Theologte Seail I. Loc.XXX VI.&c. ^ 9 5 



politica fiimil poft tcmpoia Nimrodi , apud gcntes 

 propli.iiia> &: f.imilias p.itii.irchaium i.im aurliorcs 

 qiiim aMtc : hjic cll planc ecclcliaftica.confiftcns iu 

 cxcicitiis (aciis j qtioium alia funt in ritibus ; alia in 

 rebus. Rln<s funt vaii) : put.i (acrihcia,vota,iciunia, 

 nUibati, fclhn.Sacramcnta, dilciimcii ciliorum , 3>.'c. 

 Rcs funt corpoialcs vcl fpirituales. Corporales : vt 

 arcliitcdura ^' cullodia tcmpli.ciufquc vaiorum & 

 thciauromm ; collc>5lio & cura ccniiis facri eccieiia- 

 fticii difpcnlatio ftipcndiorum & clectnofynarum. 

 Spirltuales.-vx. verbum Dci & Ax^cw^Wxu.fer.bimi Del 

 prxdicabatur,.Sv: dccantabatut partim hymnis, par- 

 tim indrumentis muficis. DifiipUm, fiuc ccn(ura, 

 crat morum , c^' dodrina-. Ulnet^it mornm prinato- 

 rum in fynagoga iSicorreptionibus fratcrnis ;ptibli- 

 contrn iii prefbyterio fandorum , & fynedrio Icnio- 

 rum : Imc crat in iudiciis ccclefiafticis, rcd.irgutioni- 

 bus propheticis , rcformationibus , & folcmnibus, 

 conuentibus , feu conciliis. Hic agcndum cit dc 

 miniftris EccIcfiaE V. T. iifquc tum ordinariis , tum 

 extfaordinariis. 



5. Gnbernatio minifterialis Jeu exterm ecclrjis 2\r. 

 T. confideratur ratione perlonarum, a quibus fit,&; 

 modi,quo fit. 



Ferfonit func ecclefiaftic^ vel feculares. 



4. Perfon£ ecclefia^icdi N.T- fpectantur in otf cio 

 & potcftate conimuni,vel dilHiidis gradibiis. Vfita- 

 tc dicainm miniBri Ecclefj:. 



5. Officium & potejloi comrnnnis cft doftrinam vc- 

 ram traderc & difciplinam fandtam conflituere aut 

 vindicare,pccnis tantiim fpiritualibus. 



6. DiftincligradHs funt.quod alij funt fuperiores, 

 alij inferiores.Vfitatc appcllatur Hierarchia Ecclefi,. 



Superiores iteruni funt primarij , vcl fecundarij. 

 Pri?narij funt extraordinarij : vt Prophetx, & Apo- 

 ftoli, & Euangeliftar. Horum vocatioe^ immediata 

 Sc extraordinaria : ^ualitas (\\xoA non poiTunt errare 

 in dodrina promulganda : poteftas abfoluta circa 

 dodrinam &: difciplinam. Secmdarij funt paftores 

 & dodlores. Wommvocatio eft mediara,vel compo- 

 fita , ita vt fit mediata & immediata fimul: ijualitat 

 eft, quod polFunt errare in dodrina : potestoi eft li- 

 mitata ciica dod:rinam &difciplinara./^/ fum alli- 

 gati ad Scripturam facram , & fubieifti iudiciis ec- 

 clefiafticis : lAc funt alligati, quifque ad corvfenfuin 

 Ecclcfia; fux. Inferiorv Cimt feniorcs,qui appeilan- 

 tur; & diaconi fai eleemofynari). In fccundariis & 

 his infcrioribus fpedlanda eft tum eletiio , probatio, 

 rnijjio , i-fiauguratio fcu ordinaiio,& dcpofitio fcu ex- 

 authoratio: tamfHnilio feu officium fpeciale. 



7. Perfon<efeculares in Ecclefa debent miniftris 

 EcclcfisE obedire, & alimenia pra;berc. 



M.odtu huius gubernationis fequitur. Eft autera 

 cxterna illa gubernatio Ecclefir, partira ecclefiafti- 

 c.a,partim politica,p.artim oeconomica. 



8. EcclefaFtica gubernatio vfitate dicituc regi- 

 men ccclefiafticum , & politia ecdefiaftica , cuius 

 Qccununt periodi & partes. 



5. Periodi funt ires : videlicct regiminis huius 

 conftitutio,degeneratio,&:cmcndaiia. 



10. Partes funt poteftas ordinis, & iurifdidionis. 



11. Potcftas ordinis eft primaria , vel fccundaria. 

 Primaria eft in prxdicatione verbi &: adminiftratio- 

 ne Sicramentorum -.fecundaria in couftitutione ca- 

 nonum eccIefiall:icorura,curatione bonorunl eccle- 

 fiafticorum, &: decifionecontrouerfiatum in conci- 

 lio, vcl cxtra concilium. 



