54^ Encyclopcedi^ Lib. XV II. 



• perlatitudinisaboreain auftrum vndccunque incipias : pro- 

 *■' prereafclicet quia inter duos circulos xquidiftantes conti- 

 netut, non autem eiufdcm longitudinis ab ottu in occafum. 

 * Nampittescuiufquezona:, quo vicinioles fucrint a.-quato- 



ri, eo etiam lon<;itudinem habent maioiem : quo vciopolis 

 piopiiiquiores , c^ rainorem, cum pavallcli vcrfus polos fem- 

 pet minotes fiant , vt fupradiclum eft. Lititudincs aurera (In- 

 guUtum zonarum itafe hibent. LntitHdo z.oni torridA tanta 

 ell.quanta tropicorun^ a fe inuicem diftantia, qux cx duplica- 

 ta folis maxima delineatione elicitur.Eaeft grad.i j.fcrup. 3 c. 

 vt coraputat Clauius. Etit fgitnr duplicatagraduum 47. qua; 

 eft latitudo ■eonx torrids.cuitefpondcntmilliaria Gerni,?©^. 

 Fri^id:frum Utitudo itidemex folis mixinia declinatione erui- 

 tur^Eft enimtanta polatiQm circulorum a polis mundi diftan- 

 tia.quanta ecliptica: ab icquatore declinatio, nempcgtad 13. 

 fcrup. 3 o.quibus refpondent milliaria Germ. } 5 i-f^.Tempera- 

 tarum denique latitudo innotcfcit fubtradione diftanti.-c po- 

 laiium circulorum a polis ecliptics abxquatorc, hoc eft.du- 

 plicatae niaximaideclinationis folis ab integro quadrante .- in 

 qua fubtraiftione rehnquuntur gradiis 4j. quibus refpondent 

 niiIliariaGerfu.64;, 



y l. MoAu* cognoftendi , in qua zona fit ^uiuis locus 

 ^rTill^o'- datHS,ejl duplex:primusper£lohum,velmappani - 

 naium ad GeogrAphicarn.fecundus per tabulAi U- 



titudinum. 



Primb par glbbam Geographicum & m^ppam vniuerra- 

 lem hoc exped tur diligentl obfcrualione quatuor circulo- 

 ram ^Equidiftantium. iieniminttr duos tropicos inueniatur. 

 fft Kicus in lonatotrida : fi iniet alteiutrura tropicorura, Sc 

 polarcm circulum.eft in temperatalidenique inter alterutruni 

 polarem & vicinum polum,ert in zona in^^iii.Deinde pcr :a- 

 bulas latitudinurri hocmodo. Qua;re Ipci dati latitudineni in 

 tabula.-qui fi 15 gradibus & joTcrup.minot fucrit,locus ptp- 

 pofitiis eftin zona tQriida:fi pra;cile grad. 1 3. & 30 fctup_. in 

 hcmifpha-iiohQreali.ctitprscife fub tropico Cancri,qui finis 

 efttoiridx,& initiura temperataizonx feptentrionalis. Si ve- 

 ro litus (it in parte auftrali.crit prxcifefubtropico Capricor- 

 ni, qui finis eft torrida-' & initium tcmpetatx meiidionalis. 

 Oninis vero locus habcns latitudinem maiorcm, quam grad. 

 ii.fcrup. 30.minorem tanicn gtad.S^.min.jo.eftfitus in zona 

 temperata.caquc Borcali.fi in feptentrioncmvergat,vcl meri- 

 dionalijii in partem auftralcm dcclirict. Quod fi dati loci lati- 

 tudo fueritprxcifc grad. 66. min. ^o.erir prscife fub ciiculo 

 polari,eoque vel aidlico , vel anta^ftico , prout in fcpccntrio- 

 nem velraeridiemdecHnauerit. Omnis denique locus, cuius 

 latitudo excedit grad.SS min. ^o.obtinec zonam frigidairi vel 

 boreain,vel ^uftrinam. Si prxcife latiiudo fucrir 90 gcid. lo- 

 cus ille pra;cife fub polo ardico vel aptardico eft (itus. 



C A P 



V T 



VI 



inui^em i 



De Climatibus. 



P. R A C ¥. V T A.r 



Limata funt fpatia terrsE , iuxta incrcmcnta 

 diei folfticialisjdiftinfta iuxta feptentrionem & 

 meridicm,c/rfW«^r ita : Clima ell fpatium terrx inter 

 diios circulos ^Equatpri parallelos comprehenfurojira 

 quo dics longiilimus variat feminfe hors. 



Ulorum dillindio alia cft apud vetcreSjalia aputl 

 Prolemrfum,alia apud reccntiores. 



Vetcribus climata in vtroque hemifphxrio funt 

 feptenijC quibus feptentrionalia funt hoc ordinc. 



I. Per Mcroen, i£thiopix ciuitatem.vbidics fol- 

 flitialis fiuc longiilimus habet horas 13. 



il. Per Syenem ./Egyptirvbi dies longifT.hor.ij-i- 



III. Per Alex.mdriam iEgypti.hor. 1 4. 



IV. PerRh0duminfulam.-h0r.i4v. 



V. Per Romam.hor.i j. 



VI. Per Pontum.hor..i5-7. 



V 1 1. Per oftia I3oryfthenis.hor.i6. 

 • Sunt tatlien , qui lextum clima ducunt per Bory~ 

 fthencm fluuium Sarmatis , & feptimura per Ri« 

 ph.EoS montes Sarmatis. 



