Vranomctri^ ParsIII. Cap.V. 455^ 



aCttt 

 U- 



omas 

 ;plcx > 



epti- 

 quo- 

 IpU- 

 eno- 

 tui.' 



R E 6 V L. it. 



I. Injolii & lunirdtionibftt & ciuililntf nihii tttmne- 

 cejjarium e/},t^uam cbaK«^er diei. 



Sine Iioc quippe tibicine omnis temporum ftrurtura cor- 

 rucret. Charadcr autem ille cfl Feria , id c(l, quilibct dics 

 licbdomadis fecundum ordinem fuum, Prima ,Sccuuda, Tcr- 

 tia.&: tic deinccps. 



I i. Hebdorrtas cTtcrum diflinguenda eft ab hebdo- 

 made planettirum. 



Not» dicimus hoc in capite feptimanam ciuilcm vel artifi- 

 cialem : quiafeptimana,quanta quanta cft.pcndet ab inftituto. 

 Inprimis autem hicopotcctdiftingucre /;(;trf(i»j(ii^f»;<^iiT«/«: 

 quam vctcrcs Grxci ra iTm^&ttv,ye\. liM iTrmt^utfi -nii moZct,- 

 vitKi iiiui^i vocant, vt diftinguant ab ei .quardicitur i iiriK. 

 ^a/m TUii «^yar» , qxix cH feri es PiMietitrum. Illa igitur cft 

 feries dicrum pcr notas fcptcm planetaruni , hoc ordinc : 

 © D d^ ^ ?^ ? f^- ^^^'^ ^^ lcrics feptcm planeta- 

 rum iT. ^ cf O $ ^ 5. Beda & a!ii lcgunt Scpti- 

 zodius : c^uia planeta: & omncs imagines cccicrtes a vcteribus 

 ^a^ee vocantur. Do(flrinam inucniendx d'ei ii^bdomatica: 

 Gricorum magiflri vocancT* i^tjott/jiai»», item ftifaiiv ? i. 

 fi(f»ii/^i<nii. 



n I. HchdomX! dierum nomenclatura fua obferuat 

 proportionem s^ ■noraj*/, 



Hoc cft , dics fcptimans dominantur a planetis , obfer- 

 uata harmonia , quse dicitur A« T.oe-ecfav -. vt li ordme fcn is 

 feptem planctas,& v g. initium faciasa^ble indeque numcrcs 

 x^.quot funt hori dici naturalis , quibus planeta; prxfunr, 

 perucnies in hac fcrie ad lunam , qua: diltat a lole Jia ■nerk. 

 f«r>. A lunaperueniesad Marteni, quia luna diftatintcruallo 

 quatcrnarij. Schilterus in Coelofieilato Chrifiiano abolctidim 



qui aliquatK^o diebusi^, aliquaiido ^o , nonnuii* 

 quam } I , dodccatcmoriUdj perambulat. Dicitiir 

 Inenfis cauus. ^^"'.'.'■. ' 



Menfis fojaris arqualis cft , qui fcmper quantitate 

 /ibi elt (imilisjconltansdicbus ^o.hoiis lo, minutii 

 jo. D/(r«V«;'menfisplenus,;rfw^«(f menlis dierum. 



Menlis lun.uis c(t tcmpusjquo luiia motu fuo to- 

 tum zodiacum peragrat. 



Eftque periodicus,fynodicus,vel apparitionis. 

 Menfisperiodicuscft tcmpus, qnoluna rcdit ad 

 idem zodiaci pundtum , vndc fuit digrefla. ^jyicttur 

 ttlias menCis peregcinationis (?^ pcragrationis , con- 

 ftatquc dicbus i7,horis circitcr 0(3:0. 



Mcn/is fynodicus ell tempus , quod ab vno noui- 

 lunio ad alterum motu lunx dc/ignarur .•y?«,eft tcm- 

 pusinter duo nouiluni? intcrcedens,quo luna rcdit 

 ad cpocham folisin zodiaco, vnde prius dicelFcrat. 

 Dicitur etiam mer,(is coniun(5lionis , & conftat dic- 

 bus ijj.hotis ii,min.44, 



Menfis apparitionis, ieu illuminationis , eft tem- 

 pus aprimo confpe^Stu luni nafccntis.vfqucad ter- 

 minum luna; euanefccii.is. Eftqiie fcrc dicrum iS. 

 M.nfis vfualis,fcuciiiilis,cftceruisdierum numc- 

 rus.quo vnnquarque gcns duodenas fcrmc annipar- 

 tes fuoquodam inllitutoolferuat. 

 Eftque (implcx, vel miftus. 

 Men(is (implex,eft foiarisvellunaris. 

 Menfis folaris eft , qui iq alitcr fuis diebus di- 

 ftiibutus eft : cuiufmodi mtnfes habuerunt orien- 

 tales, qui vfuiparunt annum impcrfedum. 

