OEconomicje Cap. X I. 



157 



Kum quotfum quoifuni fc vertat , fcmper tamcu dominuiTl 

 ioucnicc, iion aiigcWfii: imo f.cpe cum ;illno /•Efopico ab oli- 

 toic ail ccr^ioncm tugict , flainmamquc tui^icns , uiciilct in 

 it;i)cm. 4.Sit racituinus. f .Si dormiat .'itadoimiat, vt fc fer- 

 Uui» cogitct.o. WauJata ilomiai fui citv'; cjuaJrigis ciiiiis pcr- 

 ftiiuatur : & iiicedat gradu non tclhidinco, k.i i;raIlatorio. 

 3dco vctcics dixctuut:.icruus lit l'cgafus,itcmijuc,Mcrcurius. 

 Scditacft, vtait illc : 



V:i1ortimfamuli funt cmni tempors t/trji, 

 S'!.-/..». ■ quamic vorant, p-igefiiirtt qunndo l.tboriint. 

 7. Hcri fulfamam & ciirtimationcm a calumnilt vindicct.8. 

 Aui^^at rcai iamiliatein, nonminuat. 9. Vcncrationcm pri-. 

 niam 8c obfccjulum primuiu hcio, vcncrationcm fccundam 

 & obfctjuiam fccumlum hcr« dcfcrat. In fumma : Scruus 

 Abrahanri Genef. 14. c!to pr.rclari(rimum pij & fidclis ferui 

 <:xcmplat:dc cjuo lcu^crc licct oraiionemt. rheodoretitpifcopi 

 Cv'-vvbi ctiamait,multosfortunafetuos,dignos cflcvrlibc- 

 lis impercnt,idquod exferuo Abrahami liquct.Et Anaxilaus 

 Argiuorum tyrannusfcruum liberis tutoremtotiufqueimpc- 

 ii) adminifttatotem conftituit. 



III. Scruerum ojjicitm trgit fe innkem efi Tnutus, eba- 

 ritiiih tjkielitatii , & ati.xHi]. 



MEminctintinprimis ■tiiM a^yta* )(.nx.v(^y'ia! uu^yJLu , fequC 

 ad hoc vocati, vt labore fuo augcantrem familiare do- 

 iniiiotam. 



FLORILEGIVM. 



OFFICIAETVITIA HERI.Sent. Officium 

 '&potc.'tasheridcfcribitur lxod.:.i.Leuit.i^.{^.t^.Deut.j.i^. 

 ©■ iJj.Iob.f i.Pwa.i^./fr.L^.Eff/.y.j j.4i.i^^.6. C0/.4. Q>epi~ 

 ftoi» »d Philem. Phocylid. 



Vetjtris Jebitam mercidem prtbe ftriiit. 

 Jd. Seruo padla tribuas , vt tibi (it bcncuolus. Cum fer- 

 uis familiaritcr verfaridcccc prudentiam tuam Scruifunt? 

 3m6 homincs funt. Scrui fufitrlmocontubcrnalcs.Scruifunt? 

 Imo humiles amici. Serui lunt?Imo conferui.Sfw.«f//? ^i.allo' 

 ijUf is imperatorcnj. Qjui in fcruosfuosirafcitur & crudeHs cft, 

 fatis oftendit potcftatem aducrfus alicnos fibi defuiflc. Id. 

 demorib. Scruis tuis hilarem tc praeftes, ncn fuperbum : fupc- 

 riorem te colant potius quim timam. Id. epifi. 47. Non vcr- 

 bctum , fed verborum caftigationc vtendum erga feruos.P;- 

 trnrcha fHil. 5 y. ,iefe>Hif mittis. A p o p H T H. Antigonus con.' 

 fpiciens filium fuumeos, in quoshabebat imperium ,fero- 

 cius tradantem atquc irtfolentius : An ignoras,inquIc, fili, 

 legiium noftrum efle fplcndidam feruitutem ? Vlut. M.Craf* 

 fus.diucsiUc ,magnam feruorum turbam domi alcbat,quo- 

 rum prajcipuam agebat curam , difcentibus aftans & ipfe do- 

 cens cos. Diccbat enim,hanc oportere prascipuam cife patrif- 

 familias folicitudinem , noflfe, quotfintrcifamiliaris inftui- 

 mcnta animata. Plur.in Craffo Demonax videns quendam 

 feruum fuum crudcliter veibcrantcm , Define , ait ■, ne feruo 

 tuo fimilis fias. ludicauic vir prudentlfllmus , reuera feruum 

 cflc,qui afFcdibus fuis imperare non poflit. trafm.l. s. afoph. 

