620 



Encyclopedi^ Lib. XX. 



faait Mu- // /. Pauft menfurames filentiwn, relfondent Notis 



l^cx. 



tJ^iuftcu : Vtpote tjitarumfiftt priuMioncs. 



Nam Paufa ( <\nx notatur lincol j) refpondet vcl Maximx, 



vel Lou;^i,v<:lBieui,& fic dcinccps;vt vidcrc cll cx hoe typo, 



8. 4. 1. I 



Sign» Isti- 

 cudinis io- 

 «i. 



Slgnum fo- 

 ni ctafli. 





4iis clauibus cantus tranpofitus dcfinit : aliasdicuntur acut», 

 quia fonum acutioicm cmittunt. Relii.]ux vocantur fuperacu- 

 IX, quia iiipcr acuta'. ponuntur.-vt c.f.g. CUwes geminats. vul- 

 go numeianiurquinquc aa. bb.cc.Jd.ee iic di<na:,qu6d dupli- 

 catis fcribantur litcris.Alias vocantut cxcellentes,quia omnes 

 alias fuo fono tranfcendunc. Verum quia numctus illc cla- 

 uiumnon lufficit, reccntioicsintra maiufculas Latinas litcras 

 ponuncfcptem Germanicas : & oeminatas plcnc iccitant : iis 

 denique fupctadJunt rriplicatas.hoc niodo. 



Fufa: rcfpondcc duplcx fufpirium;Scmifufx ttiplexfufpirium. 

 Huc pcitinent pDeuma,cuftos,& (imilia-.vt, 



/ f^, Sigm foni lifti minus fiitdiofe ab 

 arttficibiu exprejfaftini. 



Signum foni Utl debet indicarc ipfius l^titudincm tatione 

 fpiritus afpcri,dijri, clari, pleni, lenis,mo!!is, cxilis, piout re- 

 quitit textus natura. Verilm foni latitudinen^ Mulici miniis 

 eipenderunceamque textui & rebusipfis decantandis rclique- 

 lunt, pauciirimifque fignis contenti fucrunt, inprimis vfi fu- 

 fpirio & fyncopatione. Sufpirium refpondec fcmlmi_nini.-E: 

 Syncope (iuc fyncopatio cft luxatio q.uxdam , hoc ell,fta£tio 

 & contradio tacftus,notatum,& piufarum.e.gr. 



— rmnrtr 



V. Signumfoni crajfi ffl linea cruciata,t>t vocAnt. 



Si»nntn dcfignans crafTttudinem j^rauitatis &: acuminis 

 raen^utabilem nunictis fymmetris , cft linea perpendicularis, 



quam fecat refta iacens, hoc modo — |— . Huiufmodi auteni 



Jinex dicantut fcdcs fonorum crafTorum fcu Interuallorum 

 Muficorum , itcmque fyftema Muficum i quod eft duplex, 

 maius & minus. In vtroque funt lincx perpendicularcs Sc 

 parallels. Li maiori quidcm fermc (unt deccm linca: paral- 

 Jels.in minori femper qoinque. Ec maius quidera feruit can- 

 ulen:E componenda; , ibique linea; porpcndiculares diftan ■ 

 tia duorum tafluum vel vnius fecantur : minus autem '"f^"c- 

 uit melodi,T: extrahends & notanda:. Typus raaioris fyfte- 

 ajatis hic efto. 





Typus minoris fyftcniatis fit ifte ; 



Amboiftafyftemataponcnda funt in palimpfcfto fcu abaco 

 mclopoetico, fcu compofitorio , vt vocant. Et prius quidcra 

 incipienti, pofterius cxcrcitato maxinic conucnit.AIij tamen 

 inalunt pluia fyftemata fuppliciainabaxo pingcrc^ moio: 



Qu.id:<leli- yi. D^ltterif & vocihus M:tfcalibiu , vt 



tetii 6t vo- vecant , hxc fknt theoremata. 



cibusMJU- ■' 



Benduin J ' I ■ titeri radicales funt feptem , hoc ordine ^ a. b. c. d. e. f g. 

 qux modcrantut fonos in fcala diatonica t?? Ji« a-«j-2» Vfi- 

 tate dicunturW.*«ej,qu6diis'cantilcnaveIuti tefetetui.Inucn- 

 tz funta Guidone Arctino.HoJic funt infufficientcs.r. Liten 

 fen cUues funt citjiitales, tninuti, -velgrmMatA. Cafitales funt 

 quieapitalibus,idcfti!;randiufculis fcribuntur literis.hoc mo- 

 do : r. A. B. C.D.E. F. G. equibusr.A.B. C.dicuntur graues, 

 (\\i\i grauem fonum itfpeftu reliquarum emittunt : rcliqua: 

 D.E.F. G. vocantut finalcsiquia omnis cantusrcgulatitcr in 

 has claues definit. Remanfit autem r cx fchola Gr.ecoium. 

