Vranometri^ Pars 1 1 1. Cap. V II. 463 



adusSc 



cycli 



piiniis 



Uaiii. 



fitcy- 

 olis.Sc 

 lodo 

 licn- 



aUgCtur Vnitace xxr» ^tr&^yil (nm^Laiif Xl^iynm (n>^lwjis 



;i>.<i nt squceeft motus lunsinanteccdencia. <3. Cha- 

 laderiimus nouiIuni);cjuiell feria, quanouilunium 

 c:uile incipit. 7. Primum nouiluniumjquod cft pri- 

 ma dics NifanDionyriani.S.Epadri xtjuabilis ; qu.T 

 confurgitex accelfione vndccimHd epatla anni an- 

 tecedentis. 9. Epacla xquata ; qux ad charadie.cm 

 primi nouiluni) caltigata, vcra nouilunia ciuilia per 

 tocum annum indicat.io.MerKfe»Aj^j5j»7i,e/«<'(iyJ': mu- 

 tatio fericE primi noanunij. 1 1 ."evi, <c; >e« , id cft , 

 vecus noua luna.qui cft trigefima dies a iugo lun.x, 

 interuallum,in quo lunaincer duas meridies, afinc 

 mcnfis antcccd^ntis ciuilis , ad iuicium fcquentis 

 tranfitum facit.Vocatur alias intcrlunium. ii. Epa- 

 ftr menfium funt X I. numeti , qui cum cpadla lu- 

 nari &quorimenfis indicant itatem liini.i^.Epa- 

 fta plenilunij eft,qu3c plenilunium indicat.14.Epa- 

 {\x perpetua; funtdics cxfolis fupra lunam excellu 

 confurgentes, qus quot vnitatibus abfunca tricin* 

 ta, poft totidem dies menfis locum interlunij, fiuc 

 g.^x'^" vea*,dLfignant .■ plenae quidem in pleno menfe, 

 caus autem incauo. i j.Epagomena: dicsiquce in fi- 

 nem vhimi menfis coniiciuntur , X I. quideni in 

 anno communi, XII. autem in cir.bolimxo. 



R E G V L .«. 



/. Periodns & cyclus a CompHtatoohts eiccipinfj- 

 tur Lne &Jiruie. 



Periodus late fumpta eft ciicumuolutio mulcorum anno- 

 rum velut in orbcm -.cjiens : vnjc & cyclus latc Jicitur. Hoc 

 patlo omnia fyftcmaM annorum Jici polTunt perioJi& cycji. 

 Vcrum Computatores folent .yt?' i\i;(^lw vfurpare hxc Juo 

 vocabula, & proinjc Jiftingucrc cyclum& pcrioJum. ViJe 

 infra in Chronologia. 



/ /. Ex C)clis dito inprimisjiint necejfarij fcitti.cy. 

 clus Solis & LwiA. 



Cyclusfolisabfoluitur i8. annorum fpat!o;quot fcil.annis 

 fcrlx luie Jies hcbjomajum in priftinum orjinem rejcunt. 

 Cyclus luna; nouenjecim annoru fpatio abfoluitur iquot fcil. 

 annis nouilunia ad ijcm fere tcmpus rcjeuut. Cyclus folis ita 

 Jicitur.non quoj foiismotumollcnjat.vcl ab ipfo JeperJcat, 

 fcj quoj iliius beneficio literam Domiuicalem,& cxinje Jiera 

 b >ininicum,qui folis JicitUL-,cognofcamus. Huius «nlm Jiei 

 inJsx cft quotannis vna ex fcxtcm primis literis alphabeti.H? 

 lirera; tixam in Kalendario fcjem obtinent,& ab ea nunquara 

 receJunt. Qu^nam autem exf.ptem iftis literis ofHcio iflo 

 quotaniiis fungatur , Jocet abacus cycli foIaris,poft menfcm 

 DeccmbKra excufu?. Nifi bilTextus quaito quoquc anno fe- 

 riem iftarumiiterarum turbaret .quouis fcptennio ad fuum 

 principiumtediiet.VnJe iamcxilHt maior varictas:qujE non- 

 rili fcptcnatio quatcrmulciplicato , i.c.a«inis iS.fiuequatuar 

 habjomadibus annorum abfoluitur. Inuenitur autem cycli 

 folatis numcrus hocmodo in annis Chrifti. Pn»»» aJdatur 

 noaenariusannis Chrifti;quia Ciitiftus natuscfteo anno,quo 

 cyclus folaiiscrat nonus.Dfjni/tfummacolIecflaper intcrum 

 circulum JiuiJacur,iJeft,per 18.& reliduum injicabic numc- 

 rumcycli.QuoJ fi nullum fiieric rcfiJuum,iS.airumi Jebent, 

 E. gr. fcire cupio cyclum folarcm anni i«i8. fada aJJitio- 

 nc& Jiuilioncreftant 3. numcrus cycli folaris hoc anno.Iam 

 tjuiacydus folaris ab vnitateincipiens numcro tS.ccrminatur. 

