jura Theo» 

 jjogix pole. 



QVARTA SECTIO 



THEOLOGIiE 



Jn qua delineatur, 

 THEOLOGIA POLEMICA. 



Iri generc modus componenJi controaerfias 



Thcologicas pendet a canonc fidci, charitatis, & 



prudentiac. 



Canon fidei eft fola Scriptura canonica V.& N.T- 

 Canon Chavitatis eft aedificatio infirmorum , & 



acquitas in iudicando. 

 Canon prudentia: eft difcretio illorum > quibus- 



cum verfamur,& qua: verfamus fiue tradamus. 



C A P V T L 



T>e 'Pine TheologU folemica. 



PRiECEPTA. 



i'(M^ H E o IL o G 1 A polemica eft dodtrina 

 enarrans & decidcns ccntroiierfias re- 

 WgxonK.Fnde & Theologia controuet- 



fa dicittir- 



Eius occurrit finis & modus. 

 Finis eft, Ecclefias opinionum varietate diflidcn- 

 tes reuocarc ad fidei vnitatem , fajtem in funda- 

 mento. r^ide Uc doElrim Theole^ica. pars appellatHr 

 Thqologia irenica. 



R 



E G V L .<€- 



!>inis Theo- 

 ogix pole- 



I. ThesUgia ex modo traQationU dicimr pclemi- 

 ea ; ex fifie iremca. 



Nam quia in tiaaatione contiouerdarum eft confliiSus 

 eruidam partium difndentium , vti «leri folet in bello ; omnis 

 difputa-io appellari poteft 7n>M>"»»- Proinde & hxc Tbeolo- 

 gix pars. Rurfiun,quia finis belli efl pax^refte hxc ipfa Theo- 

 lo<Ti2 pars appelaturirenica.Hic itaque cogitetur illud 0'«- 

 ronis <).'hnip. Neque cnm ille magis iuris confaltus, quam 

 iuftitii fuit. Itaquc qu^e proficifcebantur a legibus & a iure 

 ciuili , femper ad facilitatcm xquitatemque referebat : neque 

 coniticuere iitium aiftiones milebat,quim cotroueriias tollcre. 



\ I. Tinis Theolc^ia polemicAjit ouovoia, )y o^uoS^o^ia^ id 



efi,vnitM anirnorum & fi:ntentiarum,in negotio 



fid.eiMitem quantum ad fttndamentum: 



Ratio canonis patetex commcntario ad prxced. canonem. 

 Jtaque grauitcr hic pcccant,qul hoc fibi propofitumhabcntin 

 controuerfiarum Thcologicafam traftatione,vt erudirionem 

 &eIoquentiam fuam oftentent, aut ventrem & culinam cu- 

 rcnt,3Ut prceconceptas opiniones dcfendant, &c. Quibus ve- 

 lim ob oculosverfariillud hemardt [ujierCttnticafermont: ; tf. 

 Sunt qui fcire volunt.eo fine tantum,vt fciant;& turpis curio- 

 {itas efti& funt qui fcire voiunt,vt fciantur & ipfi,& turpisva- 

 nitascft: &funtquifcirevolunt , vt fcientlam fuamvcndant; 

 verbi cau?a, pro pecunia, pro honoribus; & turpis quxftus eft. 

 Sed funt quoquc qui fcirs volunt, vt ardificent ; &'charltas cft: 

 & itemquLfcire voluntjVtaedificcHturi& prudentiaeft. 



C A P V T II. 



l)e tnodo componendi controuerfi.is Theolo- 

 gicas in genere. 



PRy£CEPTA. 



Odus Theologia; polcmicce fpedatur in gene- 

 ^rc&inipecic 



R E G V i .(£. 



I. Illa efi vern fidss , ciiius mthor efi Spiritns 



JanElui in Scriptura. 



