Polidc^ Cap. XVIIl. 213 



hocemaaauitprsEeeptum diuinam.vcl explicit^.vcl iinplicirs!. 

 ContwDsvs dilKnxit glaiiiufii Ipuitualcni .S; (xculaicm : & 

 vult x>li<fi^n cllc lubicdionem priacipis ac palloiis. Non iu- 

 rc gentium : quia piiuiicjj;ia eccleliailica pcnilcnta Ipcciali 

 piincipum iuduls^cntia.' Non iurc politiuo : i]uia ncquclcx 

 ciuilis cxtat Jc ifta fupeiioritatc ,nci]ue ius l'oatilicium fcu 

 Canonicum vbiquc illam probat.Impcratoris enimcft,dctcn- 

 dcrc Romanam ccclcfiam , & exaltarc 1'apam : iip.6\.titn <to~ 

 tnino. dijl.^f^. cat.vl.'. Porro (i Pontifcx liabet fnpetioritatcm 

 iftani iurc (ingulari, liabcbit illam vd iurc confccrationis fcu 

 vniflionis , vel iure cxamin.itionis ecclcfiafticx.vcl quia Im- 

 pcrator efteiusakluocatus.vcl ob iuramcntu, vcl iure tranfla- 

 tionis Impcrij a Gr;vcis in Caroluni M.i£;num ,vcldcnic]uc 

 quoJvacantc UJe Impcnali Pontifcx in lurifdiiilione fuccc- 

 djt. Scd nihil Uorum cft. Non enim cx vniflione aut exami- 

 natione eccLliallica oritur fuperiotitas, aut dignitatis prsro- 

 gatiua in fccul.uibus. Dcindo imperator fit aduocatus Pontifi- 

 cis. At qiildindc?Sunt ecclclixbcne multx,qua: principesha- 

 bcnt aJuocaros.eofiluc fupcriores.Iuramcntum infupcr,quod 

 Papaab Impcratorc rcquirit,non homagij & fubiciflionis.fed 

 Ecclclix protcdlionis cftpignus.Denique vicatium habet Im- 

 pcvium vacantefedcimperiali , non Papam , lcd Elc£lovem. 

 H.rc cft igitur potentia Romani Pontiiicis. 5. Impera- 

 tor Germanorum tenetur lcgibus principum : quia , prius 

 quam facris aufpiciis inauguretur , oportet vt iuramentum 

 prxftet.felegcs impeiij minimc violacurum. Retptmd.ln omni 

 mouarchia debct elfe huiufmodi obligatio : vt in regno Gal- 

 lia: & Hifpani.c videre eft. 6. Impcrator nihil poteft dccerne- 

 reabfque coufcafu optimatum. Namneque leges rogarc & 

 abrogare , nequc vedigalia & tributa impevare , neque bella 

 decernere , nequecoiiuenrus admitterc vel dimittcrc poreft, 

 fine confenlli optimacum fuorum. fifjp. Hirmonia admins- 

 ftrationis mixcx non coUit fimplicitatem ftatus. Sicut cuim 

 pacctfamihas,quatenus toti famili.x irapciat,regiam fuiKnet 

 dignitatem ; quacenus cum vxore de familiaconlultac & di- 

 fponitjCatenusconuenit cum ariftocratica; & fvacrum xqua- 

 luasrcprxfentat democratiam : eo tamcn,qu6d paccifamilias 

 leges familixex condlio vxoris prxfcribic,eamque guberna- 

 tionis parcicipcm fjcic,& cum filds operatur in commiine bo- 

 num,fe hon fpoliat fua authovitate : ita imperator, ccu com- 

 inunicaco procerum confilio agit,non tamcn (uprema potefta- 

 te fe exuicaut maieftatem cum illis communicat.Dcinde co- 

 mitia abfente !mp. iii effedum dcduci non poflunc. Et Impe- 

 latoris votumeftcolophonium Ordines quoque nihil ageie 

 polTuntabfque Imperatore.yPrincipes plus poteftatis hjabent 

 in fuos fubdi[os,quam ipfc Imperator.Rcff.Hoc arguit maie- 

 ftatem& dignic-icemimperij quianofterlmperacornon maii- 

 cipiis , fed regibus ( vc Carolus V. dicere folcbac) impurat 8. 