 continuata adJitionc vnitatis fempet habcbis Jcinccps iftum 

 cyclura: vt anjioisig erit 4.anno 1610. yic fic Jcinccps.Iam 

 porroqu.rre in latcrculo fiuc tabclla propria , qur cxhibct 

 connexionem cyclifolaris & litcr.r Dominicalis :quxrc,in- 

 fluam,hunc numcrura j.huius anni 1618. cui vijcbisrcfpon- 

 clerc litcram D. qux Jicm Dominicum Jemonftrat pcr totum 

 annuui.Et hic cyclus rejibit anno iS^i. tcuoluto otbe anno- 

 lum J-S. Poruocyclus foIisGr.rciscft otbis tTiWfi;.» mSSxU- 

 «?f i)«6j«,-,vcl i^iffimfajii T^t ro??«7Ki)f >i|i4tyst,quanJo vi- 

 Jel. fcria rcJit in orbem, quod quidcm in anno .igypriaco 

 ppftfcptcm annosaccidit.quianullain illocft quadcaiitisdici 

 jiCcellio:at in luliano ptopter Jicra cx quajrantibus compofi- 

 tum , quatcr fcptem aniiis , id cft iR.orbis fcriarum rccurrit. 

 Quodcnim annus lietjfiJus non ab ejjcm feria incipit.a qu.i 

 primusc(rpctac,cauraeft,quiaannuscx si.lieptazonis.fiuc fc- 

 ptimanis.conftat,& vno Jic pr.T;tcicJ,qui folujvariac ordinem 

 frriariatiim in capite anni fequcntis.Quanquam vcro in cyclo 

 oullura cft principium ^urVjcft tamcn «iVf Et iic in cyno folis 

 Tom 1 1. 



Indic^io 

 quid & 

 quotuples 



iuftu minura commoje capitur ab anno bificxtili , aut ab to, 

 qui proximd biffextilemlequitur , vc in fine quartianni fit bi- 

 fextum.Si cnim inftituamus cyclum iblis ab annorum C.hrifti 

 prmcipio.quartus annus eri: is,in qucm compctit b!fcxtuni:& 

 primum luftrum cycli folis in annis Chrifti has litcras Dom.- 

 nicales obtinebit B. A. G. F. E. Cyduf lunaris aj luna- motum Cyclus lu. 

 pcttinec.Mecon aiuiquus Aftronomusprimus docuit lun.x ra- ^^ «innl 

 tiocmia, fiue nouilunia& pleniluuia i 9. annis,cum folcparia ^*' - 

 laccre.hoc cft,poft annos i j.aj eundem anni folaris Jicm rc- 

 verti.Qui- ratio veracft zwaTueif.non autem <M.a»firaTO.H5c 

 Mctonis affcrtio.ie prifci Cluiftiani indudn citcitcr annuin 

 Domini 1 S^.cycli limaris numcium KalcnJario Romano aj- 

 lcriplcrunt . quem quia auro notabacur,numcrumaurcum ap- 

 pellarunt ; niii malis Jiccrc fic appuliacum propccr pra-ftan- 

 tiam,quoJ rede Jifpoficusfincvllo laborc tcrminum pafcha- 

 lcm & nouiluniain Kalendario oftcuJcrcc.Hincctiam dicitui 

 cyclus palchahs , Scaligcro cft dupicx cyclus lun.-c , vcrus Sc 

 Uionyhanus. rtT»^ cft Jienmi 6939. Aor i6.fcrup.<<>5.D/o- 

 nypajiiis & veterum Computacorum cft annotum lulianorum 

 iv.h.e.Jierum (S^^S-hor.iS. Diffcrcntia cft hor.' .fcrup.4b j. 

 Cvtcrum non omniao fatisfacit aureus numerus.Elapfis enim 

 noucnJecimaaniscoJemquiJcm Jic nouilunia rccuriunc, 

 XcJ non eadcm hora : inw dccft fcfquihora.VnJe elapfis 300 

 circiter annis vno Jie anticipant.Et hincaurcus numcrus ccm- 

 porefynoJi NIcen.i: iij pafchatis inucntioncm .adhibitus,pro- 

 ptcr quaruor Jierum anticipationcm , nou amplius pra;ftat, 

 quoj pollicctar. 



/ /. Jndiclio ejl fyflema trinm lnjlrorum quin- 

 <]uennaliufn. 