 Ariftoteles folitus eft diccrc, t?i5v Si^Tm » i>ix(^ , 'ifyn , j(,a«- 

 «t^' «^ Tfo^^f Trihtts indiget ftrw.u , opere, caHi^i^tione , (^ rj-i 

 io. jinfi.i.cecon r. f.Comic. 



Eir -^ «^jAgV cUfdf 6 hm-eijii. 

 In quar^ fiTUtu •vnia etl hertu donio, 

 Quidam incerrogatus, qu.T res potiflrmum faginaret equum? 

 tefpondit, Oculus domini. Altcrrogatus , quod Itercus eflet 

 optimum ? Domini vcftigia, inquit. V terque autem fignifica- 

 Uit , domini prsfentianj plurimum habere momenti ad rem 

 gercndam.f r«/?B. ;» Prow. A D A G. Qualisrex, talis grex: 

 Rejis ad exemptum totus componitur orbis. S i m i t.Bonus 

 herusfll vcluiimperatoi:maluseft inrtar tyrani. Ex e m p l. 

 Lacedaemonii fetuos fuos indulgetiiisquam parerat, tiafta- 

 iunt:vti t^ftatur Philofo^htn \.polit.c.f. 



OFFICIAET VITIASERVORVM. Sbnt. 

 Seruorum officium defcribituc Genef.i 6.14.30. 31.39. Exod.z. 

 ^.Rrg.^.?roH.iJ,.\j.i^.-L^.V.ccl.-i..-j.Xo.tuc.i2..A£i.ii.\.CDr.y. 

 £f>h.6.Col.\.i.Tim.(>.Cu.m quisincidit in feruum bonum,nul- 

 laeft polftflio melior in vita Menand. Non dccct fuperbum 

 «flc homincm feruum:P/a»/. Johaaaes Campanus famuli 

 inoresita defcribit 



Scis mihi qua, Polydcre,potes ratione plaeerei 

 Si qiii fnfcribam prtcipuamqjfacis. 



lexigiturfitprimajpidemferuato: deinda 

 A domir.i mundai rebta habeto manui. 



Odi mendacem,non poffumferre proteruum. 

 Net tt4 lttforem,crede, placere mihi. 



Odi qiii mtiltiim fefe mihi iaffat , ^ odi 

 Al'erimfa!nam qiii laceraHdo prrmit. 



Z>i!}l'Cf' in.iocilis ■.mmium mihi dilplicet iSe, 



^iifine non duro murrnure iuffafacit. 

 Hon eR quod dtiruir.fion efl aiiod Utu ammtetPf 



.. . Tom. IIL 



Co» lalium non efl inuidia quidjmtti. 



jtjffni.itorcm piani nen dtligo,nee cjui 

 Oefllii fuerit deditut at;^ gul^. 



J^un to/erit fumutum domini fecreta volentem 

 Seirequiieliituin,nmllilojUuniififerat^ 



Tallacem fugio cru tartara : deniq. cflum 

 Ingenuii hrminem morihu^ efle vott. 

 Itafcruum par vidctur fiugi fcfc inlhtucrc Pcrind; vr hc» 

 ^i.ipfc itcm fit, vultum c vultu comparct: iriftis fit,li hcii line 

 triftcs : hilaiis fit, ligaudcanc. Piaut. .^mphi/.Qni iiunquanj 

 lcruiuic.ctiam dominus laudcdignus fieiincquit.F/4/c 6 lef. 

