Theologi^ Sea 1 1 1. Loc. X X ,1. gSg 



ftitusntut , vt arbuTCS frugifcrae nofi excind.intui- , vt aS omni 

 peccato iiiilitaii abllincatur.vccilha mnnHa lciucntur.vtpr.v- 

 da ilirttibuatur ptoportionc gcomctrica , vt Dco Ac rpoliisot- 

 feratur, vt focios non delcrant : &' iia: qui>lcm lci;cs nolcmicx 

 apuH Mofcn occurrunt:quibus acccllciunt dcinccps ill.v.Fccdc- 

 ra & iuramenta ne violcntur ; cvcrcitui dc aunona prouidcatur; 

 llratagemata adhibcantur. 



Ad PRjecErTVM sirriMVM. 



Lcx i.Adulterium crat capjtale non tam typicaquam ciuili 

 rationc. 



1. Filia faccrdotis fornicatrix viuicomburio muldabatur, 

 quia facerdoscrac typus Cluilli, ac proindcdcbcbac babcrc fa- 

 iniliam irrcprcbenfibilem. 



3. Sodomia cfh capitalis liue (it humaiia, fiuc bcftialis, fiuc 

 dxmoniaca. 



4. Sacerdos debuit ducere virginem non viduam aut rcpu- 

 diatam, vt fanditas Chrifti & Ecclell.x figurarctur. 



;. Prctium merctticis non erat infeieadum in fandua- 

 rium. * 



6. Polygamia & libellus repudij non fuerunt procccpti fcd 

 permillionis diuinx. 

 y.Coniugium cum frattia fuit orbitatis folatio pccuIiare.V.T. 

 S.Defponfatio intra tribus fingulas fuit fancita propter Chii- 

 flum excribu ludi nafciturum. 



9. Stuprator virginis dclpontata: vere eft adultcr. 



10. jtquillima eft illa lex, vt qui vitiauic virgincm,ducat & 

 4otet illam, fi parentes confentiant. 



n. Gradus confanguinitatis Sc affinitatis in Leu.iS.^ lo. 

 ptohibiti funt raorales , &nituntur duplici ratione.tum vtpro- 

 piuquo fanguini honor habeacur , tum vchumana focietas 

 confirmetui coniugio inter difiundiores familias. Sunt au- 

 «em tres rcgulx apud Mofen. i.Nuptix confifterc non pof- 

 funt intcr cas perfonas qux in numero patentum vel libcro- 

 rum funt- Itaque in linca afccndente & delccndcnte erit prohi- 

 birio infinita.i.ln collaterali linea excluduutur qui vel ab altero 

 Tel abvtroque parente funt confangunici : vtfrater, (bror, pa- 

 tiuus,amita, auunculus, matcitera,fratris vcl fororis filius aut 

 filia,;.EadcmcIlratioaffinitatisquxconfanguinitatis,perom- 

 nesgtadus lineac afcendcntis, defcendentis,& collatcralis.vr ex 

 «fcendcntibas vir non potcft ducere nouercam , ex defcendcn- 

 tibus vxotcm filij , ex collatcralibus fratris vxorem. Atque 

 hx funt leges Mofaicx. lus ciuile addidit quafdam leges ho- 

 Bcftatis igitut : caiionicum etiam cxceflic modum ampliandi 

 gradus. 



Ad Pr«ceptvm octavvm 



Lcx i.Triplex furtum dclcgc Mofaicaefl capitale.plagium, 

 facrile<;ium , & furcum compofitum : furtum fimplex hodic 

 etiamcft capitalc.ob frequcntiam, quafic vcrefpublica confer- 

 uati non polfit fi hoc genus furti non coerccatur.pojna capita- 

 ]i vcl faltem corporali. 



1. Vfura damnatur lege Dci nonabfoluta,fed illa quae exer- 

 cetur in proxiinum egcnum. Itaque vfura compcnfatoria & 

 fimplcx fiue ciuiiis, ratione lucri ccifantis & damnicmergcntis 

 ell maximc licita. 



}. Lex commodati,Iocati,dcpofiti, mutui, & inucnti, nititur 

 illa reiTuIa. Q_ui alterius bona vitiat,fur eft. 