 Impcratoriabrogaripoteftimperium ab Ordinibus. R'/)!'. Ni- 

 mirum Imperator non cftmonarcha hxreditarius , feu ele- 

 ftitiijs. 9. TributaesOrdinumdecretis imperata, non fifcuin 

 Impcratoris , fcd in vrbcs ab Ordinibus deleiftas , Auguftam, 

 Argentinam,&:c. inferuntur. Re^. In exigendis tributis domi- 

 nium.quo coguntut, eft Imperacoris : feruitus feu aiflus, quo 

 coguntur & reponuntur , eft illorum , qui parent Imperatori. 

 lo. Creacio magaorum iudicum & imuerialis curix , qux vi- 

 gintiquatuov vivis & vno prxtcrc conftat , communis cft Im.- 

 yeratoricumaliisprincipibus. Rir/^. Videref[)on(]onem adar- 

 gumenrum fexrum.ii.Ciuitates Germanorii Imperialcs lxx. 

 &amplius ariftociatiam amplcifluntur. Re3 Ariftocratiam 

 ample<fl:untur,(i fpedles magiftratum.quieftin loco:non item, 

 fireferasadcapucimperij.il. Impevator hodie non eft Ro- 

 nianus : vrpocequiRomam nou amplius habet Fruftraigitur 

 allegat prxdeccflorum (uorum iuia monarchica. Relj>, Dillin- 

 ^Suatur qua-ftio fafti & iuiis. Deinde Roma eft.vbi Imperator 

 eft : tocuraque Imperium eft ciuitas Romana : vti nos fumus 

 ciucsRomani. i j.Imperator non habet amplius regna, quae 

 olim incoiporata erant Imperio. Reipend. Confunditut rurfus 

 qux(l:io iuris & facli. C-Etevum , quod Imperium Romano- 

 Germanicum non (itariftocraticum.italiquet.In Aviftocratia, 

 omnes iifdcm tenentuv lcgibus , & abfoluta parlque poteftate 

 imperanc At Imperatornon tenetuv iifdem legibus cum pvin- 

 cipibus Imperij : & folus in omncs cuiufcunque potcftatis,ia- 

 rifdiiftioncm exercere poteft. Non igitur clt ariftocraticum. 

 Venit hic mihi in mentem legis regia: , quam appellant. Lex 

 ifta regia monarchiam imperij cuidentet ftabilit.fcd ita,vt fu- 

 pevioviras ifta refpiciat pollticum impcvium.non vevo natura- 

 lem xquitatem. Quando igitur lege regiapopulus omnem 

 poteftatcm invnum principem cranftul't,legibus ciuilibus ip- 

 fumfolutum elTe volu!t,&ip(i vni gubernacularcip commi- 

 fit. 'Difceptant hic de origine legis regi*. Et alij quidem ad 

 primum reip.Romanx ftatum eam refei unt, ita vt fub Cxfare _ 

 poftliminio fit reuocata : alij regiam legem nunquamfuilTc 

 latam e_xiftitnant,fed ipfo fafto introduif):am,ita vt ius regium 

 (hiiic illi legi nomcnjprincipi fit tributum ipfa confuetudine. 

 Nobis ita videtur.Lex iftatemponh. .*.ugufti fuit lata, & fub 

 Vefpafiano de nouo quafi introduifla.Hinc /. i j .rnfide manum. 

 lexregialcx Augufti dicitur. Cumenim Auguftus , oppreffis 

 Tcm. lll. 