12. Concili^ ecclcfaUici vidend.r funt fpccies & 



forma. Species : quod fit gencraie , vel particulare ; 



& illiid (rcunienicum, vel nationalc, hoc prouincia- 



Icj vel diccccll!,num fea clafficum- 



L 1 F9rv)4 



i /« iii occurrit modus & finis. 



2. Aiodus cft , quod dantur pro fapientiftimo &: 

 fandtidim© Dci arbitrio ; & temperantur variiscal.i- 

 mitatibus acque iudiciis , put^ teiuatione ,caftiga- 

 tione, martyiio &<:. denique non dantur omnibu?, 

 iiequc ctiam a;qualiter. 



5. Finis eft coramunis, vel proprius. Ille refpicit 

 omnes ele^flos Vctcris & Noai Tcftamcnti , quibus 

 I1.XC Dei dona funt iudicia paternar Dci curse crga 

 ipfos , & adiumenta fidci , & inftrumenta virtutis : 

 hic refpicit fidcles Vcteris Tcltameini , quibus hic 

 bona in tcrra Canaan figurabanc futurara in ccclis 

 felicitatem. 



Reguloi poftiuas vide immiftas didaSfici. 



REGVli€ DlDACTICA". 



'" I. Bona terrefirta debtmus habere pro auBariis & 

 fuperpondiis gratiii diuintc. 



Sunt cnim vclut appcndices bonorum pnncipalium.id eft:, 

 rpirituaiium. Itique in bonis illis acceflToriis non debcmus 

 collocave portvun falutis ; ncquc ex iis colHgerc felicitatem 

 a*tcrnim, aut amoi-cm Dei fpccialem. Quace nec illis corra- 

 dcndis inhiare decet, fed ilturl Chrifti prxceptvun Matth.6. 

 perpetuo libi ob oculos ponerc : S^irite prirnh regnum Vei 

 <?> iuftitiam eius ; ^ i/la omnix vobis ndiicientur. Vbi Chri- 

 ftus ditcrtc diftinguit intci bona Dei pripcipalia & ac- 

 celToria. 



eot- 1 1. Bona corporalia in V. T. non folum fueriint 

 *'' adiiimenta hutus vit£ , fed, etiarn typi 



e. futun vitt. 



Bon» corpoiatia Deus addit fuis fcederatis ad fcedus sra- 

 tlx , vt fint haius vit.-E tcmporalis adiumenta & commoda; 

 pro fuo, inqu.im, fanftilTimo arbitrio hicaddit, &:ptoutra- 

 lu:i cniufijuc fccderati.ac inprlmls glorix fuDcnouit cxpedi- 

 jre. Itacjue erranc errorea» latis cralTum , qui opinantur, 

 Deum in foedere cum Abrahamo, Ifaaco, & lacobo, & pofte- 

 ris iUoruin inico.terrenabona folummodo, aut principalitcr 

 faltem promifilTe : quafi Deo nihil aliud propofitum fuiifec, 

 cjuam populum Ifraclitlcum tanquam aliquem porconim 

 gregem in hac vita faginare. Alius finis Deo fuit propofi- 

 tus ; vt nempe fideles in fpc vitx xtema: melius alcrentur, 

 quam Deus contemplandam fub bencficiLs rerienis , ac quo- 

 dammodo dcguftandam exhibebat. Quaproptcr in tcrrena, 

 qua fruebantur, poflefllone terra: Canaan,velut in typo , fu- 

 turam, quam iibl in coelis prxpavatam credebant, ha:redita- 

 tem, funt intuiti. In N.T. Dcus fidclibus pra:ter fpiricualia & 

 jeterna bona, qua: eit priftat, adiicit eciam in hac vita terre- 

 jva commoda, non vt nobis fint typi futura: felicitatis, que- 

 rnadniodum fidehbus in V.T. fed vt fint diuinx beneuolen- 

 tijE indicium aliquod & patcrna; curs pro nobis Dco , pro- 

 uidentia fua ita res omnes moderante , vc liberrima volun- 

 tate det bona corporalia fidelibus fuis ; aliis plura, aliis pau- 

 ciora , vc difcamus ad fpiritualia potius & .-Bcerna refpicere. 

 Ac licet non pauci fidelium deftituantur huiufmodi bonis 

 acceflonis : inde tamen non oportet colligere illos carere 

 ^ bonis principalibus,quia ncgaco acceflbrio non ftaiim nega- 

 tur piincipale. 



Locvs XXXVL 



De Aimijierio Ecelejix. 



PRjECEPTA. 



Xpofitum eft de princlpali gubernaiiene Ec- 

 fea clefit.: fupercft vc exponatur dt guhernatione 

 minifleriali feu externa eiufdeni. 



Ea eft Veteris vel Noui Teftamenti. 

 2. Gubernatio rninifiraliffu externa Ecclefin V-T. 

 alia eft ante politiam Mofis, alia in ifta politia. IIU 

 cfttt<r« ceconomica;partim antediluuium fub Pa- 

 triarchis , partim poft diluuium vfque ad tempora 

 Nimrodi,in famiiiis fan6toium:f«w: oeconomica & 

 Tm.IiL 



