i^s.-t conllituens , fcd fingulari a:conomia(Iucdi- 

 fpcnlationcad minifterij commodiorem cxcciuioncm fafta : 

 non pcrpccua, fed tcmporalis. Nam poftquam angcli fuum in 

 cotponbus allumptis pcrfecerunt officium , illa dcpofucrunt. 

 Et tum corpora irta , fi crcata fucrunt cx nilailo , in nihilum 

 potencii Dci fucrunt rcdafta:(i ex prasiacente matcria forma- 

 fa»in candtm rcfoluta fucrunt,vcl ctiam penitus dclcca: (1 ve- 

 to antca vcra& naturaliaalicuius hominis altcriiilve rci cor- 

 pora exticercjca rcmanfi(re,angclis inde egrc(fis,vcri(imilc cft. 



/ / /. uingfli omncs fnnt eitfdemjpeciei. 



Angelos dliFcrre fpccie afferjt Thomas. Sed falso.Omncs 

 quippe angcli vnam & candem habcnt naturam fpccilicam: 

 & inteifc tantilm ditTcrunt fuppo(itisqualitatibus quibufdam 

 & officio. Solo itaque numcro intcr fe diffcrunt ani^eli, (iue 

 fuppo(ito,(i qu.rratur dc fublfantia-Si de accidentibus (it qu.x- 

 ftio , differunt quibuLiam qua'itatibus S: cfFcftis , feu olficio. 

 Ab animabus aucem hominum difFcrunc fpecic & capaci;atc, 

 vt ioquuntur.S/.i-fjf : quia angcli non funt fpititus ordinaci ad 

 aflum infotmationis ,vt animx humana:. Capacitate, fcu po- 

 tcntia:quia nobiliorcs funt ctcatura;, & faciliiis polTunc agcrc, 

 quam anim.T. Njm angelorum natuia, ficut a diuina propius 

 abcff:ita &: primum fibi ab ilia locum vcndicar.Qualis autcm 

 cfl cfrcntia,calis & potentia. Tn hoc tamen conucniunt angc- 

 lus & anima fepatata.quod fuam totam potentiam pofTiiit tta- 

 duccrc in adlum quam ptoniptiirmie, nullis aliundc ad caui in 

 fe cxcitandam conquificis mcdiis aut adiumentis : nifi (Ulicet 

 a Dco extra ordincm impcdiantur. 



If^, jingeli a Deofunt creati primo creatienis die. 



Angclos non a fcip(i-i,fcd a D?o efle, partim tcfiatur Scri- 

 ptura, affirmans, omnia, qu 1 in coclis funt , &: in ccrra a Dco 

 cfTc condita: parcim ricro probat , quia omne cns finitum & 

 niutabilc,pct paiticipationem ei^ 3 primo cntc. Etrarunt ita- 

 quc philofophi , qui orbium ccrlcflium motriccs intelligcn- 

 tiasvt ipfi vocant, priin.v ac fuptcmr intclligcntii co.Ttcrtias 

 cift docucrunt. Scd ncquc Gr.xcorum quorundam theolnr '- 

 lumfncmpc Orit;cnis Sc fcftatorum cius)fcntcntia probaiuia ; 

 qu.T Sngclos,mu!ti«antc ctcationcm primam fcculis, cxcitiffc 

 afrcrit. Mofcs cnim ftatuit hoc ctcationis principium, in quo 

 D.-us crcaui: ccclum & terrim.Qu6d fi angclorum crcatio cfl 

 anccgtcfTa. ab illa, vt priotc, crcationis principium fuit arccf- 

 fcndum. Idcm ol^cndit racio. Nam fi angcli funt pars qu.T- 

 dam vniuctfi , quomodo pars illa pcr tot fccuia a fuo roto 

 manfit fcparata ? Vcrilimilc autem efl , angclos a Dco fuiffe 

 crcacos primo dic,vt cfTcntopeium Deiinfpcilotcs,fiuccon- 

 Tom. U, 



templatores,& vcluti tcfles vniuetC operis. Id quod probarur 

 cx co,quiaDcocccincrunt hymnos , cumiilc tciramcrearct 

 Iob.i%. i!erf.^.j.6.y. Tcttam autem ctcauic Dcus dic piimo^ 

 icftc Mofc, Gec.i.f .1. 



r. Omnes angeli primum funt creati x^naUs, id eH, An omn« 

 honi. ar.gcli p»i- 



ino tucriac 

 Intclligc bonitatcro, non cfrcnti.i: ( dc hac enim nemodu- *""" ' 

 bicatlfcd qualitaiis:qu.a angelus imagincm cnacoris fui rctu- 

 lit & gcliic. H.-cc folct dici bonitas angcli natiua & piimxua, 

 itemque iuflitia otiginalis. Ficii cnim non potuit, vt Deus.qui 

 cil: xvrojiyx:U,\inxio loquitur,producerct rcmaliquam ma- 

 bm. Et.fi omnia a Dco fuctunt facla bona.ctiam angcli. Hic 

 obitcr nota,ironnulli;s inficiati.angclos cfll- conditos ad ima- 

 gincm Dei : in quibus cfl Timothcus Biigthus.Rarioncm ad- 

 ferunt hanc : quod (olus homo lc^atur in hifloiia crcaiioni» 

