Pneumatic^ Pars I V. Cap. III. 93 



l 



Vidtamus Cngula. Prima ficut ant;elis,ita & animabus im- 

 pritnuntur quzdam fpecies in creacione : quia hoc poilulat 

 fpiritus creati conditio , vr non proJucatur cum ignorantia 

 ncgatiua omnium rcrum. Deittde anima fcparata intelligit 

 multa per tcuclationem diuinam.Neceffc igitur cll.vr ibi fpe- 

 cics nouar ipfi imprimanrur. Terlih anima fcparata nouas re- 

 lum notioncs obtincbit in politia il'a ccclefti , vbi conuctfa- 

 bitur cum angelis , & ccclcftem Icrofolymam intucbitur, 

 ideoque neccire lubebit fpccics (iuc imagincs ab obie^ftis 

 abrtrahere. Non cnim ibi rcquiiitur.vt a Dco iUas fpecics 

 accipiacicum poilit pcr naturam fu.im abrtrahcre, non vt in 

 hic vita mediatc pcr phantafmata , f-'d immediate (ine phan- 

 tafmatis. Nam pats intelleifliua pcr feparationem acorporc 

 epcrationcs nihilo detetiorcs , fcd abfolutiores cxrrcet, ita vt 

 jntcllciftus pofnbilis multo cxpeditius perfpic.iciufque opc- 

 ietur,& voluntas multo amct ardcntius , & dcniquc poten- 

 tia motrix ,qux in corporc torpebat , cxpcditiffime fc cxfc- 

 rat. Nccefle quoquc elt, vt intellcflus agcns, quantumuis ab- 

 fint phantafrrara ,madum cxceilcntiotem operandi fortiatur ; 

 applicationc vidclicct ad obicifta ottcrna , aut eorum imagi- 

 Jies. Verifimile qaoque c(l,vt hoc obiter addam, poft refurtc- 

 (ftioncra ,ci\m anima pcrfcfte dominabitur corpori , abfquc 

 phantafraatum fupplcmento iUam intcllcfturam cflc. Porro 

 aiiima fcparata rccordabitur gefta huius viti, ( non cnim ipfi 

 obrepct obliuio) idcoque intclligct per fpecics,quas hinc ex- 

 portat- Denique Dcum & officium fuum vidcbit in eflcntia 

 fu? : quia Dcus non pcr fpeciem aliquam vidcbitur , fcd im- 

 mediacc, fiuc a facie : & dum anima fe intuebicur , intelliget 

 uid fui lit officij. Hic qua-ntur , Vcrum ab ii)tclle£lu animx 

 cpaiatx fluant fpecies intelligibiles .= Refpondetur negando: 

 quia hac rationc rcs omnes poflct cognofcerc pcr fcipfam, Jc 

 fpecies a Dco imprefla; forent otiofa:. Hinc porro conuincitur 

 errotis opinio quoruiidam , qui negant animani fcparatam 

 aiSum cognitionis rcucra cxcrcetc, fedotiaii &: vckui torpe- 

 re,donec reuiui&ant corpora.Ratio qui ab iis adfcrtur.eft fri- 

 gida : animam fcilicet non poiTc vllam opcritionem natura- 

 litcr edetc fine cotpoic. Duplex enim eft gradus naturalitatis 

 animx.vt loquuntur.fcparationis & informationisj s\z ac pa- 

 ^ia;,folutionis & vnionis. Ibi animacft principium j«o tan. 

 tum,h3c veto vt qt<od. Argumcntum loquitur de poftcriori, 

 non vero de priori , in qiio anima fcparata erit vcl beata , vcl 

 mifera, ideoquc necclTario intelligcndi adlum cxercebic. 



f^I f. Animifeparatii cogvitio/itperiiaturttlis non efi 

 difcmjiua , natHraUs potefi ejfs difcmfiua. 



JEgidiiK quodlibeto ^.quift.i 6 hos gtadus cognofccndi fta- 

 tiiit : in nobis quidcm cum difcurfu &: compolitionc ; in ani- 

 ma feparata cum compolitione abfquc dilcurfu ; in angelis 

 finc vrroque , pcr varias tamen cognitiones fimpliccs ftu ap- 

 prchcnfiuas ; in Dco tandem pet adlum vnicum. Qu.t fcn- 

 tentia falfa eft. Etfi enim primum & vlcimum membtum vc- 

 la fint : falfa tamcn func duo incermedia. Cum cnim angcli & 

 animx feparacx non omnia habeant ique noca , difcurfus 

 ibi potcft habere locum. De angelis fupra vidimus. Hic vi- 

 debimus de anima feparaca. Statuimus autcm , cogniiionein 

 fupetnacutalem anim.T non eflc difcurfiuam ; quia cum dif- 

 curfus contingat defeitu luniinit , & vero fupernatuiale lu- 

 jnen mentcm noftram kpavatam illuftiet capacemque icd- 

 dat.vt aftu fimplici complcdatur &: eliciat vifioncm beatifi- 

 cam:non opus erit ibi difcuifu. Quod vero atcincc ad natura- 

 lem cognicioncm , pauca aJmodum incclligec pcr difcurfum ; 

