Theologi^ Seft. III. Loc. X V. 563 



u.Pan.ipeccui cft varia.Nam riittone modiedm- 

 . tcrna,vel exterua ; propric vcl aiialoj;icc dida ; fpiri- 

 tualis vel corporalis; originalis.vcl adiientitia; ordi- 

 naria vcl cxtraordinaria.immcdiara vcl mediata; nu- 

 da poena , vd limiUetiam peccatum ; priuatio giatix 

 habitualis , vcl afliftcntis ; damni, vel lcnlus : ratione 

 tef!.'poru,el\ temporalis,vcla-reriia:><«r/o;;f^ni^«/,ma- 

 ior,vel minor ; deniquerationc////>(ff/» rccipicntii,dl 

 angelorum malorum ,,vel hominum piorum aut im- 

 piorum. 



Peccattirn infpecic eft primum vcl ortum. 

 II. Peccatnm pri?num cft lapfus tum angclornm 

 quorundam , tum primorum homiiuim Adami & 

 - hux. 



1 5. Pecc.ititm ortum eft corruptio creaturae ratio- 

 iialis, lapfum fecuta. 



Ellquc naturale, vel aduale. 



15. Pcccatitm naturale , feu in natura hirciis , eft 

 partim dcfedus iuftitice originalis , partim praua in- 

 clinatio feu concupifcenria. 



Eftque tum angelorum malorum,tum hominis. 

 ly. Pecc.itum n.tturaleangelorurnmalornrn eftca- 

 rentia fapicntis & iuftiti.t originalis inelle debitse , & 

 inclinatio feu propeniio ad m3lum,qux ftatim a lapfu 

 in eis,omnibus fimul , extitit. 



Peccatum naturale hominis cft tum Adami & Eua:, 

 tum pofterorum. 



1 G.Peccatitm naturale ^dami & Eudt eft corruptio 

 illa, qua: ftatim ^ lapfu in eis extirit : hoc eft,carenria 

 fapientiie ac iuftitis originalis , & praua concupii- 

 ccncia. 



17. Peccatum naturale pofierorum yldami & Etu, 

 ipfis per naturalcm propagationem inhsret : vnde 

 peccatum originis,feu originalc in ecclefiadicitur. 



Eimpartes dux funt : videlicec defc61:io in lumbis 

 priraorum parentum , feu imputatio defcdionis il- 

 lius ; & corruptio, eaque tum defedtus iuftitias origi- 

 nalis , tum praua concupifcentia , feu propenfio ad 

 malum. 



1 8 . Peccatum aEluale eft malorum 3ngelorum,vel 

 hominis. 



19. Peccatum aElttale malortm angeloriim eft irrc- 

 miflibile & morcalc. 



20. Peccatum aBuale hominis varie diuidirur ex 

 caufis, clfedlis, fubie(5lis,(!i adiundis (uis. 



I. Ex caufis : peccatum adualceft per fe , vel pcr 

 accidens : ex fciencia, vel ignorantia profedum : iii- 

 firmitatis, vel maliti^ : omiUionis, vcl commiilionis: 

 voluntarium, vel inuoluntarium^&c. 



I I. Ex effents : pcccatum adluale eft regnans,vel 

 non regnans : vaftans confcientiam , vel non : oftcn- 

 dens alium, vel ncn,&: ilkid dicnut fcandalurn. 



III. Ex fubieSis : peccatum adualecommittitut 

 aduerfus Deum, vel horainem : eft internum , vel ex- 

 ternum : committicur aduerfus legem , vel euange- 

 lium ; & illud aduerfus primam, vel fecundam ta- 

 biilam, ticc. 



I V. Ex adiunBis : peccatum adluale eft remi (Iibile, 

 vel irremi{Iibi!e:cIaiT)ans vel non : dulccfcens,vel for- 

 deiccMS : viaum , vel morcuum : morcale, vel veniale; 

 inagnum,vel paruum,&c. 



Regvl^ Positiv^. 



I. Peccatum eft difcrepantia a lege Dei. 



xJoh-^. v.^. 'H at{0ifiix e,-i» « avofilai , id eft , Peccatum cft 

 illegalitas, feu difciepantia a lcge. 



1 1. Peccatum cognofcitur ex lege. 



SoOT.j. x/.io. Per legem efl awnitio peccati. tt caf.j.v.j. 

 Pcccatura iion coguoui nifi pei- legera. 



ucieatud 



III. Omne pecatturn mcretur mortem dternam. 



Roman.6.v.vlt. Stipendia pcccati mors. Confer eap.^.v.xi. 

 Malih. ii.v-iS. Sedilico vobis, cjuodcunquc vcibum otiofuiu 

 locuti tuctmt homiacs , dc co icddituios tationcm ia dic 

 iudicij. 



IV. ^dam & Euapeccarunt inobedientia erga Deum. '""J""' 



iiom.f. V.14. rcccatum pnmum ptmu nomims appcllatui icntum. 

 mtfixiiicni, id cft.tranfgrediomandati. Confer i.T«ro.i.X'. i 4. 