Ptolemasus nuireratnouem climata feptentrio- 

 nalia:ita vt odtauum fit per Riphasos monteSj& no« 

 num pcr Daniam, vbi dics longifiimus eft hor. 17. 

 Quidam oftauum climaducuntper Batauiam , vbi 

 dics longiiT.efthor.i^.His chmatibus feptentriona- 

 ^ibus opponuntur meridionalia feptem vel noucm 

 pro numero fcptcntrionalium. 



Reccncioribus funtclimata z^.vel i4.& toridcra 

 anticlimata. llla dicuntur climata feptcntrionalia, 

 hsFC meridionalia: ita vt iuxta reccntiorem do6tri- 

 n.nm fint in vniuerfum climata qqadraginta fex , vel 

 quadraginta odo. 



R 



E G V L >E. 



Quomoin 

 Kiii polllr. 

 iincjuazona 

 Cn .'Iiquis 



Q.'.!Jtloca 



• oiitin-cn- 



• ui in zonis 

 Imgirlis ? 



VI i. Leca pracfpua contenta itfngulis z.onif ,& pr4i' 



priftates zonarum diligenter obferuare 



oportet. 



Loca praecipoa M»f lorridi. fuut maiot Africa; pars , praEr 

 fcrtim ca , quaEdicirurmediterranea,&: multat infulx,putaIaT 

 uan.Taprobana, & finiiles. riopricrateshuiuszona; funt , ha- 

 l>erefpha;ram reftam,habcre zenith fuba:quinO(!l:iali,vel non 

 procul abiUo ■, habere perpetuuniiquinofkium ; habere qua- 

 tuor folftitia ; habere duas quotannis .t:ftat?s,& du^s hycmes, 

 !;cminurri ircm ver & autumnum. Loca prarcipua z.ons. ten>pe- 

 rnti fepterttriouMis funt antetior Atrica^ pars , qua: vcrfus nos 

 fpcflat vfquead montem Atlanterkr , itcjn Europa vniirerfa, 

 vfque ad infulas atfticas & denique iiiagna Afixpars. \ntem- 

 feratameridionnit funt loca non ita cogiiica , niultaquc maria. 

 Vtriufque proprictatcs vide paulo poft cap. 7. In zona fepteti- 

 trionxUfrigida continentur Grasnlandia, finmarchia, & re- 

 l^iones quxdam nondum fatis co^mix ' iv. meridioniili fr'gi- 

 <li funt locaneedunvdetefta. Proprietatcsvtriufque videpau- 

 lopoft cap.y. 



yi I L Zon£ temperat&fic dicmtur tres ob caufoi. 



Principio , quia tadi) folares ibi funt obliqui,& proinde noii 

 ita foitcs. Vciitde , quia calorema zona torrida, frigus afri- 

 gidis temperaincnto quodammutuantur.Hincpartes vicipio- 

 rcs zonx rorrida:feu medix funt calidiorcs.vr Hifpania Sc Ita- ■ 

 lij.viciniorcs autem zonis exttemis vt-hemcntius frigent, vt 

 liiKinia&Suecia. Denaqtte inhiszonjs teniperara funtintcr- 

 ua;!a a:ftatis & tiycmis. 



Qiioi 

 zonxi 

 maiai 

 uenia 

 diffeti 



I. ZetU & climata contieniunt forma , fed magnilu- 



dine ,numero ,& cjficiodiffirHnt. 



Climaca fic dicuntur quafi lyt.Xincf.m, quodainedio terrs 

 (iuea;quatorc declinent,funtque fpatiaterra;inter duoscircu- 

 ios xquatori parallelos comprehenla , in quibus dies longidi- 

 mus variatur femilfe horas. Ha;c cum zonis conueniunt quo- 

 dam modorationeformi. Nam vrraque per latitudinetn ter- 

 r.r cxplicantur, &;paralleliscirculis inclufa tertam fua latitu- 

 dinctanquamfafciis aut cingulisambiunt. Differunt] autem 

 primomagnitudlnc : quia zon.-c funt maiores , climata vero 

 niinora. Deinde numero ; quia quinque duntaxat funt zona:, 

 climata vero longcplura. Tertiofine , officiis,atquecfFeftu. 

 Nam zonx ad mutationcm qualitatis aeris & vmbrarum re- 

 fcruntur , climaravcro horarum dici maxima difcrimina dc- 

 monlhant.Et zona; totam globi terreni fuperiiciem occupant, 

 cliniata vero eas tantum terrx partes , in quibus dies maximi 

 funtparres dierum naturalium,includunt. 



7 /, Climatafitnt inx^ualis magnitudini-!. ;%„ on 



climai: 

 Etfi enim cllraata conftituuntur ad ajquale dlei maximi «lufdeii 

 incremcntum •. fumma camen eorum eft inxqualitas. Nam "^^6"" 

 nullum climaeiufdcm eft magnitudinis cumaltero in eodem 

 hemifphxrio.Deindc climaraquofunt «quatori viciniora, co 

 funt raaiora,& contra.Latitudodeniqueprimi climatis eft fc- 

 rc oftograduum fiue niill. Germ- 117. poffiemi ne totidem 

 quidcm minutorum,vel vix quadrantis milliaris. 



///. ModHt climata dijiinguendi efi duplex ', vete- 



rum & recentiorem ; & hic efi melior 



quam ife. 



Climatum numcrus apud vetcrcs & rcccntiores ptoptcrea 



difFcrt, 



Cur di( 

 pet nur 

 'us cli 



cum api; 

 veteies 1 

 lecentu 