 eafcilicec qu3:concIudcc cx quibufdam ptincipiis. Ptincipio- 

 rum tamen cognicio non crit Jifcutfiua. Hinc etiam patct, 

 quomodo tcfpondcndum fic ad illam quajftionem , Vctum 

 adtus animz feparaca: finc intcrrupci, an vero ica continui , vt 

 ne inftans qcidcm dari poflicquo intctmittantur ? Nam quod 

 attinet ad aiAum fupcrnaturakm vifionis bcatifica: Sc amoris 

 Dci,illc nunquam intcriumpitur ( quod quidam falso dc Ma- 

 lia virginc tantiim aflcrunt ) quia ncmpc aflus fclicitatis ne 

 ad niomcncum quidcni ccflaic potcrit. Naturalis autem aiSus 

 noB poteiit itaconcinuari :qui4 ibi dancut varia obicda. Ani- 

 ma tamcn perennitcr cognitioni vacat, id cft.in aliqiiam fcm- 

 pcr cognitionem incumbit , ctfi non fcmpcr hoc vcl illud co- 

 gnofcat. 



VIII, Cognitio animdt, feparatA de iifdem rebtu , ac 

 per eafdcm (j)ecies,eH difiin£Hor,(juam coniHnUa. 



Thoma: fchola ftatuit , animam lcparatam decerius per 

 (pccics a Dco donacas , quani pcr afportatas cx hac viti co- 

 gnofccrc,rc.s faltem fcnfiles : eo quod cius cflcndi modus na- 

 turalis non fit,fcparatam cflc , fed coniunitam :, opcratio au- 

 tem fcquatur cflc- Scd \\xc fcncencia eft erronea. Nam cifi 

 prxtcr nacuram vocccur iile niodns, quo anima cxiftit & agit 

 cxtra corpus : non tamcn ita eft v»fx ipiiiit , vt cucrcac nacu- 

 I3ra,fcd ita vt cuchat. Hic igitur modus prxtcr naturam non 

 eft naturali detctior. Et abfolutc pr.xftantiu6 cft intucii rm 



poyirk fine phantafmate : etfi relatc non Cc priftantius . refpe- 

 du anima: in hoc ftatu vnionis : quia modus iftc eflcndi & 

 agcndi ipfi a Deo cft impofitus. 



IX. Anima feparata non intendit habitm crebra 

 aEluum exercitatione. 



Ratio cft ; quia ciim fic fpiritualis fubftancia, libcra, & non 

 impcdita a corpore ;hic crit ipfius pcrfcitio.fi vchemcntifli- 

 me agar, (iue cota contcntionc opctctur , qucmadmouura fol 

 fcrapcr agit ad cxtrcmum potcnti.T lux.non impeditus a.iquo 

 obio-^to. Sc2caigicurctitcognicioauin.x,i.c.abfqiaccitmcn- 

 todectcraentoquc. Hxc cnim cft xuo digoa, vt loquuiitur. 



. ."^' ■^^*"'>ria intellenina non efifacultas re aut ejfen- 

 tiaftue [pccie > difiinEla ab intelleBu ammx fparatti. 



Hoc ita patet. Eiufdem cft feruaic habitus & iis vti. At in- 

 tclle.ftus fcruat habitus mcmorandi , id cft , fpccics intclligi- 

 biles. InccIkAus enim patens cft locus fiue thcfaurus fpc- 

 cierum. Qiiarc idcm intcllcv^tus caQcmquc facultJS crit ,qux 

 iis vtiturinctlligcndo & mcmotando. Dcindc fimplcx cosjni- 

 cio & recordaiionon inueniunc aiiquod difctimcn pcr fe ia 

 obicLfo , fed accidencarium cantum : quia ilia fcrtur in rem 

 abfoluic , hxc in rem vr aiitca cognit.am.Vide eii.im qu i pau- 

 16 ante difputauimus ad tegul. i.&i. Citeriim animam fe- 

 paratam recorJari corum.quxin vita gcflit,qu.vque pjflacft, 

 conftat ci Luc. 1 6. vbi Abtahaiti dicit ad diuitciu ; Rccordare 

 fili , quia tccepifti bona in vita tua , Lazarus autcm maU. Et 

 ipfe diucs cpulo recotdabatur quinquc ftatrum fuorum. Con- 

 fei ^loc.e.-v.^.io. 



XI. Animafparata Cognofcit fenflia & jpiritu.ilia, 

 Jingularia & vniuerfalia , naturalia &fupcrnatura!ia: 

 fcd non omnia. 



