8o 



Encyclop^dte Lib. XII. 



Quim cx- 

 ccllens lir 

 angclocum 

 bonorum 

 iViciuia > 



Qu,otuplex 

 fic angclo 

 rum lcicn- 



An boni 

 angeli pto 

 ficunt in 

 icicnti j t 



R E G V L ^. 



7. Scienna Angelorum bonorum (anta eFf , ^Hama tn 

 creaturam nucitna cttdere poteit. 



Quando dicimus nuilam cic.iniram , citcipimus humanam 

 faluatoris CluKli natuvajii : qu.r non conlidcratur vt uuiU 

 crcatuia, fcd vt cft inrtiumcntuni 'nvxl^aloi t5 hiyn. l^od 

 aiKcm lcicntia bonoium angclorum (it fupcrior & emincn- 

 tior,quam lcicntia icllquarum crcutuiaruni.ita patct : quia illi 

 proxlnmm .i Dco c^raduni obtmcn: intcr cicaturas. Idco bo- 

 noruui an^clorum intcllciflus fcmper occupatus cftjduc frm- 

 pcr cft in operc, non vcio alias occupatus e(l , alias qmclcit. 

 Nam ciim in viucntibus corporilus lit aliiiua ;n.^io vitalis, 

 quam nimquam intcrniittimt ,dum viuunti mulro magis liu- 

 iufmodi pcrennitas tiibucndi fucrit angclis honis ; quippc 

 quiviuunt vitam intcr creaturas pt.T*llantiirnii.iLn & bcatdFi- 

 niam. Et vidcnnis , ccclum fcnipcr ifl-. in aClu. Qiiidni cvgo 

 beati anEJcli ? Et(i autcm boni angcli fcn:prr funt in nf\\\ in- 

 tcllic^cndi : non ramcn quiocisaflu fcmpcr intclli<^unt:(iMri in 

 jpfis ctiait) f nt liabiius,quibus libcrc vti poflunt. Dcum t.wicn 

 lcmper aiSu intelll!;unt;quiain liac coijhiti<inc con(i((it iplo- 

 rum bcatitas.Vndc Ii.tc vilio dici iolcr bcaritica.Kicqu.xntur, 

 An multa (imul intelli^ant toni anj^di , & quideni lanquam 

 Jtiulta ? Ad quam quiflioncm dillinflc rclpondemus. Anci;tli 

 boni multa vidcnt in diuin.i e(rciuia,qu.Td.im pct fuam c^fcn- 

 tiam , itcmque fpccies cor,ctcat;;s & intulas : & li.vc talia vi- 

 dent,non vt multa.fcd vt vnum, quimadmodum &: nos multa 

 cognofcimus (iitiul , vti lub vnam r.itionem & habitudincm 

 colliguntur ; vt cimi partcs cognofcuntur in toto. Scd quando 

 angcli vidcnt rcs iplas in fpccic ipfaium , mulra vr multa in- 

 telligant ncccfTc cfl.Alias conccptiim falfum foimarcni. Por- 

 10 bonorum angcloruni iudicium mutari potcfl , (i in obicfto 

 continoat mutatio, & in iudicantc cxiflat noua difpofitio, 

 cjuz pendct alibertatc voluntatiscrcat.t;. Falli quoquc po^funt 

 fandi angcliin cognitionc fua.Nam falli non poflc (oliuscfl: 

 Dei. Sed tamen ita falli non poflunt , vt in cttotem incidant, 

 qui (it peccatum. Priterca vnus fandus angelus poteft ab alio 

 difcere : quiaqua: alij angeli norunt per experientiam ,alij 

 poffunt ignotare. Veri(imile autcm cft, angelos habere fpiri- 

 tualia (igna,per quialiis iTientcs fuas dcclarent , pioduccntcs 

 jn aliis fpcciem intclligibilcm fui cogitati:ficuti vidcmus in- 

 tclle(ftum noftrum voluntati pojTc aliquid prztcndcte. 



/ /. Scientia natHr£-,reuelationis,& e.xperienttA in an~ 

 gelis honis effl multo excellentior^^c^uam in cacodamonihni. 