Omnis periojus a Latinis Jida cft iuftrum : vt quinquen- 

 nium apud hiftoricos, qiiajriensium apuj Ouidium , annus 

 lolans apud Manilium, qui dicitur luftrum folis. Scd propric 

 lufhumeft quiiiquennium abfolutum.quoddiaum eft .i luo, 

 vt Hiilhum a fluo. Exitu enimquinqucnnij,anccquam cenfo- 

 res abirent raagiftracu , mancupcs &" rcdcmtores publiconim 

 popuh Romanivc^J^igalia cenforibus lucbanc ,autliorc Vf:- 

 rone. Alij tamen luftrum non a luenjojed a luftranjodcju- 

 cuncquoj quinro quociueannobini ccnfores crearcrmir^qui 

 cenlum populi agerenc.acfolucis tributis faciitacia ficri cura- 

 rent luftranja;,ij eft,purgandi , ciuitati. Quidquid hiwus fit, 

 antiqmcusindiclioetatluftrura pcnfionum, qua: quinqucn- 

 nus vetcentibus fiebant:quae Imperatorum temporibus cccpcx 

 heri luftro quadriennali luliano, a bifexco ad bifexcum.Poftca 

 indiclio difta eftfyftema triura luftrorum quinquennalium, 

 qui lunt anni x v. Omnium, qux in vfum rcccpta funt, tcm- 

 potum ciuilium,vetuftinlma Indidio eft Antiochena, ^S.an- 

 ms ante Chriftum : qua:cft Indiaio luliana-Hanc lulianam 

 excepit Indidio Conftantiniana.poftannos 3«c.qu.T: funcin- 

 diaiones i4.abfoIuta:. Icaquc prima Indiaio Conftaiiciniana 

 cftvigelimaquincaaluliana Antiochenfium. Cuius IiiJidio- 

 nisConftantiniana;inlciumfemper efta i^.Scptembris.Atque 

 hailenus Germanici Imperatorcs fuarmri Injiaionura ini- 

 tium inde capiuncicum caraen poftcriorcs Orientis Imperaco- 

 rc: a Kalcndis Septembris fuas ordircntur. Dacurdcnique Iii- 

 dirtio Pontificia,ica vc fit tiiplex Indiaio:Conftantinopolica- 

 na a Kal.ScpcembrisiCrfarca a i4-Septcmbris,quam Tabula- 

 rij obferuanc:Poncificiafcu Romana a Kal.Ianuarij fequcncis. 

 Porro cumdlcimus Indiaionc prim.i, fccunda,ccrcii,intcllil 

 gendu anno prinio,fecundo,ccrrio Indidionis,qu.TcipIicacur 

 orbc annorfi i j.quo nomiiie a Gr.«isvocatur 7n,-n,(^h^g^i-n' 

 e<?, Eodcm modo dxitur cyclus pcimus, fccundus , ccrcius i 

 Compucacoribus , ij cft , annus primus cycli , fccundus &c. 

 Denique v(us Indiftionum anciquior cft cyco folis & lunx-. 

 Ficenim illarum mcncio in vctuftiinm.i inicripcione,ne foicc 

 pucaris earum mcmonam in folis Imperatorimi pofteriorutn 

 conftitutionibus & Ecclcfiafticis ac Chrillianorum monu- 

 mcnciscircuinfcriptam effc. Euagriusin hiftoria Antiochcna 

 vocat kvkXci tifiJinuj , 't.Tn«iunQi t^ kU^ou. Fallum li^icur eft, 

 quodfcribuncnoinuilli.Indicliones a Conftantmo Al.inftitu- 

 tas c-ffc. Hoc aiitcm vcium efi , pofteriores Impcracores, ne 

 confticucio illalndidionumfaciic cx hominum nu-moria la- 

 beretur , conftituiffc , ne vllum inftrumcntum 1 notario con- 

 fedum, ratumhabciccur,nifi Indic^tioneadicda. Sunc qui 

 cxiftim.iin , Auguftum ann^tettio antc natum Christvm 

 excogitaffe hunccyclum Indidionis , vtindicium cffet fubdi- 

 tis.quando ttributa perfolucnda cficnt. Nam fub fincm pri- 

 mi qulnqucnnij aurum alKrcnJum crat Romam,,iJ domina- 

 tionis typum : in riiic fccunji inJKhimcratargcntum.ad mi- 

 litum ftipcnJia : in finctcrtij xs & fcrtum ad armocum te- 

 parationcra. 



^f^. Trcshlcycli,nefnpeSolis, Li,n<£,& Indinionnrn, ,.,. . 

 Junt tndnbttait tetnponim charaileres. chaiadcici 



Vidcris hac Je rc tcgul.fcq.& infra in Clironologicis. 



Q_q 4 l-.Me- 



tcmpoiii 

 qui .' 