 Mendslunaris eft, quinumeratur iluna;coniun- 



gentilem dierum nomcnclatutam , & pro die G) dicit Domi- (ftionc cum fole,vel a prima luna: apparitione.Priori 



nicum; pro die ^^ ,Spiritus fanifli ; pro die fj^ , Beatotum 

 omnium pro die Q, Ecclclix Catholici; pto die 2^, Ccen2&: 

 corporis Domini ; pro die ^ , Crucis acpaflionisCHRiSTi; 

 pro dic l\ , Virginis Mariz. Tencatur hoc loco iftud 

 fchcma. 



Dieifeftimam. 



modo menfes Attici^qui diccbantur H.nrpalci.Meto- 

 nici,&Calippici,erantlunares;pofteriori,Iud(jorurn, 

 qui obfcruabant primam feu nouam lunjefacicm. 



Menfis miftus eft,qui conftat c folari & lunari ; vc 

 eft Iulianus,authore lulio Ca:fare, 



Menfis inufitatus eft fyftema aliquot annorum:^ 

 dicitur mcnfis fecularis./w ChaldMrum Sara ej} men- 

 fs 1 2o annory.m Chdd. & magnus menfis Neuruz eji 

 annorum ty£gyptiacortm lio. 



R E 



G V L iC. 



C A P V T V. 



De tJMenfe, 



PR.ffiCEPTA. 



Enfis eft vfitatus , vel inufitatus : ille propric, 

 hic impropric di(Sus. 



Mcnfis vfitatus eft tempusquatuor plus minus (c- 

 ptimanarum fpatio definitum :y?«,eftpars anni duo- 

 accima,vidclicet rcgulariter. 



Ertque natuialis,vel vfualis. 



Menfis naturalis eft , qui motu folis aut luns 

 mcnfuratur. 



Eftquc fo!aris,vcl lunaris. 



Mcnfis folaris cft tcmpus,quo fol vnum cx duodc- 

 cim fignis zodiaci pcragrat. 



Eftquc iniqualis, vel aequalis. Ille vcrus , hic mc- 

 dius dicitur. 



Menfis folaris ina*qualiscft , cui certum attribui 

 tcmpusnon poteftpropterinacqualemfolis niotum; 



I- In menfium & annorum ratione ad folem & tunam 

 tantum resficimm in vfu ejttotidiano. 



Ha;cenimfunt magna illa coeli luminaria ab ipfoDEo in 

 lOCjfTttltinK prima creatione , ad tales vfus deftinata. Deinde 

 hxc ipfa luminaria habcnt motummaxiinc-notabilem, & qui 

 omniumoculis feingerit. Tewio motus ipforum incer planctas 

 c.vteros efl vaidc ^<nualis ; cum numquam (int ftationaria vcl 

 retrograda. ^uarto ha:c ipfa luminaria primaviam temporum 

 varietatcm cfficiunt. Dcniquc commodamintcr fc habcnt pro- 

 portioncm , vc dum fol femcl , luna duodecies ferc zodiacum 

 tianfcac. 



Sol & luna 

 metiiiniut 

 racnles & 

 anno;. 



1 1. Ex omnibus fpeciebus menfis Utlt.tr is .Aflronomi 



in diuifione anni menfibu* maximc vtuntiir 



lunaribtu fnodicis. 



Mettfis lunaris cft tcmporis fpatiuni, quo luna proprio motu 

 per omnia zodiaci (ignaab vna cum folc coniundtione pcrdi- 

 ucrfas phafcs & illuminationes tranlit ad altcrani. F^itquc tri- 

 plcx. i. reriodicus;c]\.\o luna ad idcni zodiaci puni^lum , vndc 

 digrcira fuit, rcucrtitur. I.t hic, mtdius quidcm , c(t dicrum 17 

 hor.7. min.47. 1'erHs autcm proptcr injrqualcni lun.v motum 

 ccrto ciufmodi intcruallo non dcfinitur. 1. Synoilicm ; qui eft 

 fpatium tcmporis intcr duas folis & luna: fynodos lcu coniun- 

 (ffioncs compr.rhenfum.Eftquc vel medius,d\trc\im 19.l10r.11. 

 min.44. vcl ffrw^.qui proptcr in.xqualcm vttiufquc luminaris 

 motum &: ipfc in.rqualis clt. j. Illuminarionis ; qui cft .-1 primo 

 lunx- confpciftu ad vltimum. Conllat autcm hic racmls ad 

 fummum 18 dicbus:(i fcil.adhucintcrlunij fcu coniunctionis 

 dic luna confpiciatur. Q\iia vcro interdum altcro nonnun- 

 «juam tcrtio,quatt6uc demum dic confpicitur,intcrdum ctiam 



cclciius 



Q^iomenfe 



lunaiicum- 



primi» 



vtiniui 



a(fionoini) 