Scholaflici triplicem angelotum fcientiam e facris literis 

 ~lolligunt. Primo eft fcientia naturi , hoc eft , ip(is indita in 

 cteationc:eiique tum natuialis, cuia cognofcunt res natutalcs, 

 tum fupetnaturalis , qua cognofcunt res diuinas. Deindc cft 

 fcientia rcuclationis , qua di("cunt a Deo. Tertia cft expcrien- 

 tis, qu.^ difcunt aliquid cx iis , qux fiunt. Atque ttiplcx ifta 

 fcientia communiter compctit angclis. Scd in bonis angclis 

 eft maxima cmincntia- Nam illi & clarc, & vere cognofcunt, 

 quidquid cognofcunt. Et iplorum cognitio eft afTciftiua.id cft, 

 parit a(Fe(ftum amotis erga Dcum. Scd in malis angelis eft 

 cognicio obfcura (iue confufa , & c.>nfu(ioncm illam fequitur 

 falfitas,& odium Dei. Augnfllntfs lib.ii . de ciuit. Bei cap.19. 

 & alibi tribuit bonis angclis tripliccm cognitionem ;matu. 

 tinam,meridianam, & vclpcrtinam. Matutinam aitcfleeam, 

 <]ua ics a Dco conditas cognofcunt in Vcrbo , id cft Cluifto, 

 pcr quem faifta funt omnia. AleriJir.nam dicit.qua angcli co- 

 gnofcunt diuinam efTentiam in fcipsa, &: Vetbum in fcipfo. 

 Vejperlinam 3\:Q([e t:a.\r\ ,qua res cognofcunt in (uis ipfarum 

 naturis,qua(i oculis a Aiym in ip.fjs conuerfis. Alij paulo alitcr 

 ftatuunt triplicem fanftorumanscloium Qoznmonem-.vrntm, 

 qu.T rcs in Verbo vidcnt : alterp.TH, qua eas ccfiunt in proprils 

 ipfarum natutis : teriiam , c^ua cas norunt in luis ipforum 

 mentibus. 



/ / /. j4ngeli honi norunt Deum perfeHe , ita vt non 

 profifiant in illa netilia. 



Angcli fanfti pcrfeiftc funt bcati ; ca fcil.petfeftione.qux 

 in ctcaturam potcft cadcre. Pctfcfta autcni bcatitudo cxclu- 

 dit omnem dcfcdum & piofcdum. Q^iare cum bcatitudo 

 angclorum con(iftat in vifionc fluc cognitione Dei vt Patris 

 in omnia fccula,ficri non potcft , vt ibi fit aliquis dcfciflus vel 

 piofciflus. Sed qiiod attinct ad cognitioncm crcaturarum , & 

 opcrum Dci (ingularium ,cijm iii iII.t non confiftat bcatitudi- 

 nisangclic.T tatio , in illa angcli proficcre pofTunt : vt in my- 

 ftctiis falutis ,& iis , quar quotidic gcruntur. Tcftarur cnim 

 Scriptura, Dcum multafubinde t(;uc<aflc (anftis angelis , vt 

 conftat cx Apocalypfi.Et citjTi' angcli multadifcant per cxpe- 

 ricntiam,ncqucomnia futura habcant cognita, nccc^Tum cft, 

 vt pioficiant m cognitionc rerum crcatarum. Quandoautem 

 dicimus,angeIo.s pcrfcdc vidcre Dcum , non intclligimus t o- 

 f,nitioncm adaquatam fiuc comprchenfiuam : quia eas ijifi- 



nitum fic non potcft intclligi ab entc finito ; ciirn i.mpHcej 

 contradiiflioucm , cflc infinitum & comprchcndi : Icd intclli- 

 gimus cognitioncm apprchcnduam in fupremo gradu fe- 

 cundiim (iuc poft hcmanam Chrifti naturam. Hic foU-nt ob- 

 jiccre hunc in modum ; Angcli fanfti vidcnt fpcculum (acrjE 

 Tiinitatis , in quo (unt omnia. Ergo & ipfi vidcnt omnia , 3c 

 proindc non proficiunt in vllo cognitionis gencrc. Scd faci- 

 lis cft icfponfio cx didlis. Nam angeli vident fptculum facrjf 

 Ti^nitatis,vt illi loquuniur,non comprchrndcndo,fcd apprc- 

 hcndcndc illud ; idcoque non poflunt omnia vidcrc, qui ia 

 ipfo funt. 



/ ''^. roluyitas fanElorum angtlortim eFl detcrminata 

 ad hontim tantum , & eH fedes puriJ]morum affcLluiim. 



