8o 



EncyclopjBclia: Lib. XXI. 



Ku omnis 

 inuiiiia 



Qiiotmo- 



Ai^ pn- 



uarKC- 



niiirad- 



nerfus 



bereuo- 



letiipra- 



X I. Non otmis imtdia ejl vitupcrabilui. 



INuidia capitiuaaiue, vclpaniue. Pafnuc.cum intclligitur 

 de eo, cui inuidecur i ac tum non eft vitium. Dc hk acci- 

 f leuda fuut illa dida i Sfero iwiuiiam : iKuidia meliorift mlfe- 

 TA:ione : t?mi,iii eji comei feluitatif. Itcm, Bgo AchiUei ejfe ma- 

 limimiMi dnox:M, qHkmThe>fite> ab iUa immunii. Aftiue 

 capitur, cum de cb intclligitur , qui inuidct. Et fic eft lauda- 

 bilis, vcl virupctabilis Laudabilis , qux & fanfta dicitut,eft, 

 ciimquis triftatut le nonexcrccri & coetceri infcholactucis 

 in qua videcalios pios vcrfavi. Sed hxcnoii nifi catachrelU- 

 cc cicitiir iiiuidia. Vitupcrabilis cll triplcx illa in regulis 

 dcfcripta videlicct Diabolica. Canina,& Humana. Hic no- 

 tetut fohuium viii boni contra telura iuuididc , quoddocet 

 Cicc*io , fic alloqucns Quiritcs : t^oiii ■vos non innidere mihi, 

 quotiniiifim quod -uos nonsfii^,fed qu^odvos, qnod ego fum , ejfe 

 neque.-.tii : &. illiid Aurclij Impcratoiis : tiullum contra inuidis. 

 te:iem inueniremedium ,n!fi proiferitatis ahdicalionem, (^ad" 

 iierfifortuna conrnbernium. 



XII- CUffes vitiorum hnita leci Jitnt Jeptem» 



I. TJ T.neitolentiaflolida ; qua fit,vtbeneuelimus Diabolo & 

 Jjil'''^'^ notoiiis adminiitris. Talcs fuerunt Origenifta:, 

 qui credidctHnt.Diabolum vna cum omnibus impiis tandeni 

 putf acum & libcratum iri. Talcs hodiequc funt, qui perditis 

 bencuoluut , cum bencuolcntia vt vmbta comitari dcbeat 

 opinioncm virtutis. i. 'nuidia Diaholica ; qua quis deftruit Sc 

 corrumpit bcna fua vel aliorum,nc quifquani hominumillis 

 vtatur fiuatiuvc . quod vitium etiam dicitur Stcllionatus , a 

 ftellionc,quod cftauimal fupra modu inuidum. Cutem enim, 

 quam quotaunis exoit , dcuorat, inuidcns homini comitialis 

 morbi reracdium. Ica PhililhtiomnCs putcos , quosfoderant 

 feiui Abrahani,<jccludcbant,iniplenteseospulucre. ^.Inuidia 

 caniaa ; qua quis icgri fcrt altetum frui bono aliquo.quo ipfe 

 potiri nou potcll, imitatus cancm,qui fano allidet,quo ctlm 

 ipfc frui non polTit , cquos & vaccas illo quoquc trui non fi- 

 nit. Ita Cain inuidic Abcli , filij lacob lofcpho, rompeius, & 

 alij Romaui lulioCxfati. 4. hmidia hiimana; quaquisdolct 

 alium fiui aut ftuitutum codcm bono.quo ipfc fiuitur. Sic 

 autcm dicitui, quod perpauci homines ab hoc vitio fint alie- 

 ni. Ita Saul inuidit Dauid regiam dignitatem , & rcx Hcfpe- 

 lius cupidus Monarchii inuidet aliis regna 8f principatus. 

 c. Malciiolentia ; qul quis in animo fuo mali vult altcri , in 

 pciniciem eius malum cogitans & optansodio priuato, vt cft 

 odium noucrcale, & viudiCla: cupi.ditas,de qua Ethnicus , 

 Efi vindiifa bonum vi:a iucundins ifsA. 

 Hocmotbo maxime laborant Itali. 6-SimuUtus fauoncam 

 quis vcrbis quidcm altcii giatulatur bonum quod ei obtigit, 

 animo tamenei malcuult. SicTurcicus Impctatot faepcmit- 

 tlclcgacosad gratulandumnoftro Impetatofi. 7. 'Eot;j<«^£>(56- 

 xiu. ; cum quis la:tatut alicnis malis & illis veluti pafcicur,ne- 

 que ridet nifi videat alios flere.Tales fuerunt hoftes Dauidis, 

 inpfinlisDo'eg 3cSimei.De lioc vitio ait Aurelius Imperator: 

 KuUum Inviro bono maius crimen incjfe foteji ,quamcernmodit 

 do Ure, j^ incommodis^audere alienis. 



fLORILEGIVM. 