4. Dcus iioluic eflepauperes mendicantes in fuo populo, i.e. 

 validos mendicantes. 



Ab PRjeCEPTVM NONVM. 



Hue pertinent leges de iudiciis«cclefiafticis& politicis , vbi 

 nuUacftdifficultas.nifi in hifcctrihus. l Resnierc ecclefiafticx 

 adiudicium ecclelix , mere politicx ad politicum , mixtxad 

 vtiunique defercndx- i.Anathemata hominum fucrint occi- 

 denda , pecudum & rerum inanimatarum fucrinc fcponcnda. 

 j.Iudeifcntentiamcondemnatoriara in abfolutoriam conucr- 

 teienon poteft cx iure diuino. 



C A P 



V T 



VI. 



De legtm ceYcmonlzluim exflicattone ingettere. 



L 



Egesceremoniales fcquuntur.quarum animaeftexplicatio 

 & applicatio : cuius vtriufquc cerrilfima norma eftepiftola 

 ad Hebrxos. Ea confideratur in genere & in fpecie. 



Explicatio ccremoniarri ingcnereeft typica & facramentalis. 

 Explicatiotypica cft , ciim propter repr.xlcntationis certitu- 

 dinem tiibuitur typo quod eft anticvpi. Id autein fit tiibus ino- 

 dii( I JQ_yxdam literaliter funt intelligenda dc typo & antitypo 

 fimul , vt non confringetis ei os,fundctis fanguincm cius , &c. 

 fijquxdam dicuntur literalitct detypo.&figuratc de antitypo, 

 vtcorabuftio facrificij. ( 3 j Q_ua»dam figurate de typ0j& litcta- 

 liter de antitypo dicu ntur,vt cxpiatio peccati. 

 Torn. III. 



Explicatio facramcntalis cft, in qu.l propter vnionem facia- 

 nicntalem, & oblignatioiiis certitudincm, rcs fignata, aut cius 

 propriccis tiibuitiii ficro ligno, vt E.\-od.i 1 . Sabbatuwi cll fa-- 

 dusUci. E.\od.n.^Leuit.i. Sacrificia funt expiatio pccC3ti,& 

 (.inguinis viclimarumcftfxdus. Exod.^j,. Opcrculumarcx clt 

 ptopitiatorium.non matctialiccr,fcd rcprxfentatiuc. 



Explicatio in (pccic ccrnitur in (aciis locis , tcmporibus, re- 

 bus,& perfonis. 



C A P V T VII. 



Df locis facrls. 



DE locis ficris cftlcx communis & fjx^ciali?. 

 Lcx comnuiniscft,vt in loco quem clegcrit Ichoua,cer«- 

 gantur(.icia.Itac]uepublicuscultusinpublicoccclc(ixca-tucc- 

 lebraridcbct. Figiirabac autcm hxc lex, primo, nos Chriftum 

 in ccclo tantum adire oport<;rc,vt Dcuin col.imus in ipfo.Dcin- 

 de tandem fotc, vc immediacam Dci prxfciitiam obtiucamus 

 in coclo. 



Lcx fpecialiseft de tabernaculo.quod crat fii^ura. i.Ecdefia: 

 catholicx in Chrifto fabiefartx. 1. tcclefix particu laris, quate- 

 nus conftituitur per paftoies.^.Chrifti ')ia*%u7ns.a, Vniufcuiuf- 

 que veri Chriftiani : id quod pcr partes ita patet. In taberna- 

 culo funt caufx & parces. Caulx (lint materia, forma , & cffi- 

 ciens.P.iites func contentx &concinences. Contentxfunt varia 

 fupellcdlilia, fiue vafa. Continentes funt tcgumentum & taber- 

 naculum , Tabernaculum in fpeciediaum & atrium- Rurfus 

 rabernacu-lum pcr vclum dift.inguiiur in fandtum fandlorum & 

 fanftum. Quorum omnium explicatio myftica fic eft. 



I. Materia ofFerebatur varia,voluntaria& plcnaria. Figura- 

 bat autem oblationem voluntariam, quaquilibet talcntum fibi 

 concredituin , & fimul confcire ad lullentationem minifterij, 

 & dcnique erogare eleemolynas ad fandos Dci tabcrnaculo 

 fuftentandos debet. 