Hxc eft illa fides, ad quam Paulus Corinthios reuocabatjvt 

 labefaftatam inter illos do(ftrinam de facra Euchariftiain in- 

 tegrum reftitueret. £^e,inquit,« Domino acce^^i , ^uod f^ tra-, 

 didi-vohis. j.Cor.i I.2-3- Ea eft fides, ad quam idem Apoftolus 

 ctiamGalatas reuocabat, tanta contcntione affirmans , aliud 

 nullum elTc EuangeIium,nifiillud,quod ipfc eis pra;dicaucrit; 

 nihil dubitans,(piritu Dei plenus, etiam de ccelo venientlbus 

 Angelis anathema dicere,fi aliquidaliud doftrinx fidei adiice- 

 reotjTOf i' ■mi.^'i\iiQtiy,frs,ter idq»o(ia(cepera!>t,Ci\.i.yei[.6.j. 

 8.9. Ea eft fides , ad quas Judas verf.4. omnes omnimii Eccle- 

 fiarum fidcles reuocabat , cum pullulantrbus inter ipfos iam 

 tum hirefibus, hortatur pios 'twaya/i^i(3^ t») «tt»! wKgjsJ^- 

 ^i»")) ai5"«Te<J uyioii. vt fortiter decertentfrofidn, qu& jemel 

 tradita fuit fanBis. O diuina verba,numcro illaquidcnftpau- 

 cifTima, fed fenfu vbcrrima ! qua: vel fola rc<fke expenfa , ho- 

 diernas de fide controucrfias tollere , & Ecdcfiis pactm rej- 

 dere , fi mens plerffque mortalium non eflct Ixua, fint ido- 

 nea ! Volumus fcire , qu* fit vera fidcs ? Ea eft: , authore luda 



Apoftolo, Q^V AE S£MEL FVIT XR ADIT .\. VolumUS fidci rC- 



gulam tcnere ? Sequamur ludam , & illo docence dilcamus, 

 illam demum cfle veram regulara fidcl,ctv ae semel jvit 

 TRADiT A. Voliumis hodic fcire.vbi tot iaftantur fides, Pon- 

 tificis Romanl, Lutheri , Calulni , & cuius non ? quae fit verai 

 (Juam defcndere, fit vcram antiquitatem defcndere;quam op- 

 pugnare,fit meram nouitatcm induccre ? Confugiamus ad fa- 

 cram anchoram, & difcamus aXuda, illam demum cflc veram 

 fidei antiquitatem, co' AE SEMEL ivit tkadita.Huc per- 

 tinct,quod Chriftus Pharifxis nouatorib. refpondit,NON ita 

 rviT a PKiNcirio. M.itth.ij.S. Nos itaque in controucrfiis 

 rcligionls aftiduc rotemus illum Chrifti gladium, A prineiiio 

 non ita fuit : aut illud ludi vnicum seiviel arripiamus. Sic 

 V. gr. fi quis in S. cccna non adhlbeat pauem verum &. vfita- 

 tura,neqae fradlloncmpanls admitt.it, nequepocuiumporri- 

 gat communicantibus:nos dicamus,Noa it n fitit a jirincipto. Si 

 quis tot religioncs monachorum detendat , dicamus , Son ita . 

 fuii a prinrifio. Si quis mcrita opei-um operose dctcndat, di- 

 camus , SEMEL tradita fidcsi hxc erar, Colli^imus igimr ,fide 

 iujlificari hominern abfijuc o^peribus le^is, Rom.3.18. Qjiod fi 

 hxc via obferuetur, faciUimo ncgotio componcntur contro- 

 uerfia;, quas tanto feruore hodievel teftimoniis Patrum, vel 

 variis tatiunculis fuftults glifcunt. 



I I. Canon charitatis & prudemia efi fecimda- 

 rins : vtpote i^iii pendet a Canone fidei. 



Scriptura fiquidem facra eft regularegulans: charitas & 

 prudcntia cft rcgula regulata.C/;ari;4/ij cccnlm C-<n(i?jtacit,vt 

 condcfccndamub infirmis.fecundumpriEfcriptil ndei feuScri- 

 pturx : & ftudeamus xqultatl in iudicandis & intcrprerandis 

 aliorum diiftis. C.amn frudentiA facit, vt dlfccrnamus cos , qui 

 erraut,& ipfos errores. Nam illi qui errant, aut ex infirraitate 

 & fimplicitate aut ex malitia & praua difpolitione errant. Et 



errores 



Fid 