 Rom/in.f. v.ty. Sicut enimpei inobcdicntiam vnius homini?, 

 peccatorcs conlUtnti funt muiti. Vide Gen ^.vii v.i. crt fufpi- 

 cio mnidixdc Ueo : ti.^.j.b. infidclitas& dubitatio dc vciitatc 

 conmiinationisDci : 'U.6.intcmpcrantia gul.c : iiiii. cuiiofitas, 

 feu cupiditas pluia fciendi quam crat ncccllarium ; iiij. cupi- 

 ditas gioria- diuina:. Tandcm fccutus cft contcmptus manda- 

 ti diu]ni,7r«(^i(s>i,Rom j.xiij. & 7rKp!x,3i«jif ,tran(greiIio nian- 

 dati de non edcndo frudu atboris cognitionis boni Sc mali. 

 Rom.f.v.i.^. 



V. 0?nnej homines (folo Chrifto exccpto) peccauerunt 



in Adamo. 



Rom.^.v.iz. Per vnurahomincmpcccatumin mundum in- 

 troiit.acpcr peccatum inors, & ita in orancs homincs mors in- 

 uafit,inquoomncspeccarunt.E/x'. r<) Pei inobedientiam vnius 

 iliius hominis pcccatorcs conftituti funt multi, oj •OTXioi.ncmpe 

 quotquot ex illo naturaliter funt orti, cx fanguine vidclicet , & 

 inlibidine carnis,&; inlibidine viri. leh.i.v.i 3. i.Cer.i^-v.ii. 

 in Adamo omncs moriuntui;. 



V I. Omnes homiKes (folo Chrifto excepto)cumpeccato 'uf cum ' 

 coiiciptuntur & nafcuntur. peccato. 



Vfal^i. v.j. En cum iniquitate genitus fum,& cum pecca- 

 to concepit me mater mea.E/>Ae/.i xi.j.Eramus natura filij irs, 

 vt&reUqui. Cen.^.v.y Adam autcm vixerat triginta & ccn- 

 tum annos, cum genuitfilium ad fimilitudinem fuam.ad ima- 

 gincmfuam. Vide Rom.j. vbi peccatum originale appcllatut 

 cupiditas, v.j. Peccatum fumme peccans , x'.i 3. pcccatum in- 

 habicans, 01.17.10. malum adiacens, ■k.ii. lexinmembris no- 

 ftris belligerans aduerfus Icgem nicntis , & captiuos nos red. 

 dcns legi pcccati.qux eft in mcmbris noftris, v.zi.i^.Iacob.i. 

 1'. 14.1 5. Sed vnufquifque tcntatur , dum a propria cupiditate 

 abftiahitur & inefcatur. Dcinde cupiditas, pofteaquam conce- 

 pit,patit,peccatura : peccatum vero peradum gignit moitem. 



Omnes 



hominet, 



esccpto 



Chrin», 

 I pcaca< 

 runt in 

 Adamio. 



VII. Pcccatafmt initqualia. 



loh ig.v.w. Chriftus dicit Pilato : qui me tiadidittibi.ma- 

 ius peccatumhabct. Af/ef/^.io.^;. 15. Tolerabilior erit condi- 

 tio terrxSodoinorum & Gomorrhacorum in diciudicij, quani 

 vrbis iUius.Pertinent huc vati) gradus peccati iu fcripturis :pu- 

 ta,peccatum ignoiantia: 1 .Tim. \.v.]. peccatum irremiflibile, 

 Alaith.iz.v.ii.. • .leh.^.v. i6.peccatum cum fcandalo coniun- 

 &am, Matth.\%.v.(>.j. peccatum clamans in coclumG^we/^. 

 v.io. peccatum ante manifeftum , quod prait damnationcm; 

 cuiopponiturpeccatum fubfequens, i Tim.^.v.z^. peccatum 

 alienum & comniunicatio cum alicnopeccato, i.Tim.^ v-ii. 

 peccatumquod fic elata manu, Num.i y v.jo. peccatum excra 

 proprium corpus, vcl improprium corpus, i.Cor.6.v ■ S.pecca- 

 lum regnans vel non- tcgnans.Rcw.e.o/. ii.c^.t;.!!). peccatum 

 raortuum vel viuens, Rom.j v.^. peccatum ptiuatum,vcl pu- 

 blicum & manifeftarium,A/«r/. 1 8 x'. 1 j.t?» deinceps.peccatam 

 occultura planc, velcognitum , Pfal. ty.v.i^. Matrh.io.v.i6. 

 i.Cor.4. v.i. denique cogitatum, diclura, vel fadum raalum, 

 Gen.S.v.^.Matth.i^.v.i}. 



VIII. 1'eccati autor eft diaboltn. 



Ieh.%.v. 44. Ille [Diaiolm) fuit homicida a principio. Vide 

 Cen-i. i.Ioh.}.v.S. Qui fccit peccatum, ex diabolo eft : quo- 

 niam a principio diabolus peccjt. 



I X. Peccatttm exfe paritreatttm & pcenam. 



Rom-^. V. I 6. Nam leatus quidera cft cx vno lapfu ad con- 

 dcmnationera. Et v-i^- Nempe igitur per vnum japfum rca- 

 tus vcnit in omnes homines adcondemnationera. 



X. Poena peccati eft mors temporalis & dterna, prima 

 er fecunda , corpoiis & animi , ornnifqttc affitilio, 

 qu£ eft rnalurn antmi, corporis, velfortunx.. 



Vide Gen.i-v.xj. Rom-d.v.vlt.Afoc.-Lo.v.x^. c it.x^.iy. 



Hh 4 Regvl/s 



Peccata 

 inxqua. 

 lia: 



feccati 



autor dia- 

 bclus. 



Pcc<a'um 

 quid pi- 

 riat ! 