I. Forma debebat efle conformis archetypo.quod exhibitum 

 crat Mofi in monte. Hinc difcimus nullaligna Deo placcrc iu 

 ecclcfia, nifi ab ip(b fint prxfcripta. 



5. Caufa efficiens erat quilibct artifex peritus , nominatim 

 Bczaleel& Aholead.lbi figurantur omnes ccclefix miniftri,qui 

 habent fua charifmata.hic autem prxfiguianturexcellentcsilli 

 architedli.ciui habentdona heroica.vc prophetx& alij. 



4.Partcs fanfluarij ita compofitxerant.vc facile coninngi & 

 difiungi, adeoquehincindetianfportari podent. Siwnificabatur 

 autemfidelesinhoc tabernaculocorporis , quod dcftrueiidum 

 eft per mortcm,& erigendum per refuriedionem.peregr^ abef- 

 feaDomino , & vniucrfam ecclefiara nontantum percgrinari 

 in his terris,fed etiam ex vno loco in alium mi^rarc. 



j. Tegumcntum fignificabat totam ecclefiam,eaifquemem-' 

 bra.fub l)ei pioteflione (emper federe. 



6. Tabulacum ex variis columnis compaiffum in genere (\- 

 gnificabacecclcfiam ratione minifterijellc columnam veritatis; 

 & in fpeciemunerajideft officia & dona mcmbrorum ecclcfix 

 debere efTc fuftcntacula totins corporis. 



7. Suppelledilia facra fignificabant omniapretiofadonaec- 

 clefix.vt funt verbum,facramenta,fidcs,fanclitas,&c. 



g.Anfulx quibus colligabantnr auUa,fignificabant ecde- 

 fix mcmbra diucrfa in ccelis & teuis, vtconquc difpeifajcfle 

 vnum tabernaculum. 



9. Tcgumentum cratduplcx, internum & cxternum;quo 

 fignificabatur interior& cxtcrior ccdcfix conditio uioiiofa. 



I o. Porta fignificabat cotda fiLJelium gloriofa faila pei fi- 

 dem,qua Chnftum admittimus. 



I i. Tabcrnaculum coagmentatuni pcr CQmmifTuras fua?, 

 & rit^ ercflum.fignincabacccclcfiain Chrifti.pcr commifiu- 

 ras fuas,viinrus acapitcagcntccongniciuer compadam. 



II. Vehim fignificabat carncm Chrilli,q«z dcitatcm ope- 

 ruit,& viam nobis ad ccelum dcdicauit. 



1 3. Vclumcrac rcfcrtum chcrubinis.qui figur.ibant angc- 

 losinfcruientes Chrifto, ecclcfix & cuibbctcrcdeiiti. 



14. Sanflufanfloru figurabat cce'ii tcrtium, in quod folus 

 Chriftusintrat propriomerito , & nos quoq; vi illius meriti. 



I j. Aica focdei is circum circa auro tcfla , figurabat Chii- 

 ftum,inquo huinana natura (iV!/77jV«Jf,& in quo func lecon- 

 diti oinncs thefauri fapientix. 



16. Telfimonium impofitum arcx fignilicabat Chtiftum 

 cfTc fincm Iegis,& abca teftimonium habcrc. 



17. Thunbuluni aurcum fifinificabat cum fnffiru fpiriiuT, 

 igncm pallionum Cluifti mifceri oportcic ab ipfo Chrillo 

 altari, antequam Dco acc;pta elTc poffit noftta hii.j%U. 



18. Vrnaaurca habcns manna iuxta arcani,crat facramcn- 

 tuni virx xtcrn.x in Chrifto recondirx. 



ly.Virga Aaronis florenscrat fignum rcbcllionis eiercitx, 

 & ducftionis patcrnx.qua fit vt fub cruccgcnnincmus. 



10. Sanftiim fiue t.ihernaculum conuciitus, erat via in 

 faudtum fanifforum, & fignificabat ecclciiam caiholicam bis 

 in tcrtis militantem, qux nonnifi fanc^os coiitiner. 



1 1 i:. Altate 