Antonio.Bruto, 8C rdiquis CTdis luI.Caefaiis couftiis , icrufn 

 folus poilrctur, paulacim viiii maicftacis ad fc crahcic conatus 

 eft. Idco habita orationc dc dcponcndo impcrio , nc tiiics ( vt 

 (imulabat) illud coadc iu ipfum tranlh^lillc vidcrcntuv, aiij- 

 mos Scuatoram ita dcmulfii , vt illi multis peifuafionibus 8c 

 atgumcntis ad princi)>.uum iam folum obcincndum cum im- 

 pulerint. Principatum iam foluscumobtinerct,vtctiain lcgi- 

 bus folutus cllct,tcncauic,ac impctrauir.Tnndcm P.Silio Ncr- 

 ua & C. Sciuio Satuvnio Cort^Scnatus coiucnJit ab Augufto, 

 vtpro fuoarbitviooinniacmcndarct.ac lcgcs,quas vcllcc.fcv- 

 ict , illifquc nomen Auguftarum inditum : quibus Scnatus ac 

 populus fc obtcmpcraturos iuramcnto profclTi fuiit. Hoc pa- 

 «floScnatus & populus omncimpcriumln Auguftum traiillu- 

 lciunt. Porto lcx ifta rcgia liib Vcfpefiano cft rcuouata.Vcrba 

 ipluislegis,in tabula xueaincifa, hsc funt : prout hodicia 

 Capitolio illudMonumcntum nifitur. I. Fcedu/vecum ^uiLus 

 "volet ,farere liceat , it* ■uti licuhdiuo Aiiguft". Tit. lulio C.fari 

 .^iigufi.Tiberioiue CUadio Ctfiiri Auguft.Gcrrrar.ico. 1 .^'tiqueei 

 fenaium habere , relntionemfncere, remittert Senatufconfulta fer 

 relmionem difcejfiottemqiie fj.cere ticeat , iia vti licuit diuo Aug. 

 Tit.lidio Cifari Auguft.Tit.Clau.iio Ctfari Aitgufto Germ/inicc.}^ 

 Vtique curn e.x voluntxte authoritative , iuffu , v>and.ituve eittf, 

 frnfemeve eofenatM kabeb!tur,c?vmum rertimiin ferinde habe»- 

 tar,feriiil:ir,acfi ilegefenatai ediciioi cffet,hatereiuri>ue. i,Vtiqui 

 qiios magiftratim , poteftalem , lir.perium curatitwmve ciiitu rei 

 fcndintei fenatiii populoqiie Rcmjtno commendauerit , quihiifve 

 fiffrag»tionem fuam dederit,promiferit,eoriim C-miiiif quibufqut 

 extra ordinetn ratio habeaiiir. j . '.'tijue ei finei imperij proferre pro~ 

 mouerCjCum ex Republica ccnfcbit elfeliceat,itxiit liciiit Tit.Clxu- 

 dio,':ifari Aiigiift.Gcrrr,cincofuit.6yiiqiie quibm Irgibit-fjtlebif', 

 vcfciiu fcriptumfiiit,ne diuin Augusltn Tiberiiifve Claud:ta Ci- 

 far Auguft.GermnnicK/ tener/ntHr,eif le^ibw flcbifuefeitii !mper. 

 Cifar l^elf.ifiansti folurmfii ,qu£ijue ex quaque lege ,rcgatione, 

 TiiuHm AHgiift.TiheriumluliumCifarem Augyft.Germanicum 

 fgcere cporiuit,ea omnialmp. Cjifari yitj^efiano Au^.faeere liceat. 

 7 . Vtiq:te qttn ante hxnc legem rogatam aifa,^ffta,dfcreta ,impera- 

 ta ab Imperatore Cifare Velp.fiano Aug. iv.ffu mandaluvt eiiu .» 

 quojKofun' , ea ferint-e iusia , rataquefirtr , ac fi ffuU plebifvt 

 iajju acia effent. 



S A N C T I O. 