Voluntas fanLlotum angcloium.poftquam confiimati funt 

 in bono, ma^i^is c(f libcta quam antca. Nam libcrum ipfoiuin 

 aibitrium f.l} ad bona tantuni: qua: volunt fpontc,& non coa- 

 ifte.Etquia (anfli angeli ira funt libcri, funt ctiam liberi a mi- 

 fcria: itavttriplex in ip(is habeat locum libertas i videliccc 

 a fcrnitutc (quo pcrtinct (ctuitus peccati) coadionc , & mifc- 

 ri.i. Dcinde affcftus fanclorum angelorum funt puri&fince- 

 ri , Sc compctunt ipfis , non animali,fcd fpirituali modo. Sie 

 Dcum amanc amorc concupifccntia:, tanquam natura?autho- 

 rcm,& amore amiciti.T , fiue potiiis amantis tcuercntia' , tan- 

 quam fummum fuum bonum , & ipfum amant fupcromnia : 

 quia (upcr omnia ipfum inrclligunc. Et hic amor eft neccfTi. 

 rius,quantum ad adum & fpeciem. Amanc quoquc fcipfos 

 amoie concupHccnti.v & amicitia; , itcmquc omnes eleflos 

 homines. Angclos malos & homines rcprobos oderunt. Tii- 

 ftantur dcnique ob peccata noftra, gaudcnt noftra rcfipifcen- 

 ti.i,& dolcnt calamitatcs noftras : omnia fine paflionc dcftru- 

 «fliua. Nani paflio,qux dicitur perfcifliua , in iis locum habcre 

 potcft. 



F". SanHi angeli plura poffiint qttam mali. 



Angclis communiter ha:c cornpetunt : moucte fe i loco 

 in locuin,fine interpofitione mon & quictis ; at non fine mo- 

 nicnto , iicc fine mcdio , quod inteiicftum cft intct extrema : 

 moucre corpus e loco in locum ; pcllcte alium angelum : lo- 

 qui fibi inuiccm pcr figna fpiritualia , abfque fetmonc -mfs' 

 ipoetKa: cfFedus mirabilcs edete. Sed fpcciatim boni angeli 

 pofTunt longeplura.quam mali : <iuiaqualis cft intelleflus & 

 voluntaSjtalis eft potcntia agendi.Scd intellciftus &voluntas 

 in faniftis angelis cft cxceUcntior, quara in malis. Ergo Sc po- 

 tcntiaagendi. 



Caf. F. De effeffis bonorum finge- 

 lonitn- 



Pr^cepta. 



EFfeifta bonorum angelorum funt refpecflu Dei, 

 vel creauir.nrum. 



Refpcdu Dei cft perpecua celebrario & insefti- 

 mabilis prarilicatio nominis & nuniinis diuini , & 

 celerrima expedicio omnium mandatorum Dei. 



Relpedu cicauirarum funt rcfpedtu ipforum an- 

 gelorum,vel aliarum crcaturarum. 



Refpcdhu ipforum angelorum alia funt cfFeda re- 

 fpedu iplorum bonorum angelorum , vt eft murua 

 operaiS»: lidclis comnnniicatio : alia refpcdumalo- 

 rum angelorum, vt tefiftentia & piigna. 



Rerpeth) aliarum creaturarum cffeda bonorum 

 anoeloriim funt generalia,vel fpecialia. 



ficneralia fiint,qii:E totum niundum concernuntj 

 funtquc h,Tc fcimc : foucre,con(eruare & tueri rcs, 

 coiitraqae Satsnam communem naturs hoftcm de- 

 fendere : iiuini-lationesaqiiarutTi prohibere, & vehe- 

 mcntiores turbines : venenatam in aiirc eleuationem 

 impedire vel rcgerc. 



EfFec^la fpccialia funt refpedlu homimtm , corum- 

 que vcl piorum,vel impiorum. 



Refpcdii piorum cffefta bonorum angelornm 

 concernunt bona animi, corporis, & fortun<E,vt vo- 

 cant : ita tamcn vt Deus fipe etiam vtacur (anilis 

 angelis ad pios caftigandum, 



Quantum ad bonaanimi , f.inifti angeli intclle» 

 £him hominis pij illuftrant, atquc Diaboli obfcflio- 

 ne prohibent : voluntatem defendunt, ne a Diabolo 

 ad fcelera pcrducatur : aftedtus denique regunt , ne 



Diabolo 



Vo' 

 boc 

 Jlig, 

 q.lo 



te ii. 



An 



n\ 



<^uj 

 Ui 