O r F I CI O S I T A S.; /«J qii^ Benigmtas , Beneuolenria, 



Jlumanitas , ^ Ccmpajjio. S E N T E N T. Non ita claudcnda 



cft les familiaiis , vt eam bcnigRitas aperire non poflit ; nec 



jta teferanda , vt pateat omnibus. Cic. 1. cffic. Bcnigni oculi 



Ifunimam animi pulchritudincm comitantut : 8c contingit,vc 



qui non excandefcit, iiafcirut aut bile mouctur,faciem fplen- 



didam fcrenamque habeat. Siccftrat denuptijs. Mcmento igi- 



tur, necelfatium elTe ad rcs augendas homiaum bencuolcn- 



tiam. Auftcritas vero folitudinemamicoium parit.P/«/.Ho- 



minesad dcos nulla te ptopiiis accedunt,quam falutem ho- 



minibus dando. Cic.pro Ligar. Reiflc pixciperc vidcntur , qui 



xnonent, quanto fuperiores fimus,tant6nos fubmifriusgeia- 



nius.///.i.o//i'c.Tant6quifqueperfcdiorcft,quant6peifc(flius 



fentit dolores 3t\\e.aos.Gregor.lib. T ^.morat. Triplex eft rrujdus 



compairionis : cx vitio,ex natura, ex virtute. Hugodetrihus 



'voluntatibus in Chriflo. ApopH T H. Philippu"; M.acedo fi- 



li)im Alcxandtum admonete folcbat, vt cum Maccdonibus 



comitcthaberetconfuetudinem, & vnlgi conciliatabencuo- 



lentiaopes ac vites f.bi pararet Tlut.in apoph Antigonus ami- 



cis fuadcntibus, vt fi Athenas caperet, validis illam prsfidiis 



communirct, ne qusndo deficeret : refpondit, fc femper in ea 



fuifle opinione , nuUum etTc regni prxfidium firmius , quam 



ciuium beneuolentiam. hraftv.^.afoph.SiOZizKS dicebat , Ve- 



ftescotpoiisinconcinnitatem,bcneuolcntiam veiopeccatum 



tegete.SMfe. S i m i l i t. Bcneuolentia eft ignis,quQ fouetut 



{ocietashominum ; eftfluuius foecundus , quo rigantut agii 



& piata;eft condimentum vitx humansc.Humanitas eft aqua, 



qu2E extinguit incendium odlj, & glutcn focictatis.Compaf- 



fiofacit, vthomoilatuat, omneshominescITe^membraciuC» 



dcm corpoiis , qux fe inuicem amant& iuuant. E .-^ e m p l. 

 jintioc hiu c\\m Hietofolym.am obfidcrct , ludari: ad maxi- 

 mum fuum tellum cclcbrandum feptem dics pctentibus, noix 

 fol iim concenit , vcruni etiam tauros auratis cornibus adoi- 

 natos , magnamque aromatum vim , ad pottas vfquc vrbis 

 cum folcnni pompa deduci iulfit, tradicaque facerdotibus 

 holliaipfcin caftraiediit. Regis benignitatcm ludxiadmi- 

 raci, fcii:o pcrado , fc in illius potcllatem de derunt. lofeph. in 

 «»»7.T/V«« Imper.recordatusaliquando fupcr coenam, quod 

 codicin nemincm contulirtct beneficium,cxclamauit : Ami~ 

 ii,'diem perdidi. Ptolemius Philadjlphus jEgypci icx , vt LXX. 

 intcrprctibus giatiam icfcrrct,EIeazarofum mo Pontifici mi- 

 fitingentemauri vim ,v: ornamento clfettc mplo , & omncs 

 ludxoscaptiuospci tocam jtgyptumconqu ifitos, fub prio- 

 libus regibus bellocaptis, pccunia fua a d ominisredcmir ac 

 libertate donauit. Humanitatis excmpla funt Hethxi.Gf». 

 i5.Rcbecca,'''«».i40bftctrices,Ej;(i(/.2.Booz,/l»/^.'-.Dauid, 

 i.Sam. 30.FcIix,/l(S.i4.Rahab,ffc^. I i.PIutarch.in Numa au- 

 thor eft , ./Emyliorum familiam Romx ^ t-w ai fviKi'»; , hoc 

 eft, ab humanitate , nuncupatam. Hierocjlyp h. Cerui 

 cumftctum ttanfeunt.fic fe otdinant, vt pofteiiorfupei an- 

 tctiotem caput collocct. Quodfipiimus laffetur -^proximus 

 ci fucccdit. 



INHVMANITAS & M AL E V O LENT 1 A. 