Slqulihuiufce tegis ergo aduerfus Uges,rogationes,plelifuefci'ta, 

 fenariifve confuitA fcir,fccerit,fiue quodeum ex lege,rcgatio- 

 neplebifve fcito,fenatufvecinful:ofacere oportebit mnfecerit,hu- 

 ittslcgu ergo idti nc frnudi eft^,»eve quid ob eam r^mpcpulo ditre 

 debeto, nevecui deeare aiHonrveiudicatioefto,neve quis de ea re 

 apudCl. finitio. Atque hxc eft lex regia,qu2 tribuit principi 

 poteftatem folutam legibus : nimirum iis , quas populus & 

 Senatus in eum confeiie potuit.Plus enim iuris in alium trans- 

 fervc,quam habuit,ncc potuit,nec voluit. At iuris naturalis & 

 geiitium poteftacera nonhabuic populus. His igicurprinceps 

 non cft folutus. Cxterum Auguftusin oratione ("uainter alia 

 fic ait : Id autera maius eft.cilim in noftra poteftate vos^fTetjs, 

 & ciim nos virtuteac fortunaflorcmus, vt voleacibusnolcn- 

 tibus vobis imperare polfemus , tum nos neque animis elacos 

 fuifl"c,neque vcgnum afpiralTc : fed patrem mcum (lul. CjeC ) 

 id a vobis oblacum refpuiflc , & mc id acccptuni reddidilTe. 

 lam veniamus ad ttatifi.iuouem Imperii. Bell.ivminns dcfen- 

 it hanc thedn : Romaniim Imperium a Gric:< aa Fra.icoijummi „g impcti/ 

 Fomincis atirhcritate trapft.twty : & iftam : Romainim Iml crium "'' c.crma- 

 a familia, Caroli Magni , ^ genre Tranorum adfamil-am O:ho lUadaai i 

 niiWjify gentemSaxomim , fiiinmi Pnntificti iiuthori'ate tranfiit. 

 Vide iib. i .0" ^- A^ tranfinticne Re.mani bn';cri; a Grs.cii ad Fran- 

 cos. Sed Bellavminus hic & «SeoAo-/©' , & «hs-odijtO' eft. Narri 

 prirao igno?at dilcrimen rniniftri Euangelij ,& magiftratus 

 politici. Minifter Euangelicus eft pcrfona.immediate » cl nnc- 

 diate aDeo vocata.addoccndu Euangclium.&adfacramenta 

 adrainiftranda, habcns maadatum puniendi contumaces ver- 

 bo,non vi covpovali. Hinc Chriltus ait loan. \%. Rcgnutn 

 meum , non cftci hoc mundo. Et A/ai'//j.io. Regesgentium 

 dominantur : vos autem non fic. Et /ofl». lo. Sicutmifitme 

 Pater,fic&ego vos mitto.Epifcopicrgo & paftorcsinEcciefia 

 non habent iure diuino authoritatcm conftituendi imperato- 

 res aut reges , & regna transfcrendi : fcd debent e(Te fabicftj 

 principibus ,quemadmodura Chriftus fubicflusfuitTiberio, 

 & Paulus Neroni , qui fait cioaca multarum lcgionum Dia- 

 bolorum,vt ait M,l.in:iitbon in Erhicd cytinca. Quanquam ve- 

 ro Dcus in Ifrael interdum conftituit reges per prophctas , vi 

 Saulcm & Dauidcm ; & quanquam pvophcts quidam fuerunt 

 principes & rcges.vt Daniel & Dauid : hoc tamcn non poteft 

 trahi in confequentia,vtpote quod eil: parcim c7-traordinariii, 

 partim etiam typicum. Qux ciim ira fint, non habuitRoma- 

 nus epifcopus iure diuino authovitatem rransferendi Italiam, 

 vlT Imperatoris ticulum ad Carolum. Ouid iif-tur fecit Ponti- 

 fex ?• Fecit tantum, quantnm paftor in publica d -fponf.itione. 

 Paftor non tradit fponfo fponfam quia fponfus iam anre illain 

 habet tfedeft tcftis illiuscontraflus.qui antea faftuseft.Non 

 <lat nouum ius fponfoauc fponfae : fcd antea conftnfu parcn- 



T tnaJ 



QnM »t 

 Crannatio- 