 ad imagincm & (imiliiudincm Dci condiuis. Scd lia:c raiio 

 nullius cft momenti. Nam primo Mofcs non facit cxpreisi 

 mentionem cicationis angclorum : quia voluit tantum huius 

 mundi afpci-labilis origincm difcitc cxplic^re. Dc.ndc Scii- 

 pturaangclos YocatfihosDci & fpiritus ,qui crcati (ini lufli 

 & bcati: in quibus rcbus coniiflit imago Dci.Quaic cuni au- 

 geliscompctacdcIiuicioimaginisDci,nou cft ipfisdcncan- 

 dum dclinitum.Quid ? Angeii,vt reifle doccnt 5cholaftici,pcr- 

 tciftius in fe habcnt Imaginem Dei.quam homo.Habcnc cnim 

 prasftantiotcm natura: intelligcntis graduni. Hinc aiunc, ho- 

 mincm & angelum fe haberc , vc cxcciruui & exccd'..ns, 



V I. Jntegrita^s angelortmfuit donhm mutabile. inregiitat " 



angcluiam 

 Bonitas angelotum dicitut e^Tc duplcx.ctcationis & confir- iu-''': ''''- 

 mationis. Illaefi- mutabilis , hxc immutabilis. Qu^od autcm ""'" ' 

 illa fuciit mutabilis, iocuit cucntus : quia quidam angcli non 

 fcruarunc origincm , fcd fponte fua a Dco aucrfi.in tatcatum 

 dccrufi fucrunc. Inrclligc hic mutabilitacem accidcncium. 

 Nam mucabilitas clfifntix, qua: incfi cuilibec crcatuta-, in an- 

 gclis non dcducitui in a,flum : quia Deus pofuic obicem , vt 

 loquuncur. 



Cdp. 1 1. De conditione angeli, 



Prj€CEPTA. 



COncJitio.fiiie natiira, angeli fpedtatHt in finJcu- 

 dnienumeri & or(iinis,eirentif &: potenti?. 



Numerus angcloruni elt ille qiiidcm inagnus, fed 

 noa infinitus. 



OtcJoaiigelorumeft,quo.ilij uliis funt fuperiores. 



Finitudo edenti^ elj., qna anoclus cft in locopar- 

 tiiT) liniitatione eflenii<E , partim appiicatioue vir- 

 tutis. 



Fmitudo potentiffefl:, qua angelus obtinet fini- 

 tam pocentiam intelligendi,volendij& exequendi. 



R E G V L iE. 



I.Mumerits angelortm nonefl infimttu infi,fedita Annum» 

 dicitur ^ttamnm ad nos. loiimA^t 



Francifciu Patrititu lib. 19. Panarchis. fic philofophatut : ^^^ , 

 Opificis huius vt tlfcncia & potcncia lunc infinica::ica inhnica 

 cric eius adio & opetatio. Ergo infinica quoque ncciIlariQ 

 erunt eius opcraScd infinitacc .authoiis infinitati fimiliqui- 

 dcm infinicj,(cd infcriotc. Infctiorc,inquam,duplici lationc ; 

 ti'm quia cxcra ipfum func pioduifla , tum quia oninis produ- 

 ftio non ad fupcra.lcd ad infcra , vcl in citculum piogrcditur. 

 lifiiiitate cruo, a cribus primis infinicatibus, cflcnciali, &, vt 

 ira dicam. aiflionali ptincipioium diucrfa , ea conftabunt pto- 

 dufta : infinirais fcil. quarta quadam , in numcio confiflcncc. 

 Sic Pacritius. Cuius fcnttncia dc numcro infinico , cuni grano 

 falis elt acciticiida.hunc in modum. Dacur numetus infinicus 

 iii nbus crca:i< , non (impliciier & abfolucc , fcd fccundum 

 quid,& quoad nos. Nunicrus qiiippc tcium cicaiarum in f« 

 cfl fin:tus,rarionc fpccicijm & indiuiduorum : ncc potcfl elTc 

 aiflu infinicus, quia non cff aclu cotu«. Acquc hoc modo nu- 

 mciiis angcloiuni dicituc infinitus, id cft, nobis innumcrabi- 

 lis, fiuc longc maximu>:vc colligicurcx Dtin 7. & Matth.iS. 

 vbi mvriadcs & lcgionrs angelorum nominantur. Non pof- 

 funiiis autcm dcfinire illuiii numcrum angelorum : quia Scii- 

 ptura hic filct. Tcmrritacis igiiur daranamus illiid Mofis 

 ilgypcij ; Quoc funt viitutcs tcrum fupcrca-Icilium, virtutcs 

 ccclorum ,ccrlcftiumquc ailroriim , virtutcs rctum & corpo- 

 rum fublunarium, tot funt angcli. Thom.u cx Dionffio (t.i- 

 tuit aiigclos numcro cxccdcrc fubflantias coiporcas. Srd nc- 

 quc hoc fcitc polTumuj. Condudimus autcm cum Crtgorio 