 CUues minuti. funtnumcto fcptcm, fic diiftx.quod rninufcu- 

 lis fcribantur litcris. Ex his a.b.c. d. dicuntur affina!cs,quia in 



^ .CLvtes funt pgnMi^^vcl intelleHifeunon figniUA.S\gn3.x.i: funt 

 tres, a fc inuiccm diftantes per quintam : funtque g. cf. hac 



H.T in fyftematc coniuniSlo fic ponuntur, & diftantafc inui- 

 cem per diapcnte. 



—d- 



-&r 



In fyftemate fimplici varie locantur pro ratione profunditatis 

 & alrirudinis cantus : vt, 



^ 



¥■ 



-^ 



Ca:tcrum daues non-fignata; ex fignatis cognofcuntur. 4. Ex 

 fcptem clambm efl b diiplex , moUe ^ durum. Diftant autcm 

 iftx dua; lirerx fignando pcr fcmitonium minus.ita vt regula- 

 ris feu duta fcala inclpiat in C;irregularis.fcu mollis in f.No- 

 tacur autcm b durum hoc modo L Sc vocatur b quadratum. 



5. Pr£ter b mellare, vt loquumur.eft etiam -vfus cmcellorum X, 

 2J> cu, dis,fis,gis : qua: dicuntur litcri fida: apud Muficos in- 

 ftrumcntales. Cscenim Vauid Mofi.trt claues Muficas fic ac- 

 commodat feptem vocibus nouis. Quatuorin vniuerfum cla- 

 ues hic funt tenenda;. Prima eft C, in qua fcmper canendun^ 

 cft feo.Secunda cft G. Quinque tonis infra & quatuor fiipra G, 

 feraper canituric. Terria eft F Quatuor fupra,& quinquc to- 

 nis infra Ffemper canitur bo. Slmititcrquinque tonis fupra B 

 molle , & quatuor infra B molle fempcr canitur bo. 6. 1'oces 

 miificales aliter u ■veteribus, aliter a recentioribiu commemoran- 

 tur. Vcteres conftitucrunt iftas fcx : Vt,re, mi,fa,fol, la. Sex 

 hifcc vocibus quidam adiccerunt feptimam.S» ; ne fcil. opus 

 efTetaliqua mutatione. H.ic Je re ita fcrc philofophaturEi^- 

 fi;« Tutexntu in fua Muf.tthena.GmAo Aretinus Muficiperl- 

 tia intctllu xm primos (fub Henrico 1 1 I. Impcratore vixit 

 fcx notas fvlbbicas,fcnarij numcri pcrfcftionc delc(flatus,in- 

 trojuxit : Vt,rc,mi,fa,foI,Ia.qiiasex hymno mutuatus eft at- 

 quciranftulit. 



V T queantlaxis R ^ fonare fibris 

 M I ragifierum F A mnli tuorum, 

 S O L xc poUutum L A btj reatnm, 

 Sanilejohanncs. 

 Sen.-u ha: notx fic inucnta: vfum fui apud Muficos paffini, fcd 

 tardum admojum difficilemqiic pribcnt. Qua; cnim niora 

 mutationum, confufioclauium, fubftitutio vocumJvidcas plc- 

 rofquc,an indigneris,bonam 1'tatcm impendiirchuicarci,& ex- 

 iguumtamcn profecifle^perfeftos annis priusquara eiufmo- 

 di leftionc. Difficultas fcilicet obllat, rcmoramque plerifqoc 

 facit.Hanc quidamlta tolIunt,vt fcnis receptis notis adiunganc 

 S Lproqua notaexcodcm illohymnoponcrc licct B I; 



Solue poUuti /<» B I. « rcatum. 

 Hic itaque fucrit ordo notarum, Vt,rc,mi,fa,fol, la,bi. Pro, 

 hac hcptade adferuntut fequcntes rationes. i.Cumnotxfinc 

 indices vocum,& qu.rdaniquafi figna,tot cfTc notas ftccefluin 

 eft, quotvoces. Sed fcptem diftini-li.t funt voccs.Latino illo 



hcmiftichio firmat.x': feptcm difcrimina vocum.^ 



Scptem ctgo not.^'. Per voces autcm iiucUiguntur fcptern 

 illi]foni , qui ccrtis intcruallis diftinguuntur. Interualla ifta 

 fiue diaftemata, dicuntut tonl. Itaqucdiifctunt fonus, & to- 

 nus fcu intcruallum. Sonus cft vo\ ipfu , qux ore fotmaca 

 per auras dcfertur ad aurcs. Tonus cft fpatium duobuscir- 

 cumfcriptum fonis:vcl, diftantiagrauis & acuci foni;ita vt to- 

 nifint interualla illa, qui: inter primum & fecundum lonum, 

 fccuodum & tcrtiura, tcrtium & quattura, quartuiA & quin- 



cum. 