 Boni fjniuliliberi func B-on. Scruuscft,fcd fortaflc libci ani- 

 mo^en.etiji. 4^. SctUo vtilius cft pnrcrc dii)o , Qnam affcrre 

 confilium. Cwr/././.y. A p o p h. Cum aniici moucrcnt Dio- 

 gcncm.vt fcuiuvn fugitiuum Mancm inucftignrct : At ridicu- 

 lum , inquit , fi Manesablquc Diogcnc viuat , Dipgcnes abf- 

 qucMaiie viueienonpoflit.t/ifrr/.i.^. Hadrianus Imp.ctim 

 feruum fuum vidcrctinccr duos fcnatoies ambulantcm , ini- 

 fic, qui illi colaphum impingerer , diccretquc, Noli intcr cos 

 ambiilare , quorum adhuc feruus cflc potcs. Di9n. Lacama 

 quxdam captiua cum intcirogarctur ,quid fcirct ? probc in.< 

 quit, domum rcgcrc. Pliif. in Lac. apoph. Alia Laca-iia iii au- 

 ftionc rogataquid fcirct > Libera,inquit,'cfle : fignihcans.fcfe 

 captiuam quidcin eflc , cxteium ad illibcralia iufla non pari- 

 ruram. Itaquc ciim eratcr imperaflct quitdaih non conue- 

 nientia libera:. Plorabis , inquit , qui tibi ipfi talem inuidcris 

 poflcflionem , moxquc fibi necem confciuit. Ibid. Puet Spar- 

 tanus fub hafta venditus doinino fuo obfequcbatur in tMnni* 

 bus , quicunque purabat ab ingcnuo deccntcr fieri poflc.Cit- 

 terum iuflus afferre matulam renuit. Cum hcrus inftarer, 

 pucr confccnfo teflo , Sentics , inquit , cuiufraodi nicrcatuf 

 fueris, & mox c fublimi prEcipitcm fe dedit. Ibid. Idathyrfus 

 Scytharum tcx , in quem arma mouit Darius , fuafit lonura 

 regibus , vcHiftiici poncis iuniftura foluta , fugientcs fe.» 

 feinlibertatem vendicarcnt : qui cum id facere recufarentj 

 ne violaient fidem , qua Dario erant obftrirti , vocauitillos 

 mancipia a^nfa id cft qui fugtre mtllenr. Ibid. E x £ M p l, 

 Seruorum frugi exerapla funt Eleazar feruus Abrahi , I3- 

 cob, lofephjferui Dauidis,i.S4TO. i j.fcrui Cornelii • Bor. lOi 

 Seruorum , qui obtemperant dominis fuis in re mala , exem.^ 

 pla funtferuiPharaonis , ^xod.^. ferui Saulis.i. Snm. 18. Ab<- 

 folomis.i.SflOT. i j. Nebucadnezaris D^in.j. Herodis. Marc.6 

 Seruorum inalorumdefctiptiocft M^rr^. 14. Lhch Hi »- 

 R o G L Y p H. Annulus cftferuitutis hietoglyphicumcqui;» 

 notat fidcra hero datam. 



C A f V t XI. 



De Amplificatione fnmiliAi, 

 Pr,^cepta. 



IM^ MptiFicAtio familis eft,qu3ii? domd 

 Q^^tLSredduncuromiiiailluftnora & ampliora. 



Ea pon: precacionem pende: a compendiis, ftrata-f' 

 gematis ceconomicis. 



Compendia oeconomica funr patfimonia , vigilan- 

 tia , & moderacus vfus bonorum. 



Stracagemara occonomica contincntur nomint 

 prudentiiE oeconomics, 



R E G V L ^. 



Precatio 



cac 

 domum,, 



I. Precath irnpetrat heneeliUionem dltiinnpj ^ ^utt fr- ampl.fi 



mam & atnpUm riddit domum. 



INtellige prccationem vocalem.mcntalem , &vitalem, vt 

 loquitur VViclefus:ideft eam, quoc non tantum ore fit, fcd 

 ex corde proficifcitur,ita vt radix ipfius fit fides,comcs poEni- 

 tcntia Hsctalisprccatio impetrat a Dcobencdiflionem.qux 

 eft optinia influentia coeleftis : ita vt rerte dixerint chcologij 

 ccrtillimam aftrologiam iudiciaiiam,fcu aisymitiis» ^ «5^«A«- 

 yiici occurere,0*«M8. 



I I. Parjtmonia eU maScimHm veEli^al , & potior amni ParfimbS 



Craffi CroefcjKe thtfnure. 



HjEcenimfacit , vtresparujecrefcant. Ha:ce3<lemfiicit, digaL 

 ne maior fit fumtus quam cenfus : & patremfaHiiliaS 

 potius vendacem quam craacem facit. 



III. Figilmtiapatrisfamilias his contiftetur legthM. Viglijhi 



I. T^Aterfamilias habcat Canorwm oeconomicum , idcft, familias 



\, inuentarium&KaIendariumceconomicum:atqueade6 qualis fle 

 notit racionem retumagendarum loci item& temporis. i-Si quantai 

 Yslde fic diues , obfoiuec nio4u H^niiniftianidte «^i familiaris 



^ } Atti«tt{U 



nu mag- 

 Dum vc* 