Hac^cnus egimus de modo,quo cognofcic anima fcpara- 

 ta;videliccc dc aftu primo & fecunjo, fiuc de potcntia cogno- 

 fcendi & a..'^uali cognitione : ia.m brcuiter vijcbimus obie- 

 iftu.ii cognitionis animx lcparatx. Vbi ncccflaiio pra-miicen- 

 dx func rerum ditTercnti.T, qux cognolcuncur. Suiic auccm il- 

 Ix vel purc naturalcs,vcl pure fupcrnaturales, vel cx his mix- 

 tx. Et rurfus illx rcs fpcilari pofTunc quoad cflcntiam , vel 

 quoad piimam produLtioncm,vcl quoad exiftentiam & con- 

 fcruacioiiem. Sunc icaquc primo res quxdam omnino oatura- 

 les,vidcliccc quantum ad enciratciu,produ,.^ioncm, & exiftcn- 

 tiam : vt funt ctFcftus corporum naturaliuin.DcinJe funt res, 

 quarum eiitiias & exiftentia cft naturalis ordinis,fcd nnn pro- 

 duclio : vt cft vifus hoinini cxco rcftitutus a Chiifto. Tcrtio 

 funt rcs , qnarnni entitas & produ;1io cft naturalis , fcd con- 

 feruatio fupcinituralis, vti vita Molis per ^o.diL-s fine cibo 3c 

 pocu fuit lufteiicata. Quo etiam nonnuUi rcfcrunt, quoi 

 Ifraeiitx fuctunt fuftcntati pcr m.iniia. Quarto fuiu rcs oin- 

 nino fupcrnatutalcs .quantum ad en;itattm, pcodu>nionem, 

 exiftcnciam , & confcruationem : vt lunt dona giatix & glo- 

 ti.T. His ita primiffis , fubiungimus hos aphorifmos de obie- 

 •fto cognitionls animx lcparatx. \.j^nima fefarata dijiinHi 

 cognofceTe foteft omni6 generii fenjilin. Clim enim fcnfibilia 

 cognofcat in hac vita , muko magis poterit poft hanc vitam. 

 Falfiim cnim eft, purum intcllev.^^um non cognofcetc fingula- 

 ria. i.Animafefarata tumfe,tiim fuos acius ^ fotcniiin,tiim 

 denique alias animai diftincfe foteft cognofcert->. Hic fiqui- 

 dcm noncxcedunt ordincm animx. Cognofcit auccm anima 

 in ftacu feparaiionis fc & potencias fuas,icemquc aclus fuos 

 per fcipfam,non pet aliquam notionalcm fimilitudincm. Po- 

 tcft enim in fcipfam reflccfi, & confcia cfTc tum lui , tum om- 

 nium,qux incra fc habet.Alias autem animas pcrcipit natutali 

 cngnitionc non pct fcmet, fed pcr ipfas carum fpccics , fi di- 

 ftanr ab illa ; vcl pcr fubftantias earum, fi injiftantcs fucrint. 

 Ncccffc fiquidcm cft.vc anima fcpaiaia.lit indiftans rcl ab ob- 

 icifto.vcl ab imagine ipfius,fi dcbcat illud cognofccrc. ? .jinima 

 fcfarata,naturali diftinllaque cognilione nouit angeloi,eorum- 

 qtie naturales Jrofrieiates ^ cperalicnes , exceftis cordiumy-vt 

 •vocant,ccgilatiombu.s .Kmo pnoris cft : quia vc anima in com- 

 niuni cuni angdis focictatc viuar, rcquiritur diftinda coeni- 

 cio fingulatum pcrfonarum. Ratio poftcrioris eft:quia(uj?- 

 iioyiKiTlit illa foli Dcoconipctic,qu.i fciiicct occult.x cogita- 

 tioncs immcdiaiccognofcuiiiur.Hiiic quoquc vna anima non 

 potcft altcrius cogitationes prorfu! occultas cognofccrc. 

 H.T cnim cmn occultx fint, luillam fui fpccicm cmittunt, nc- 

 quc imcllcirius alicnus finitus in illas illabi potcft , idcoquc 

 perindc funt, ac fi prorfus ablintcs cflciit. 4. Jnimt feparatt 

 naturaliter pcffunt cognefcere wulta fcfjibitia ejfe Deo,qud om- 

 vcm ■vim cre.%is. naturi. excrdant. Pofliint cnim vidcrc.ii. qui- 

 hub cucniis latcatvcl iion latcat logica, vt vocant, icpugnan- 

 tia. 5 .Res aliqiit fufernatiirates adeo cminenl , vt iiuHa ratione 

 ftrcifi fojfint al inttUeBuanims. : vt myftcrium SS.Trinitatis 

 & incatnationis. 6.Animt fefaratt , ne^ue naturaU, nequt^ 



fnfirn». 



Nun) an!- 

 ma icpata- 

 'i inicndat 

 habitus ! 



Mcmori» 

 inicllcU,. 

 luan d'lfe- 

 cai ab in- 

 tcUcciu itx 

 &niiiia Te- 

 pataii I 



In rju^nam 

 ojic.U ift- 



IJIUt CU' 



gufiio ani- 

 n.i iCgM»- 

 tx I 