Sent. Infoitunatum ne irriferis ; communis enimcftfot- 



t\ini, Chilo fapiens. Sammx malignitatis eft,fimulandofacili- 



tatem & fimplicitacem iniquifliinum fe pixbeie , Gregor. in 



moral. Ou >^;i tTn-^aif « » rif u^ixiri, Hon oponet gandere ob alie- 



nas calamitates. Ap ophth. Theologi dicuut , Nc odeii:; 



fratrem tuum, pro quo Chriftuseft monavis, Antoi.ferm.t 3 6. 



Timon Athenlenfis fiira*.9-pias-3>' inte irogatus , Curomr.es; 



odifiet homines J Mciit6,inquit,im pro bos odi:rcliquos aute, 



quia improbos non o&ei\i\\x..Max.ferm.(,.hvho.OA\am agre- 



fte : Odium nouercale:Odit c ane peius & anguc: Empcdoclis 



fimultas: Belluma.oj-onhi', irreconciliabile. S i m 1 l i x v D. 



Odium eft ignis confiimens cor & focietatem ; &eftinftat 



morfus afpidis & canis rabidi . E .x e m p l. Cai n, Cham, I.a- 



ban,fiatres Iofcphi,PharaQ,Simci,Iudas,Timon Athcnienfis; 



Nero, qui ade6 difflcilis & morofus erat , vt neque cum fer- 



uis, nequccum libeiis fcrmoncs conferrct , fed omniaqux 



vellet , in libellis fctibcie confueuerat. Xiphil. in Nercne. Et 



hodic multi funt fisircu^^azrcii,cczs-cMB-fii'sr(ii,in<.uB-fU7rai,^axrft~ 



nhi, ««soa^iS' , d)imc>,ci, Sc ^^'eg^;vo>Tf;. Hl EROGIIPK. 



Coturnix apud <€gyptios notabat malignum irominem. Co- 



turnixcnim ca eftmalignitate,vtaquamlimpidam , fimulac 



biberit,roftro pedibiifque corrumpat , pulueie ctiamincam 



ingefto. z.RubHsficcaed indicium hominisafpcri,moiofi ,& 



difticilisNam tubum ficcam fiangas potiirs quam fle^aas. 



INVIDIA. SiNT. Inuidia damnatur,U''^. 5 . i^fal. 5 7. 

 Pr-o«. 14.50»». i.f. 19 i.Ccy.ij. lacob. |. ludaci inde peticiunt, 

 quod Chrifto malaerunt inuidcre , quam crcdere. Cypr.de li- 

 «ore.Fugc inuidiam , quae non folum alicnos , vcrum multa 

 magiseum, qucmpo(lcderit,laccrarcconfQeuit: Ambref.l.de 

 ftiga feculi- Inuidia eft filia fuperbix:fufFoca matrem , & noi: 

 crit filia. Augufi. de verbis Domini. Nihil eft, quod magis ca- 

 ritatem impugnet,quam venenum inuidix. Saresb.lib.y.c.z^. 

 InfeUxfibivideturcflTe felix , cilm fcliccs cecidiffe videt.ScB. 

 i.fe^nf/iy.Inuidiaeft Logica Diaboli,qua committiturpara- 

 lo^ifmus Gomparationis.Nam,vt canitOuidius z. de arte : 

 Fertiliorfegesefi atieno femper in agro, 

 Vicinumq, pectii grmditis vhsr habet. 

 Horat. i.epift.i. 

 Inuidtu alleritd rebus macrefcit opimii. 

 Virgilius graphicc defcribit liuorem hoc modo 

 Ltuor tabificutn malis venenum, 

 IntaBis vorat ojfibus meduUaf , 

 Et totum bibit artubtu cruorem. 

 Shudtquififsfurit inuidet^fcrti, 

 Vt dsbet ,fibi fcena femper ipfe ejl. 

 TeHatur gemitu graues dolores, 

 Sulpirattgemit, incutitj. dente s. 

 Sudatfiigtu , intuens quod tdit. 

 Ejfiindlt malalingua virtts atriim : 

 VaU.or terribilu genas colorat. 

 Infelixmacies renudatojfa. 

 Non lux , non cibus eftfuau is iUl. _ 



Kec pottts iuuAt autfapor Lyti , 

 Ueefifocula lupfiter profinet, 

 Atq., hicforrigat ^ miniHret Hebe , 

 Aut tradat Ganymedes iffe ne6l ar. 

 Ncnfomnum cafitaut qui'fcit vnqiiam, 

 Torquet vifcera carnifex cruentus. 

 Vefane tacitas mouet furcres. 

 Intentans animofaces 'Eryr.nit 

 LethatU , Titijcj^ vultnr intus , 

 ^ui femfer lacerat comejljj menrem. 

 ViuitfeHore fub dolente vulnus , 

 €i»odCbirma nec rnnnH^ lemret, 

 *^ $iec 



